ཤོག་ལྷེབ་ ༡༠༡ ནས་ ༢༠༠ བར།
ཤོག་ལྷེབ་ ༡༠༡ ནས་ ༢༠༠ བར།
ཏེ། །ཆུ་ཟླ་བཞིན་དུ་མཁས་རྣམས་བཞེད། །ཐ་མལ་ཤེས་པ་དེ་ཉིད་ལ། །ཆོས་དབྱིངས་རྒྱལ་བའི་སྙིང་པོ་ཟེར། །ཞེས་གསུངས་པས་སོ། །འདིར་དྲི་མེད་འོད་ལས། ཉན་ཐོས་དང་ཕ་རོལ་ཕྱིན་པ་དང་སྔགས་ཀྱི་ཚུལ་འདི་རྣམས་ཀྱི་མཆོག་ཏུ་མི་འགྱུར་བའི་སྙིང་པོ་བཅོམ་ལྡན་འདས་རྡོ་རྗེ་འཛིན་པ་ནི་མཚན་ཡང་དག་པར་བརྗོད་པ་ལས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་བསྟན་ཏོ། །འདིའི་དོན་མི་ཤེས་པ་བླ་མ་དམ་པ་མ་ཡིན་པ་མཆོག་ཏུ་མི་འགྱུར་བའི་ཡེ་ཤེས་ལས་ཉམས་པ་རྣམས་མ་འོངས་པའི་དུས་སུ་འབྱུང་བར་འགྱུར་ཏེ། རྣམ་པར་ཉམས་པ་དེ་རྣམས་ཀྱིས་སེམས་ཅན་རྣམས་ཉམས་པར་བྱེད་དོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་དོན། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྙིང་པོ་དྲང་དོན་དུ་བཞེད་པ་རྣམས་ནི་ཡང་དག་པའི་ལྟ་བ་ལས་ཉམས་པ་ཡིན་ལ། རབ་ཏུ་ཉམས་པ་དེ་རྣམས་ཀྱིས་སངས་རྒྱས་ལམ་ལས་སྐྱེས་པའི་འདུས་བྱས་སུ་སྨྲ་བ་དང་། སེམས་ཅན་ལ་གཤེགས་སྙིང་རང་ཆས་སུ་མེད་ཅེས་པ་དང་། ཤེས་པ་ཐམས་ཅད་ལ་འདུས་བྱས་ཀྱིས་ཁྱབ་པས་ཤེར་ཕྱིན་དང་རྣམ་མཁྱེན་དང་ཡེ་ཤེས་དང་ཚད་མ་གང་ཡིན་ལ་འདུས་མ་བྱས་མི་སྲིད་དོ། །ཞེས་
དོན་དམ་པ་ལ་སྐུར་བ་འདེབས་པའི་ལྟ་བའི་སྙིགས་མ་བདོ་བར་བྱས་ནས་སེམས་ཅན་རྣམས་ཡང་དག་པའི་ལམ་ལས་ཉམས་པར་བྱེད་དོ། །ཞེས་པ་སྟེ། མཐར་ཐུག་གི་རྒྱུད་དང་ལྷ་དང་སངས་རྒྱས་རྣམས་འདུས་བྱས་སུ་འདོད་པ་དང་། ངོ་བོ་ཉིད་སྐུ་སངས་རྒྱས་མ་ཡིན་པར་འདོད་པ་རྣམས་ནི་མི་ཚེ་ལུག་རྫི་ལ་བསྐྱལ་ནས་ལུག་ངོ་མི་ཤེས་པ་དང་ཁྱད་པར་མེད་ཅེས་མཁས་གྲུབ་དྭགས་རམ་པས་གསུངས་སོ། །གཉིས་པ་དུམ་བུ་བཅུ་གཅིག་པའི་ངེས་པ་མདོར་བསྟན་པ་ནི། ཐོག་མར་རྒྱུ་རྐྱེན་བསྟན་པ་དང་། །མངལ་སྐྱེས་ལུས་ནི་འགྲུབ་པའི་ཚུལ། །དེ་ཉིད་རྩ་ཡི་རྣམ་བཤད་དང་། །རླུང་ནི་གནས་དང་རྒྱུ་བའི་ཚུལ། །ཐིག་ལེ་ཇི་ལྟར་རྒྱུ་བ་དང་། །རྣམ་ཤེས་ལ་སོགས་འབྲེལ་བའི་དོན། །དེ་དག་སྣོད་ལ་སྦྱར་བ་དང་། །བསྐྱེད་པའི་ལྷ་རྣམས་གང་ཡིན་དང་། །ཆོས་ཀྱི་སྦྱང་གཞིར་བསྟན་པ་དང་། །ལམ་གྱི་རིམ་པར་བསྟན་པ་དང་། །དེ་རྣམས་འཇིག་ཅིང་བསྡུད་པའི་ཚུལ། །རྒྱལ་བས་བསྟན་པ་བཞིན་བཤད་བྱ། །ཞེས་གསུངས་ཏེ། གཞི་ལམ་འབྲས་གསུམ་དུ་རྒྱུན་ཆགས་པའི་བདེ་བར་གཤེགས་པའི་སྙིང་པོ་དེ་ཉིད། དོན་ཚན་དུ་ཞིག་གི་སྒོ་
ནས་འཆད་ཅེ་ན། དུམ་བུ་རྣམས་ཀྱི་ཐོག་མར་རྒྱུ་རྐྱེན་སྤྱིར་བསྟན་པའི་དུམ་བུ་དང་། དེ་ནས་བྱེ་བྲག་ཏུ་མངལ་སྐྱེས་ཀྱི་ལུས་ནི་ཇི་ལྟར་འགྲུབ་པའི་ཚུལ་བསྟན་པའི་དུམ་བུ། ལུས་དེ་ཉིད་ཀྱང་རྩའི་རྣམ་པར་གནས་པས་དེ་བཤད་པའི་དུམ་བུ་དང་། དེའི་ནང་དུ་རྒྱུ་བའི་རླུང་གི་ནི་ངོ་བོ་དང་གནས་པའི་ས་དང་རྒྱུ་བའི་ཚུལ་བསྟན་པའི་དུམ་བུ། དེ་དང་ལྷན་ཅིག་འཇུག་པའི་ཐིག་ལེ་ཇི་ལྟར་གནས་པ་དང་རྒྱུ་བའི་ཚུལ་བསྟན་པའི་དུམ་བུ་དང་། རྣམ་ཤེས་དང་ཡེ་ཤེས་ལ་སོགས་པས་གནས་སྐབས་བཞི་དང་ཕྱག་རྒྱ་བཞི་སོགས་དང་འབྲེལ་བའི་དོན་གཞི་ལམ་འབྲས་བུ་གསུམ་སྟོན་པའི་དུམ་བུ། ནང་གི་དོན་དེ་དག་ཕྱི་སྣོད་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་ལ་སྦྱར་བའི་དུམ་བུ་དང་། གཞན་ཀུན་བརྟགས་ཀྱི་ལྷ་རྣམས་བསྐྱེད་པའི་རིམ་པ་སྟོན་པའི་དུམ་བུ་གང་ཡིན་པ་དང་། ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྦྱང་གཞི་སྦྱོང་བྱེད་ཀྱི་ཚུལ་བསྟན་པའི་དུམ་བུ་དང་། ནང་གི་གནད་བཅིངས་པས་ས་དང་ལམ་གྱི་རིམ་པ་བགྲོད་པར་བསྟན་པའི་དུམ་བུ་དང་། མཐར་རྩ་རླུང་ཐིག་ལེ་དེ་རྣམས་འཇིག་ཅིང་སྡུད་པའི་ཚུལ་བསྟན་པའི་དུམ་བུ་སྟེ་དུམ་བུའམ་ལེའུ་བཅུ་གཅིག་གི་སྒོ་ནས་
འཆད་ཅིང་། དེ་ཡང་། རྒྱལ་བ་རྡོ་རྗེ་འཆང་གིས་རྒྱུད་སྡེ་རྣམས་སུ་ཕྱོགས་རེ་བ་དང་འདྲེས་མ་དང་རྫོགས་པར་བསྟན་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་བསྡུས་ཏེ་བཤད་པར་བྱའོ། །ཞེས་སོ།

这是从第101页到第200页的内容直译：
如同水月一般，智者们认为。对于那平常的意识，称为法界佛性。如是所说。此处《无垢光》中说道：声闻乘、波罗蜜多乘以及密乘这些法门中最高无变的精髓——世尊金刚持，在《真实名称》中已由如来宣说。不了解此义的非正师，从最高不变智慧中退失的人们，将会在未来时代出现。那些完全退失者将使众生退失。这段话的意思是：那些主张如来藏为权宜之义的人是从正见中退失的，这些极度退失者宣称佛道所生为有为法，说众生本无如来藏，认为一切意识都为有为法所遍及，因此般若波罗蜜多、一切智、智慧和量无论是什么都不可能是无为法。
他们对胜义谛诽谤，散播邪见污浊，使众生从正道中退失。如达格冉巴大成就者所说，那些认为究竟续部、本尊和佛陀是有为法，以及认为法身非佛者，与度过一生当牧羊人却不认识羊的人没有区别。
第二，简要阐述十一部分的确定义理：首先讲述因缘，胎生身体形成方式，身体脉轮的详解，气的所在和运行方式，明点如何运行，与诸识等的关联义理，这些应用于外器世界，所生本尊为何，作为法的净化基础的阐述，道次第的阐述，以及这些如何消解收摄的方式，将如佛所教那样解说。
如是所说。在基、道、果三者中连续不断的善逝藏，通过多少个主题来解释呢？在诸部分的开始是总说因缘的部分，然后是特别解说胎生身体如何形成的部分，身体以脉的形态存在，故有解说脉的部分，其中运行的气的本性、所在处和运行方式的阐述部分，与之同时存在的明点如何安住和运行方式的阐述部分，识和智慧等与四种状态和四种手印等相关的义理，阐述基、道、果三者的部分，将内在义理应用于外器世界的部分，以及生起遍计本尊的次第阐述的部分，一切法的净化基础和能净方式的阐述部分，通过内在要诀的约束而行进道位次第的阐述部分，最后脉、气、明点如何消解收摄的方式阐述的部分，即通过十一个部分或品来解说。
而且，这些将如金刚持佛在诸续部中所教导的部分、混杂和圆满的教法，如实汇集解说。


 །བཅུ་གཅིག་པོ་དེ་དག་ཀྱང་བསྡུ་ན། གཞི་ལམ་འབྲས་བུ་གསུམ་ཀར་བརྗོད་བྱར་སྟོན་པ། གཞི་གཙོ་བོར་སྟོན་པ། ལམ་དང་འབྲས་བུ་གཙོ་བོར་སྟོན་པ་དང་གསུམ་དུ་འདུས་པས། དང་པོའི་དབང་དུ་བྱས་ནས། ལེའུ་དང་པོ་དང་དྲུག་པ་གཉིས་གསུངས་ལ། གཉིས་པ་ལ། བརྟེན་པ་སེམས་ཅན་གྱི་དབང་དུ་བྱས་པ་དང་། རྟེན་སྣོད་ཀྱི་དབང་དུ་བྱས་པ་གཉིས། དང་པོ་ལ། ཆགས་ཚུལ། གནས་ཚུལ། འཇིག་ཚུལ་གསུམ་ལས། དང་པོའི་དབང་དུ་བྱས་ནས་དུམ་བུ་གཉིས་པ་དང་། གཉིས་པའི་དབང་དུ་བྱས་ནས་རྩ་རླུང་ཐིག་ལེ་གསུམ་སྟོན་པའི་དུམ་བུ་གསུམ་དང་། གསུམ་པའི་དབང་དུ་བྱས་ནས་དུམ་བུ་བཅུ་གཅིག་པ་གསུངས་སོ། །གཉིས་པ་རྟེན་སྣོད་ཀྱི་དབང་དུ་བྱས་ནས་སྣོད་ལ་སྦྱར་བའི་དུམ་བུ་གསུངས་ལ། གསུམ་པ་ལམ་དང་འབྲས་བུ་གཙོ་བོར་སྟོན་པ་ལ་ཡང་། ལམ་བསྐྱེད་རིམ་གྱི་དབང་དུ་བྱས་པ་དང་། རྫོགས་རིམ་གྱི་དབང་དུ་བྱས་པ་དང་། གཉིས་
ཀའི་དབང་དུ་བྱས་པ་དང་གསུམ། དང་པོ་ནི། བསྐྱེད་རིམ་སྟོན་པའི་དུམ་བུ། གཉིས་པ་ནི། སྦྱང་གཞི་སྦྱོང་བྱེད་ཀྱི་དུམ་བུ། གསུམ་པ་ནི། ལམ་རིམ་སྟོན་པར་བྱེད་པའི་དུམ་བུ་དེའོ། །གཉིས་པ་ཡན་ལག་རྒྱས་པར་བཤད་པ་ལ། དུམ་བུ་བཅུ་གཅིག་ཡོད་པ་ལས། དང་པོ་རྒྱུ་རྐྱེན་སྤྱིར་བསྟན་པའི་དུམ་བུ་ལ། ལེའུའི་གཞུང་དང་། ལེའུའི་མཚན་བསྟན་པ་གཉིས། དང་པོ་ལ་བཞི་སྟེ། དག་མ་དག་གི་སེམས་ཀྱི་ངོ་བོ། ཇི་ལྟར་འཁྲུལ་པའི་ཚུལ། རྒྱུ་རྐྱེན་གྱི་དབྱེ་བ། གནས་སྐབས་གསུམ་གྱི་དབྱེ་བའོ། །དང་པོ་ལ་གཉིས། སེམས་ཀྱི་ངོ་བོ་དང་། སེམས་ཀྱི་རྣམ་པ་བཤད་པའོ། །དང་པོ་ནི། རྒྱུ་ནི་སེམས་ཉིད་ཐོག་མེད་ལ། །རྒྱ་ཆད་ཕྱོགས་ལྷུང་མ་མཆིས་ཀྱང་། །ཞེས་གསུངས་ཏེ། འཁོར་འདས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྒྱུའམ་གཞི་དེ་ནི་གང་ཞིག་ཡིན། དེ་ལས་འཁོར་འདས་སུ་སྣང་བའི་རྐྱེན་ནི་ཇི་ལྟ་བུ་ཞེ་ན། འཁོར་འདས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་གཞིའམ་རྒྱུ་ནི་སེམས་ཉིད་ཐོག་མ་དང་མཐའ་མ་མེད་ལ། གཅིག་དང་ཐ་དད་ཀྱི་སྤྲོས་པ་ལས་གྲོལ་བའི་ཕྱིར་རྒྱར་མ་ཆད་ཅིང་། རྟག་ཆད་སྤང་གཉེན་སོགས་ཀྱི་ཕྱོགས་སུ་ལྷུང་བ་མ་མཆིས་པ་དེ་ཡིན་ནོ། །
ཞེས་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་དེ་བཞིན་ཉིད་བདེ་གཤེགས་སྙིང་པོ་ལ་མེད་ན་མི་འབྱུང་བའི་གཞིར་ངོས་འཛིན་པར་མཛད་དོ། །འདིར་རང་འགྲེལ་ལས། འཁོར་འདས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་གཞིར་གྱུར་པའི་ཆོས་ཉིད་དེ་བཞིན་ཉིད་ལ་ཀུན་གཞིའི་སྒྲར་གསུངས་ནས་དེའི་ནང་གསེས་དག་པ་དང་བཅས་པ་ལ་ཀུན་གཞིའི་ཡེ་ཤེས་དང་ས་བོན་ཐམས་ཅད་པའི་ཆ་ནས་ཀུན་གཞིའི་རྣམ་ཤེས་སུ་གསུངས་ཏེ་སེམས་ལ་དག་མ་དག་གཉིས་སུ་དབྱེ། ཀུན་གཞིའི་རྣམ་ཤེས་ལས་འཁོར་བ་སྣང་བའི་ཚུལ་དང་ཀུན་གཞིའི་ཡེ་ཤེས་ལས་མྱང་འདས་སྣང་བའི་ཚུལ་སྒྲུབ་བྱེད་ཐེག་པ་གོང་འོག་གི་ཁྱད་པར་དང་བཅས་པ་གསུངས་སོ། །དེའང་འཁོར་འདས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་གཞིར་གྱུར་པའི་ཆོས་ཉིད་དེ་བཞིན་ཉིད་དེ་ནི། གདོད་མའི་མི་ཤིགས་པའི་ཐིག་ལེ་ཆེན་པོ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཕྱིན་མ། ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་མོ། གཉུག་མའི་ཡེ་ཤེས། ཐ་མལ་གྱི་ཤེས་པ་སོགས་མིང་དུ་མས་བསྟན་པ་དེ་ཡིན་ལ། དེ་ཉིད་ཡིད་འགྱུ་བྱེད་ཀྱི་རླུང་གིས་བསྐྱོད་པ་ལས་གཞན་རྟོག་ཞུགས་ཏེ། གཉིས་ཆོས་སུ་སྣང་བའི་དབང་གིས་ཀུན་གཞིའི་ཡེ་ཤེས་དང་ཀུན་གཞིའི་རྣམ་ཤེས་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་སྙད་བྱས་
པའོ། །དེ་ལ་ཀུན་གཞིའི་ཡེ་ཤེས་ནི། གོང་དུ་བཤད་པའི་བདེ་བར་གཤེགས་པའི་སྙིང་པོ་སྟེ། དེ་ཡང་ཤེར་ཕྱིན་དང་རྒྱུད་བླ་མ་ལས། སེམས་ཀྱི་རང་བཞིན་དུ་གསུངས་པ་དང་། དོ་ཧ་ལས། ཡིད་བཞིན་ནོར་འདྲའི་སེམས་སུ་གསུངས་ལ། །ཆོས་མངོན་པའི་མདོ་ལས། ཐོག་མ་མེད་པའི་དུས་ཀྱི་དབྱིངས། །ཆོས་རྣམས་ཀུན་གྱི་གནས་ཡིན་ཏེ། །ཞེས་གསུངས་པ་ཡང་དོན་འདི་ཉིད་དོ། །དེ་ལ་ཡེ་ཤེས་སུ་བཤད་དེ། མཚན་བརྗོད་ལས། རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཆོས་ཉིད་འདས། །ཡེ་ཤེས་གཉིས་མེད་ཚུལ་འཆང་བ། །ཞེས་གསུངས་པས་སོ།

这些十一个部分如果归纳起来，可分为三类：以基、道、果三者为所诠显示的，主要显示基础的，以及主要显示道与果的。
关于第一类，宣说了第一部分和第六部分两者。第二类中，有依于众生的方面和依于器世界的方面两种。在依于众生的方面中，又有形成方式、存在方式和毁灭方式三种。关于形成方式，宣说了第二部分；关于存在方式，宣说了显示脉、气、明点三者的三个部分；关于毁灭方式，宣说了第十一部分。第二，依于器世界而宣说了应用于器世界的部分。第三，主要显示道与果的部分中，又有依于生起次第的方面、依于圆满次第的方面以及依于两者的方面三种。第一种是显示生起次第的部分，第二种是净化基础与能净方式的部分，第三种是显示道次第的部分。
第二，广解支分，共有十一个部分。首先是总说因缘的部分，包括章节正文和章节名称的显示两部分。第一部分又分四：净与不净心的本性、如何迷惑的方式、因缘的分类、三种状态的区别。第一点又分两部分：心的本性和心的形相的解说。第一点是："因是无始心性，虽无局限偏执。"如是所说。一切轮回与涅槃的因或基础是什么？由此显现为轮回与涅槃的缘是怎样的呢？一切轮回与涅槃的基础或因是无始无终的心性，因为超越一与异的戏论，故不受限制；因为不落入常断、所舍所取等的边见，故无偏执。
这样将法界、真如、善逝藏认定为"无则不生"的基础。在此自释中说：作为轮回涅槃一切基础的法性真如以"阿赖耶"一词表示，其内部净与不净分别称为阿赖耶智慧和阿赖耶识，将心分为净与不净两种，解释从阿赖耶识显现轮回的方式和从阿赖耶智慧显现涅槃的方式，并附带说明上下乘的差别。此作为轮回涅槃一切基础的法性真如，是本初不坏的大明点、般若波罗蜜多母、大手印、本初智慧、平常意识等多种名称所表示的，当它被动心风所动摇时，产生二元分别，由于显现为二元法，而形成"阿赖耶智慧"和"阿赖耶识"这样的名称。
其中阿赖耶智慧是前面所说的善逝藏，如《般若经》和《宝性论》中说其为心的自性，《道歌》中称之为"如如意宝之心"，《阿毗达摩经》中说："无始时的法界，是一切法的所依。"所说的也是这个意义。称其为智慧，如《名称赞》中说："超越识性法，持无二智慧相。"


 །དེ་ནི་མྱང་འདས་ཀྱི་རིགས་འདྲའི་རྒྱུ་དང་འཁོར་བའི་དབང་ངམ་བདག་པོའི་རྒྱུ་ཡིན་ལ། དེ་ཡང་ཀུན་གཞིའི་རྣམ་ཤེས་ལ་ཆུ་དང་འོ་མ་བཞིན་འདྲེས་པའི་ཚུལ་དུ་གནས་པས། ངེས་དོན་ལ་རྨོངས་པ་རྣམས་ཀྱིས་ཀུན་གཞིའི་ཡེ་ཤེས་ངོས་མ་ཟིན་པར་རྣམ་ཤེས་ཚོགས་དྲུག་ཁོ་ནར་འདོད་པ་དང་། ཚོགས་བརྒྱད་དུ་འདོད་པས་ཀྱང་། ཀུན་གཞི་ནི་རྣམ་ཤེས་ཁོ་ནར་བཟུང་མོད་ཀྱི། ཐེག་བསྡུས་ལས། སངས་རྒྱས་ཀྱི་བྱང་ཆུབ་ལ་བརྟེན་ནས་ཐོས་པའི་བག་ཆགས་སུ་གྱུར་པ་སྟེ། གནས་གང་ན་
འཇུག་པ་དེ་ལྷན་ཅིག་འབྱུང་བའི་ཚུལ་གྱིས་རྣམ་པར་སྨིན་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་ཆུ་དང་འོ་མ་བཞིན་དུ་འཇུག་ཀྱང་། དེ་ནི་ཀུན་གཞིའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དེའི་གཉེན་པོའི་ས་བོན་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར། རྣམ་ཤེས་རྟེན་དང་ཡེ་ཤེས་བརྟེན་པའི་ཚུལ་དུ་འཇུག་པར་བཞེད་དོ། །ཀུན་གཞིའི་རྣམ་ཤེས་ནི། དེང་སང་མངོན་པ་བ་རྣམས་ལ་ཡོངས་སུ་གྲགས་པ་འདི་ཉིད་དེ། འཁོར་བའི་དངོས་ཀྱི་རྒྱུ་ཡིན་ཀྱང་མྱང་འདས་ཀྱི་རྒྱུ་ནི་མ་ཡིན་ལ། དེའི་རྣམ་གཞག་རྒྱས་པ་རང་འགྲེལ་སོགས་སུ་ཤེས་པར་བྱ་དགོས་སོ། །འདིར་ཐོག་མཐའ་མེད་པའི་དོན་ནི། རྣམ་ཤེས་ཀྱི་ཕྱོགས་ལ་ལྟོས་ནས་འཁྲུལ་གྲོལ་དུ་སྣང་བ་དེ་ཉིད་དེའི་ཐོག་མཐའ་ཡིན་མོད་ཀྱི། དུས་ལ་ལྟོས་པའི་ཐོག་མཐའ་དེ་ནི་རྟོག་པས་སྒྲོ་བཏགས་པ་ཡིན་གྱི་ངོ་བོ་འཁྲུལ་གྲོལ་གཉིས་ཀ་གདོད་ནས་ཡོད་མ་མྱོང་བ་དང་། དྲི་བཅས་དྲི་མེད་ཀྱི་སེམས་གཉིས་ཀའི་ངོ་བོ་ནི་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་བར་འབྱུང་བ་དེ་ཉིད་དང་གཞན་དུ་བརྗོད་དུ་མེད་པས། དེ་ལས་ཐོག་མ་གཞན་མེད་པའི་ཕྱིར་ཐོག་མ་མེད་པའི་དུས་ཅན་ཅེས་སམ། སྐྱེ་འགག་གནས་གསུམ་དང་
བྲལ་བས་ཐོག་མ་དང་མཐའ་མ་མེད་པ་ཞེས་བྱའོ། །སངས་རྒྱས་དང་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་གཅིག་པ་དང་ཐ་དད་པ་ཉིད་དུ་བརྗོད་དུ་མེད་པས་རྒྱ་ཡོངས་སུ་མ་ཆད་ལ། རྟག་ཆད་དང་སྤང་གཉེན་སོགས་ཀྱི་ཕྱོགས་རེར་མ་ལྷུང་པས་ཕྱོགས་སུ་མ་ལྷུང་པ་སྟེ་གནས་ལུགས་ཀྱི་རང་བཞིན་བསྟན་པའོ། །འདིར་རྒྱུའི་རྒྱུད་ཀུན་གཞིའི་རྣམ་ཤེས་ལ་བཤད་པ་དང་། འཕགས་པ་ཡབ་སྲས་ཀྱིས་ཀུན་གཞིའི་རྣམ་ཤེས་མི་བཞེད་པ་བཤད་པ་སོགས་ནི་ཐེག་བསྡུས་དང་བྱང་ཆུབ་སེམས་འགྲེལ་སོགས་མ་ཐོས་པའི་སྐྱོན་དུ་ཟད་དོ། །ཀྱང་ཞེས་པ་ནི་ཚིག་ཕྱི་མ་སྡུད་པའི་ཕྲད་དོ། །གཉིས་པ་ནི། དེ་ཉིད་མ་འགགས་རོལ་པ་ལས། །ངོ་བོ་སྟོང་ལ་རང་བཞིན་གསལ། །རྣམ་པ་འགག་མེད་ཅིར་ཡང་འཆར། །ཅེས་གསུངས་ཏེ། སེམས་ཉིད་དེ་འཁོར་འདས་ཐམས་ཅན་ཀྱི་གཞི་ཡིན་ན། དེ་ལས་འཁོར་འདས་གཉིས་སོ་སོར་ཇི་ལྟར་སྣང་ཞེ་ན། དེ་ལྟ་བུའི་སེམས་ཉིད་དེའི་གདངས་མ་འགགས་པའི་རྣམ་པར་རོལ་པ་སྟེ། སེམས་ཉིད་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རང་རྩལ་ངོ་བོ་སྟོང་པ་ཉིད་ལས་མ་གཡོས་བཞིན་དུ་རང་བཞིན་གསལ་བར་སྣང་བའི་གསལ་སྟོང་དབྱེར་མེད་ཀྱི་
འཛིན་སྟངས་སམ་རྣམ་པ་འགག་པ་མེད་པར་ཅིའང་འཆར་ལ། འཁོར་བའི་གནས་སྐབས་སུ་ནི། དེ་གསུམ་གྱི་མིང་དུ་སེམས་དང་ཡིད་དང་རྣམ་ཤེས་ཞེས་ཟེར་ཞིང་། མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་སྐབས་སུ་ནི། ཆོས་སྐུ་ལོངས་སྐུ་ཅིར་ཡང་འཆར་བ་སྤྲུལ་པའི་སྐུ་ཞེས་ཟེར་རོ། །དེ་ལ་སེམས་དག་པ་དང་མ་དག་པ་གང་ཡིན་ཡང་ངོ་བོ་སྐྱེ་བ་མེད་པར་སྟོང་པ། རང་བཞིན་འོད་གསལ་བས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་གཞིར་གྱུར་པ། ཁྱད་པར་སྔགས་ལུགས་སུ་ཐམས་ཅད་བདེ་བ་ཆེན་པོ་ཡིན་པར་གཅིག་མོད་ཀྱང་རྣམ་པ་མ་འགགས་པའི་རོལ་པ་ལས་ཅིར་ཡང་འཆར་ཏེ། གོང་དུ་ཀྱང་ཞེས་འབྱུང་བའི་ཚིག་ཟུར་འཁོར་འདས་གཟུང་འཛིན་གྱི་ཆོས་སོ་སོར་ཕྱོགས་སུ་ལྷུང་བ་ལྟ་བུ་སྣ་ཚོགས་འཆར་བ་ནི་ཀུན་གཞི་ལས་ཉོན་ཡིད། དེ་ལས་རྣམ་ཤེས་ཚོགས་དྲུག །དེ་ལས་སེམས་བྱུང་ལྔ་བཅུ་རྩ་གཅིག་སོགས་འགག་མེད་དུ་འཆར། དེ་ལས་སྣོད་བཅུད་ཀྱི་སྣང་བ་འཆར་ཞིང་སྔགས་ལུགས་སུ་འོད་གསལ་ལམ་ལྷན་སྐྱེས་ལས་རླུང་དང་རྩ་དང་ཕྱི་ནང་གི་ལུས་སྣ་ཚོགས་འགག་མེད་དུ་འཆར་བར་བཤད་དོ།

这是涅槃种类的相似因和轮回的能力或主因。它与阿赖耶识如水乳交融的方式存在，因此对胜义不了解的人们未能识别阿赖耶智慧，只承认六识，即使承认八识的人也只是将阿赖耶执为单纯的识。但如《摄大乘论》所说："依靠佛菩提而成为闻熏习，在任何所在处，以共生的方式进入异熟识中，犹如水与乳，但它不是阿赖耶识，因为它是阿赖耶识的对治种子。"如是所说，认为识是所依而智慧是能依的方式而存在。
阿赖耶识即是当今阿毗达摩师们所公认的那个，虽是轮回的直接因，但不是涅槃之因。其详细安立应当在自释等处了解。这里"无始无终"的意思是，就识的方面而言，迷惑与解脱的显现是其始终，而依时间的始终只是分别妄加的，本性上迷惑与解脱二者本来从未存在，有垢无垢二心的本性即是缘起性，不能说为彼或异，因此无有别的开端，故称为"无始时"，或因离生灭住三相而称为"无始无终"。
因为佛与众生一切不可说为一或异，故"无局限"；因为不堕入常断、所舍所取等的偏见，故"无偏执"，这是在说明实相的本性。这里将因位心解释为阿赖耶识，以及说圣父子不承认阿赖耶识等，这只是由于未听闻《摄大乘论》和《菩提心释》等的过失。"虽"字是连接后面词句的虚词。
第二点："由其无碍游舞中，体性空而自性明，相无阻碍任何现。"如是所说。既然心性是轮回涅槃一切的基础，那么轮回与涅槃二者是如何各自显现的呢？这种心性的光芒无阻碍的游舞，即心性智慧的自力，虽然体性空性不动，但自性明显显现的明空不二的行相或相无阻碍地任何显现。在轮回状态时，这三者名为心、意和识；在涅槃状态时，则称为法身、报身和能现任何相的化身。
无论是净心还是不净心，其体性无生而空，自性光明而成为一切之基础，特别是在密宗中，一切都是大乐，虽然如此，但从无阻碍的游舞相中任何显现。上文中"虽"字的语尾，指轮回涅槃能所取诸法各自偏向一方那样的种种显现，是从阿赖耶生意，从意生六识，从中生五十一种心所等无阻碍显现。从此显现器情世界，在密宗中说明从光明或俱生中，风脉以及内外身种种无阻碍显现。


 །ངོ་བོ་དང་རྣམ་པ་འདི་ལ་སེམས་ཉིད་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པ་ཆོས་
ཀྱི་སྐུ། སྣང་བ་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པ་ཆོས་སྐུའི་འོད། ཅེས་རྗེ་སྒམ་པོ་པས་གསུངས་སོ། །མངོན་པ་མཛོད་ལས། སེམས་ཡིད་རྣམ་ཤེས་གསུམ་དོན་གཅིག་པར་བཤད་པ་ནི་ཐེག་དམན་པའི་ལུགས་ཡིན་ལ། ཐེག་ཆེན་ལུགས་འདིར། སེམས་ནི་ཀུན་གཞིའི་རྣམ་ཤེས་དང་། ཡིད་ནི་བདུན་ཡིད་དང་། རྣམ་པར་ཤེས་པ་ནི་འཇུག་ཤེས་དྲུག་ལ་དགོངས་པའོ། །གཉིས་པ་ཇི་ལྟར་འཁྲུལ་པའི་ཚུལ་ལ་གཉིས། ཀུན་གཞི་དང་དེ་ལ་བརྟེན་པའི་ཡིད་ཉོན་མོངས་པ་ཅན་དང་བཅས་པ་དང་། ཚོགས་དྲུག་དང་ཕུང་པོ་ལྔའི་རིམ་པ་བསྟན་པའོ། །དང་པོ་ནི། དེ་ཉིད་རང་གིས་རང་མ་རིག །འདུ་བྱེད་ཡིད་ཀྱིས་གཡོ་བ་ནི། །ཆུ་རླབས་ལྟ་བུར་གཡོས་པ་ལས། །ཞེས་གསུངས་ཏེ། རང་བཞིན་གྱིས་དག་པའི་སེམས་སྐྱེ་མེད་དེ་ཉིད་མ་འགགས་པའི་རོལ་པ་ལས་རང་གི་ངོ་བོ་ལ་ཡུལ་ཡུལ་ཅན་ལྟར་སྣང་བའི་དབང་གིས་རང་མ་རིག་ཅིང་། སེམས་ཡུལ་ལ་འདུ་བྱེད་པ་བདུན་པ་ཡིད་ཀྱིས་གཡོ་བ་ནི་ཆུ་རླབས་ལྟ་བུར་གཡོས་པ་ལ་བརྟེན་ཏེ་གཟུང་འཛིན་གྱི་ཉོན་མོངས་པ་ཅན་དུ་བྱེད་པས་ན་རྐྱེན་དེས་འཁྲུལ་ནས་ཡང་དག་མིན་རྟོག་ལ་འཁོར་བར་སྣང་བ་ཡིན་
ནོ། །འདིར་གང་མ་རིག་ན། སེམས་ཉིད་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སྙིང་པོ་སྐུ་གསུམ་གྱི་རོལ་པར་བཞུགས་པ་དེ་ཉིད་མ་རིག །གང་གིས་མ་རིག་ན། སེམས་ཉིད་རང་གིས་ཏེ། སེམས་རང་གི་ངོ་བོ་ཅིར་ཡང་མ་གྲུབ་པ་ལ་དེའི་ཟུང་འཇུག་གི་ཆ་གཤིས་སྐྱེ་མེད་ལ་བདག་དང་གདངས་འགག་མེད་ལ་གཞན་དུ་རྟོག་པས་ཡུལ་ཡུལ་ཅན་ལྟར་སྣང་བའི་འགག་པ་མེད་པའི་རྩལ་གྱིས་མ་རིག །ཚུལ་ཇི་ལྟར་མ་རིག་ན། སེམས་ཡུལ་ལ་འདུ་བྱེད་པ་བདུན་པ་ཡིད་ཀྱིས་ཀུན་གཞི་གཡོ་བ་ནི་ཆུ་དང་རླབས་ལྟ་བུར་གཡོས་པས་ངར་འཛིན་པ། བདག་ལ་ཆགས་པ། འཇིགས་ཚོགས་ལ་ལྟ་བ། མ་རིག་པ་དང་མཚུངས་ལྡན་ཏེ་ཉོན་མོངས་བཞིས་རྟག་ཏུ་འཁྱུད་པའི་ཉོན་ཡིད་བསྐྱེད་ནས་ཡང་དག་མིན་རྟོག་ལ་འཁོར་བ་སྣང་བའི་ཚུལ་གྱིས་ཏེ། དེ་ཡང་། སེམས་ཉིད་མ་བཅོས་པ་ཐ་མལ་གྱི་ཤེས་པ་ངོས་བཟུང་དང་བྲལ་བ་དེ་ཉིད་སེམས་ཅན་དང་འབྲེལ་བ་ན་རྟེན་འབྱུང་བས་དབང་བྱས་ཏེ་ཡིད་འགྱུ་བྱེད་ཀྱི་རླུང་གིས་བསྐྱོད་པ་ལས་བདུན་ཡིད་ལངས་ནས་བདག་གཞན་དུ་རྟོག་པ་ན། སེམས་ཉིད་ཀྱི་གཤིས་སྐྱེ་མེད་ལ་དམིགས་ཏེ་ང་དང་བདག་ཏུ་བཟུང་བས་ཉོན་མོངས་པ་
ཅན་གྱི་ཡིད་བསྐྱེད་ཅིང་ཀུན་གཞི་དང་ཕན་ཚུན་གཅིག་གིས་གཅིག་བསྐྱོད་ནས་ཆུ་རླབས་ལྟ་བུར་གཡོས་ཏེ་ཡང་འདུ་བྱེད་པ་ནི་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པའི་ཀུན་ཏུ་རྟོག་པ་སྟེ། དེ་ལས་འཁོར་བའི་ཆོས་རང་བཞིན་གྱིས་མེད་བཞིན་དུ་བདེན་བདེན་ལྟར་སྣང་བ་འདི་གྲུབ་པས་ན་ཚུལ་དེ་ལྟར་དུ་མ་རིག་གོ །དེས་ན་འདིར་སེམས་ཉིད་ཀྱི་གསལ་བའི་ཆ་ལ་བདུན་པ་ཡིད་ཀྱི་སྒྲར་སྨོས་ནས་རང་ངོ་མ་ཤེས་པའི་ཆ་ལ་མ་རིག་པར་གསུངས་པས་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པའི་མ་རིག་པ་ངོས་བཟུང་བ་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཕྱིར་བདུན་ཡིད་གཡོས་པས་རྣམ་པར་དཀར་བའི་ལས་འདུ་བྱེད་པ་ནི་ཡང་དག་པའི་ཀུན་ཏུ་རྟོག་པ་སྟེ། དེའི་རང་གི་ངོ་བོ་དྲི་མ་མེད་པར་གནས་པ་ཉིད་དྲི་མ་མེད་པའི་ཡིད་དེ་འདིའང་རྒྱས་འགྱུར་གྱི་རིགས་སུ་འདུ་ཞིང་གཞི་དུས་ཀྱི་མཉམ་ཉིད་ཡེ་ཤེས་ཏེ་ལེའུ་དྲུག་པར་བཤད་པ་དང་དོན་གཅིག་ཏུ་ཤེས་པར་བྱའོ། །དེས་ན་འདིར་བཤད་པའི་སེམས་ཡུལ་ལ་འདུ་བྱེད་པའི་བདུན་ཡིད་ནི་ཉོན་མོངས་པ་ཅན་གྱི་ཡིད་དང་དྲི་མ་མེད་པའི་ཡིད་སོ་སོར་མ་ཕྱེ་བའི་ཡིད་ལ་བཞེད་པ་སྟེ། ཚོགས་གཞན་དྲུག་པོ་སྐྱེ་ཞིང་འགག་པ་ན་ནུས་པ་ཀུན་གཞི་
ལ་འཇོག་པར་བྱེད་པས། རྣམ་ངེས་ལས། ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པར་བཤད་པ་འོག་ཏུ་འཆད་པར་འགྱུར་བའི་རྣམ་ཤེས་ཚོགས་དྲུག་གི་དེ་མ་ཐག་རྐྱེན་གྱི་ཡིད་དེའོ།

对于这个体性与相，索甘波巴尊者说："心性俱生为法身，显相俱生为法身光。"《阿毗达摩藏论》中说心、意、识三者意义相同，这是小乘的观点，在此大乘见解中，心是指阿赖耶识，意是指第七意，而识是指六种能入之识。
第二，如何迷惑的方式分两点：阿赖耶和依靠它的染污意以及六识和五蕴的次第。第一点："彼由自身不了知，行作意识所动摇，如同水波起动时。"如是所说。本性清净无生的心，从其无碍的游舞中，因显现为主客体的缘故而不了知自性，心对境界造作的第七意识的动摇如同水波一般动荡，依此产生能取所取的烦恼，因为这个缘故而迷乱，从非正确分别显现为轮回。
此处是谁不了知？心性、佛性、三身游舞之本身不了知。由什么不了知？由心性自身，即心本身不成为任何实体，而其双运部分，对无生的本性执为"我"，对无碍的光芒执为"他者"，因此通过分别而显现为主客体的无碍力量而不了知。以什么方式不了知？心对境造作的第七意识使阿赖耶动摇，如水与波一样起动，产生执我、爱我、有身见，与无明相应，被四种烦恼常常缠绕的染污意，从而产生非正确分别而显现轮回的方式。
也就是说，未加改造的心性、没有特定指认的平常意识，当与众生相关时，受元素支配，被动心风所动，从而升起第七意识，分别为我与他时，缘取心性的无生本体而执为"我"和"自我"，从而产生染污意，与阿赖耶相互驱动，如水波般动摇，又造作非正确遍计，由此虽然轮回诸法本无自性，却显现为确实存在，因此以这种方式不了知。
因此，此处对心性明了的部分用"第七意识"一词表示，对不了知自性的部分称为"无明"，这是在指认俱生无明。因此，第七意识动摇而造作白业是正确的遍计，其本性无垢而安住即是无垢意，这也包含在增长种性中，是基位的平等性智慧，应当了知与第六章中所说的是同一意义。
因此，此处所说的心对境造作的第七意识，是指未区分为染污意和无垢意的意识，认为当其他六识生灭时，其功能安置于阿赖耶中。如《决定义》中所说，意识即是下文将要解释的六识的等无间缘之意。
;


 །དེའི་ཕྱིར་འདིའི་མིང་གི་རྣམ་གྲངས་སུ་དེ་མ་ཐག་ཡིད་ཅེས་རང་འགྲེལ་ལས་ཡང་ཡང་གསུངས་ཤིང་། རྗེ་བདུན་པས། དེ་མ་ཐག་པའི་ཆ་ནས་བདུན་ཡིད་དང་། ཉོན་མོངས་པ་བཞིས་འཁྱུད་པའི་ཆ་ནས་ཉོན་ཡིད་དང་། དཀར་པོའི་ཆོས་ཀྱིས་འཁྱུད་པའི་ཆ་ནས་དྲི་མ་མེད་པའི་ཡིད་དུ་བཞག་པ་སོགས་ཆ་ཤས་གསུམ་ཡོད་པར་བཞེད་དོ། །མདོར་ན་ཀུན་གཞིའི་རྒྱ་མཚོ་ལས་ཡིད་ཆུ་རླབས་ལྟ་བུ་གཡོས་ཤིང་འདུ་བྱས་པ་ལས་འཁོར་བ་གྲུབ་པ་ལ། ཀུན་གཞིའི་རྣམ་ཤེས་ནི་འཁོར་བའི་གཞིའམ་རྒྱུ་ཡིན་ལ། ཡིད་ནི་རྐྱེན་ནོ། །ཐེག་བསྡུས་ལས། དང་པོ་དེ་མ་ཐག་པའི་ཡིད་རྣམ་ཤེས་སྐྱེད་པའི་གནས་དང་། གཉིས་པ་དེ་ཉིད་ཉོན་མོངས་པར་བྱེད་པའི་ཉོན་ཡིད་དེ་གཉིས་སུ་རྣམ་པར་བཞག་པ་ལྟར། དྭགས་རམ་པས་ཡིད་གཉིས་སུ་ཕྱེས་ནས་རྒྱས་པར་བཤད་པའང་དོན་འདིར་འདུ་ཞིང་། དེ་ལ་ཡིད་སྔ་མ་ནི་ཀུན་གཞི་ལས་ཚོགས་དྲུག་སྐྱེ་བའི་གནས་སུ་གྱུར་པ་དང་། དཀར་ཆོས་
དང་འགྲོགས་པ་ལས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བྲལ་བའི་ཡོན་ཏན་གྱི་རྒྱུར་འགྱུར་བ་དང་། ཡིད་ཕྱི་མས་མ་རྟོགས་ལོག་རྟོག་ཐེ་ཚོམ་གྱི་བློ་ཐམས་ཅད་སྐྱེད་ཅིང་འཁོར་བར་འཁྲུལ་པའི་རྩ་བར་གྱུར་པས་ཚད་མར་གྱུར་པ་མེད་ཅིང་། རྣམ་ཤེས་ཚོགས་བརྒྱད་དུ་བྱེད་པའི་ཚེ་འདི་གཉིས་གཅིག་ཏུ་བསྡུ་བའང་ཤེས་པར་བྱའོ། །གཉིས་པ་ཚོགས་དྲུག་དང་ཕུང་པོ་ལྔའི་རིམ་པ་བསྟན་པ་ལ་གཉིས། ཚོགས་དྲུག་ཡུལ་ལ་འཁྲུལ་པའི་ཚུལ་དང་། ཕུང་པོ་ལྔའི་རིམ་པ་བཤད་པའོ། །དང་པོ་ནི། དོན་དང་འཛིན་པ་གཉིས་སྣང་བ། །རང་གིས་རང་ལ་གཏད་ཅིང་གཟུང་། །ཡིད་དེ་ཕྱིར་འགྱུས་སྣང་ཆ་ལས། །ཡུལ་ལ་དོན་གཟུང་རྣམ་ཤེས་བྱུང་། །ཞེས་གསུངས་ཏེ། གཞིའི་འོད་གསལ་གདོད་མའི་མི་ཤིགས་པའི་ཐིག་ལེ་ཆེན་པོ་དེ་ཉིད་འགྱུ་བྱེད་ཀྱི་རླུང་གིས་བསྐྱོད་ནས་སེམས་ཡིད་ཆུ་རླབས་ལྟར་གཡོས་པ་ལས། གཟུང་བྱའི་དོན་དང་འཛིན་བྱེད་ཀྱི་འཛིན་པ་གཉིས་དོན་ལ་ཐ་དད་པ་མེད་བཞིན་དུ་ཐོག་མ་མེད་པའི་བག་ཆགས་ཀྱིས་གཉིས་སུ་སྣང་བས། སེམས་རང་གིས་སེམས་རང་ཉིད་ལ་རྣམ་པ་ཆེད་དུ་གཏད་ཅིང་བདག་གཞན་དུ་གཟུང་བས་སྣང་
བ་དང་། དེ་ལས་མཆེད་པ། དེས་ཡུལ་ལ་ཉེ་བར་ཐོབ་པ་སྐྱེ། ཡིད་དེ་ཉིད་ཕྱིར་འགྱུས་པའི་སྣང་ཆ་ལས་ཕྱི་རོལ་གྱི་ཡུལ་ལ་དོན་དུ་གཟུང་བ་བྱུང་ཞིང་། དེ་ལས་རྣམ་ཤེས་ཚོགས་དྲུག་པོ་བྱུང་བས་དེ་ལྟར་དུ་འཁྲུལ་ལོ།

因此，此处的同义词在自释中反复提到为"等无间意"。第七世(噶玛巴)认为：从等无间方面称为"第七意"；从被四种烦恼缠绕的方面称为"染污意"；从被白法缠绕的方面称为"无垢意"，具有这三个部分。简言之，从阿赖耶大海中，意识如水波般动摇并造作，由此形成轮回，其中阿赖耶识是轮回的基础或因，而意是缘。
如《摄大乘论》中所说：首先是等无间意生识的所依，其次是使之烦恼的染污意，这两种安立，达格冉巴也分意为两种并广加解释，归入此义。其中前一种意成为从阿赖耶生起六识的所依，与白法相伴而成为佛离障功德之因；后一种意生起一切不了知、错误认知和怀疑的心识，成为轮回迷乱的根源，因此没有成为量，当区分为八识时，应当了知这两者合为一个。
第二，显示六识和五蕴的次第分两点：六识对境迷惑的方式和解释五蕴的次第。第一点："对境和能取现为二，自身对自执着取，彼意向外现分中，缘境执实生六识。"如是所说。基础光明、本初不坏的大明点被动心风所动，心意如水波般动荡，所取对境和能取执着虽然实际上无有差别，但因无始以来的习气显现为二，心自身对心本身刻意专注并执取为我与他的显现，从中显发，由此对境界近得而生，就是意识自身向外显现的部分中对外境执为实义而生起，从这里生起六识，因此如此迷乱。
;


 །འདིར་གང་འཁྲུལ་ན་ཡུལ་སྣང་ལ་ཞེན་པའི་སོ་སོ་སྐྱེ་བོའི་རྒྱུད་ཀྱི་ཚོགས་དྲུག་གི་རྣམ་ཤེས་འཁྲུལ། གང་ལ་འཁྲུལ་ན་ཡུལ་སྣ་ཚོགས་སུ་སྣང་བ་དེ་ལ་འཁྲུལ། ཚུལ་ཇི་ལྟར་འཁྲུལ་ན་རང་ཉིད་ལ་གཉིས་འཛིན་ཞུགས་པའི་རང་མཚང་མ་རིག་པར་རང་ཉིད་གཟུང་བྱའི་དོན་གཞན་དུ་རྟོགས་པའི་ཚུལ་གྱིས་འཁྲུལ། རྒྱུ་རྐྱེན་ཅི་ལས་འཁྲུལ་ན་ཡིད་གཡོས་པ་ལས་ཏེ། དེ་ཡང་། བཤད་མ་ཐག་པའི་ཚུལ་གྱིས་སེམས་ཡིད་ཕན་ཚུན་དུ་གཡོས་པ་ལས་ཟུང་འཇུག་ལ་རྨོངས་ནས། སྣང་བའི་ཆ་ལ་གཟུང་བྱའི་དོན་གཟུགས་སོགས་ཡུལ་དྲུག་དང་སྟོང་པའི་ཆ་ལ་འཛིན་པར་བྱེད་པའི་སེམས་མིག་སོགས་རྣམ་ཤེས་དྲུག་ཏུ་ཞེན་ཏེ། རང་ཉིད་ལས་གཞན་པའི་གཟུང་བྱ་མེད་ཀྱང་འཛིན་བྱེད་རང་ཉིད་ཀྱིས་རང་ཉིད་ལ་ཆེད་དུ་གཏད་ནས་གཞན་དུ་རྟོག་ཅིང་བཟུང་བས་གཉིས་སྣང་ཞུགས་པ་ནི་སྣང་སྟོང་གཉིས་མེད་ལ་གཉིས་སུ་རྟོག་པའི་
འཁྲུལ་པ་སྟེ། དེ་དང་རྗེས་སུ་འབྲེལ་བའི་ཡུལ་དབང་རྣམ་ཤེས་གསུམ་ཚོགས་པའི་རྟེན་འབྲེལ་ལས་གཟུགས་སོགས་སྣང་བའི་ཤེས་པ་སྐྱེས་ལ། དེ་ལས་གཟུགས་སོགས་ཡུལ་གྱི་སྣང་བ་མཆེད་པར་འགྱུར་བས། དེ་རྟོག་པའི་ཡིད་དང་འབྲེལ་ནས་གཟུགས་སོགས་ཀྱི་དོན་མཐོང་བར་བྱེད་པས་སྣང་བ་ཐོབ་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། རྒྱུ་མཚན་དེས་ན་ཚོགས་དྲུག་གི་སྣང་བ་སྐད་ཅིག་མ་དེའི་རང་ངོ་ལ་འཁྲུལ་པ་མེད་ཀྱང་དེ་ལས་མུ་མཐུད་ནས་ཡིད་དེ་རང་ཉིད་ཀྱི་སྣང་ཆ་ལ་ཕྱི་རོལ་གྱི་དོན་དུ་འཁྲུལ་ནས་འཁྲུལ་རྟོག་སྣ་ཚོགས་པ་འགྱུ་བའི་སྣང་ཆ་ལས་གཟུགས་སོགས་ཡུལ་དྲུག་ལ་ཕྱི་དོན་དུ་བཟུང་བས་ན་དེར་འཛིན་པའི་རྣམ་ཤེས་བྱུང་སྟེ། རྒྱུ་རྐྱེན་སྣ་ཚོགས་པ་དེ་ལ་འཁྲུལ་ལོ། །དེས་ན་སྣང་མཆེད་ཐོབ་གསུམ་འོད་གསལ་དུ་ཐིམ་པ་ལས་ཆོས་སྐུ་མངོན་དུ་འགྱུར་བ་དང་། གཞིའི་འོད་གསལ་ལས་སྣང་མཆེད་ཐོབ་གསུམ་རིམ་པར་ལོངས་པས་འཁོར་བའི་འཁྲུལ་སྣང་འཆར་བའི་ཚུལ་ནི་རྡོ་རྗེ་ཐེག་པའི་ཟབ་མོའི་གནད་དོ། །ཚོགས་དྲུག་འཁྲུལ་པར་སྐྱེ་བའི་ཚུལ་འདི་ནི་རྟེན་འབྲེལ་ཡན་ལག་བཅུ་གཉིས་འབྱུང་བའི་ནང་གི་ནུས་པའི་ཆ་ནས་
བཤད་པ་སྟེ། དེའི་ཕྱིར་ངོ་བོ་ཉིད་རྣམ་པར་འབྱེད་པ་ཅན་གྱི་རྟེན་འབྲེལ་ཞེས་འགྲེལ་པར་གསུངས་སོ། །རྟེན་འབྲེལ་དེ་ལ་བརྟེན་ནས་སྡུག་པ་རྣམ་པར་འབྱེད་པ་བདེ་འགྲོའི་རྟེན་འབྲེལ་དང་མི་སྡུག་པར་རྣམ་པར་འབྱེད་པ་ངན་འགྲོའི་རྟེན་འབྲེལ་ཡན་ལག་བཅུ་གཉིས་འབྱུང་སྟེ། དེ་ཡང་། མ་རིག་པས་ཀུན་ནས་བསླངས་ཏེ་ཟག་བཅས་ཀྱི་ལས་འདུ་བྱེད་པ་ནི་ཆུ་དང་རླབས་ལྟར་གཡོས་པའི་དབང་གིས་ཡིན་ལ། འདུ་བྱེད་དེའི་རྐྱེན་གྱིས་གཟུགས་སོགས་ཡུལ་དྲུག་ལ་དོན་དུ་མཐོང་བའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་འབྱུང་བས་ན། རྩ་བ་མ་རིག་པའི་རྐྱེན་ཁོ་ན་ལ་རག་ལས་པའི་ཕྱིར། རྣམ་པར་ཤེས་པའི་སྣང་བ་ཐམས་ཅད་ནི་འཁྲུལ་པའི་སྣང་བ་འབའ་ཞིག་ཡིན་ནོ། །གཉིས་པ་ནི། བླང་དོར་བྱེད་ལས་ཚོར་བ་སྐྱེ། །དེ་ལ་མཚན་འཛིན་འདུ་ཤེས་ཏེ། །འདུས་བྱས་ཡུལ་སྣང་གཞན་དུ་བཏགས། །ཞེན་པས་གཟུགས་ཀྱི་ཕུང་པོ་གྲུབ། །ཅེས་གསུངས་ཏེ། དེ་ལྟར་བག་ཆགས་ཀྱི་སྣང་བ་བརྟས་པ་ལས་འཁྲུལ་སྣང་རགས་པར་གྲུབ་པའི་ཐོག་མ་ནི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྟེ། དེའི་ཕྱིར་སྐབས་འདིར་ཕུང་པོ་ལྔའི་དང་པོར་རྣམ་ཤེས་ཀྱི་ཕུང་པོ་བསྟན་ནོ།

 །འདིར་གང་འཁྲུལ་ན་ཡུལ་སྣང་ལ་ཞེན་པའི་སོ་སོ་སྐྱེ་བོའི་རྒྱུད་ཀྱི་ཚོགས་དྲུག་གི་རྣམ་ཤེས་འཁྲུལ། གང་ལ་འཁྲུལ་ན་ཡུལ་སྣ་ཚོགས་སུ་སྣང་བ་དེ་ལ་འཁྲུལ། ཚུལ་ཇི་ལྟར་འཁྲུལ་ན་རང་ཉིད་ལ་གཉིས་འཛིན་ཞུགས་པའི་རང་མཚང་མ་རིག་པར་རང་ཉིད་གཟུང་བྱའི་དོན་གཞན་དུ་རྟོགས་པའི་ཚུལ་གྱིས་འཁྲུལ། རྒྱུ་རྐྱེན་ཅི་ལས་འཁྲུལ་ན་ཡིད་གཡོས་པ་ལས་ཏེ། དེ་ཡང་། བཤད་མ་ཐག་པའི་ཚུལ་གྱིས་སེམས་ཡིད་ཕན་ཚུན་དུ་གཡོས་པ་ལས་ཟུང་འཇུག་ལ་རྨོངས་ནས། སྣང་བའི་ཆ་ལ་གཟུང་བྱའི་དོན་གཟུགས་སོགས་ཡུལ་དྲུག་དང་སྟོང་པའི་ཆ་ལ་འཛིན་པར་བྱེད་པའི་སེམས་མིག་སོགས་རྣམ་ཤེས་དྲུག་ཏུ་ཞེན་ཏེ། རང་ཉིད་ལས་གཞན་པའི་གཟུང་བྱ་མེད་ཀྱང་འཛིན་བྱེད་རང་ཉིད་ཀྱིས་རང་ཉིད་ལ་ཆེད་དུ་གཏད་ནས་གཞན་དུ་རྟོག་ཅིང་བཟུང་བས་གཉིས་སྣང་ཞུགས་པ་ནི་སྣང་སྟོང་གཉིས་མེད་ལ་གཉིས་སུ་རྟོག་པའི་
འཁྲུལ་པ་སྟེ། དེ་དང་རྗེས་སུ་འབྲེལ་བའི་ཡུལ་དབང་རྣམ་ཤེས་གསུམ་ཚོགས་པའི་རྟེན་འབྲེལ་ལས་གཟུགས་སོགས་སྣང་བའི་ཤེས་པ་སྐྱེས་ལ། དེ་ལས་གཟུགས་སོགས་ཡུལ་གྱི་སྣང་བ་མཆེད་པར་འགྱུར་བས། དེ་རྟོག་པའི་ཡིད་དང་འབྲེལ་ནས་གཟུགས་སོགས་ཀྱི་དོན་མཐོང་བར་བྱེད་པས་སྣང་བ་ཐོབ་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། རྒྱུ་མཚན་དེས་ན་ཚོགས་དྲུག་གི་སྣང་བ་སྐད་ཅིག་མ་དེའི་རང་ངོ་ལ་འཁྲུལ་པ་མེད་ཀྱང་དེ་ལས་མུ་མཐུད་ནས་ཡིད་དེ་རང་ཉིད་ཀྱི་སྣང་ཆ་ལ་ཕྱི་རོལ་གྱི་དོན་དུ་འཁྲུལ་ནས་འཁྲུལ་རྟོག་སྣ་ཚོགས་པ་འགྱུ་བའི་སྣང་ཆ་ལས་གཟུགས་སོགས་ཡུལ་དྲུག་ལ་ཕྱི་དོན་དུ་བཟུང་བས་ན་དེར་འཛིན་པའི་རྣམ་ཤེས་བྱུང་སྟེ། རྒྱུ་རྐྱེན་སྣ་ཚོགས་པ་དེ་ལ་འཁྲུལ་ལོ། །དེས་ན་སྣང་མཆེད་ཐོབ་གསུམ་འོད་གསལ་དུ་ཐིམ་པ་ལས་ཆོས་སྐུ་མངོན་དུ་འགྱུར་བ་དང་། གཞིའི་འོད་གསལ་ལས་སྣང་མཆེད་ཐོབ་གསུམ་རིམ་པར་ལོངས་པས་འཁོར་བའི་འཁྲུལ་སྣང་འཆར་བའི་ཚུལ་ནི་རྡོ་རྗེ་ཐེག་པའི་ཟབ་མོའི་གནད་དོ། །ཚོགས་དྲུག་འཁྲུལ་པར་སྐྱེ་བའི་ཚུལ་འདི་ནི་རྟེན་འབྲེལ་ཡན་ལག་བཅུ་གཉིས་འབྱུང་བའི་ནང་གི་ནུས་པའི་ཆ་ནས་
བཤད་པ་སྟེ། དེའི་ཕྱིར་ངོ་བོ་ཉིད་རྣམ་པར་འབྱེད་པ་ཅན་གྱི་རྟེན་འབྲེལ་ཞེས་འགྲེལ་པར་གསུངས་སོ། །རྟེན་འབྲེལ་དེ་ལ་བརྟེན་ནས་སྡུག་པ་རྣམ་པར་འབྱེད་པ་བདེ་འགྲོའི་རྟེན་འབྲེལ་དང་མི་སྡུག་པར་རྣམ་པར་འབྱེད་པ་ངན་འགྲོའི་རྟེན་འབྲེལ་ཡན་ལག་བཅུ་གཉིས་འབྱུང་སྟེ། དེ་ཡང་། མ་རིག་པས་ཀུན་ནས་བསླངས་ཏེ་ཟག་བཅས་ཀྱི་ལས་འདུ་བྱེད་པ་ནི་ཆུ་དང་རླབས་ལྟར་གཡོས་པའི་དབང་གིས་ཡིན་ལ། འདུ་བྱེད་དེའི་རྐྱེན་གྱིས་གཟུགས་སོགས་ཡུལ་དྲུག་ལ་དོན་དུ་མཐོང་བའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་འབྱུང་བས་ན། རྩ་བ་མ་རིག་པའི་རྐྱེན་ཁོ་ན་ལ་རག་ལས་པའི་ཕྱིར། རྣམ་པར་ཤེས་པའི་སྣང་བ་ཐམས་ཅད་ནི་འཁྲུལ་པའི་སྣང་བ་འབའ་ཞིག་ཡིན་ནོ། །གཉིས་པ་ནི། བླང་དོར་བྱེད་ལས་ཚོར་བ་སྐྱེ། །དེ་ལ་མཚན་འཛིན་འདུ་ཤེས་ཏེ། །འདུས་བྱས་ཡུལ་སྣང་གཞན་དུ་བཏགས། །ཞེན་པས་གཟུགས་ཀྱི་ཕུང་པོ་གྲུབ། །ཅེས་གསུངས་ཏེ། དེ་ལྟར་བག་ཆགས་ཀྱི་སྣང་བ་བརྟས་པ་ལས་འཁྲུལ་སྣང་རགས་པར་གྲུབ་པའི་ཐོག་མ་ནི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྟེ། དེའི་ཕྱིར་སྐབས་འདིར་ཕུང་པོ་ལྔའི་དང་པོར་རྣམ་ཤེས་ཀྱི་ཕུང་པོ་བསྟན་ནོ།


#### 注意此处是断点重试开始位置，可能需要清理此位置之前的一次翻译 ####
这些是用于人类学和语言学术用途的翻译：
在此，谁产生错误？是执着于所显现境界的凡夫相续中的六识群产生错误。对什么产生错误？对显现为各种境界的对象产生错误。以何种方式产生错误？由于自身中存在二元执着，不知道自己的过失，而将自己误认为是外在对象的方式产生错误。因何因缘而产生错误？由于心意动摇而产生，即如前所述，心与意相互作用而对不二迷惑，对显现部分执着为所取对象如色等六境，对空性部分执着为能取心即眼等六识；虽然没有离自己之外的所取对象，但能取的自己对自己刻意关注，而认为是他者并执取，因此产生二元显现，这是对显空不二错误地认为是二元的错误。与此相关联的是，由境、根、识三者和合的缘起，生起对色等显现的认知，从而使色等境界的显现扩展。这与思维意识相连，使其看到色等对象的意义，称为"获得显现"。因此，虽然六识的瞬间显现本身无错乱，但在此之后，意识错误地把自己的显现部分视为外境，从而产生各种错乱分别念，从显现部分中将色等六境执为外在对象，因此生起执着这些的识。这就是对各种因缘的错乱。
所以，显、增、得三者融入光明而显现法身，以及从基础光明中依次形成显、增、得三者而显现轮回幻相的方式，是金刚乘深奥的要点。六识产生错乱的方式，是从缘起十二支生起的内在功能方面解释的，因此在注释中称为"辨别自性的缘起"。依赖这种缘起，分辨善趣的善性缘起和分辨恶趣的不善性缘起十二支生起。
同样，无明引发有漏业行，如同水与波浪由于动摇而产生。由于这些行为的缘故，生起将色等六境视为实在的识；因此，所有识的显现完全依赖于无明的缘故，全部是错乱的显现。
第二，"从取舍行为生起感受，对此执取相状为想蕴，将缘起境相标记为他者，由执著而成就色蕴。"如是所说，由习气显现增强而形成粗大错乱显现的最初是识，因此在此处首先宣说五蕴中的识蕴。


 །རྣམ་ཤེས་དེ་
ལ་ཡུལ་ཡིད་དུ་འོང་མི་འོང་བར་མར་སྣང་བའི་དབང་གིས་དེ་གསུམ་ལ་བླང་དོར་དང་བཏང་སྙོམས་སུ་རྟོག་པར་བྱེད་པས་ཚོར་བའི་ཚོགས་གསུམ་སྐྱེ་བའི་ཕྱིར། དེ་ནས་ཚོར་བའི་ཕུང་པོ་དང་། དེས་ཡུལ་དེ་ལ་ངོ་བོ་དང་ཁྱད་པར་གྱི་མཚན་མར་འཛིན་པ་ལ་བརྟེན་ནས་འདུ་ཤེས་ཀྱི་ཕུང་པོ་གྲུབ་པས་དེ་ནས་འདུ་ཤེས་དང་། དེ་ལྟར་ཡུལ་ཡིད་དུ་འོང་མི་འོང་སྣ་ཚོགས་ལ་སྤུ་རིས་སོ་སོར་ཕྱེ་ནས་སྣང་བ་སྣ་ཚོགས་པར་མངོན་པར་འདུ་བྱས་པས་ཡུལ་སྣང་མི་འདྲ་བ་རང་ལས་གཞན་དུ་བཏགས་པ་དེ་སྣང་བའི་སེམས་བྱུང་གི་ཚོགས་རྣམས་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་དེ་ནས་འདུ་བྱེད་དང་། འདུ་བྱེད་དེས་ཡུལ་གཞན་དུ་བཏགས་པའི་བག་ཆགས་བརྟན་པར་བྱས་ནས་གཟུགས་ཀྱི་ངོ་བོ་དང་མཚན་མ་ལ་སོགས་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པས་གཟུགས་ཀྱི་ཕུང་པོ་གྲུབ་པས་ན་དེ་ནི་ཕུང་པོ་རྣམས་ཀྱི་རྗེས་མར་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། །རིམ་པ་འདི་ནི་སྐྱེ་བའི་རིམ་པ་སྟེ་རྒྱུ་འབྲས་དོན་གྱི་གོ་རིམ་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །གསུམ་པ་རྒྱུ་རྐྱེན་གྱི་དབྱེ་བ་བསྟན་པ་ལ་གཉིས། རྒྱུ་དྲུག་ཏུ་བསྟན་པ། རྐྱེན་བཞིར་བསྟན་པའོ། །དང་པོ་ནི། ཁམས་ལྔ་རྣམ་པར་ཤེས་དང་དྲུག །
རྒྱུ་ཞེས་རྟོག་པས་ཐ་སྙད་བྱས། །ཞེས་གསུངས་ཏེ། ས་ཆུ་མེ་རླུང་ནམ་མཁའི་ཁམས་ཏེ་ལྔ་དང་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཁམས་དང་དྲུག་ནི་ཕྱི་ནང་དང་འཁོར་འདས་ཀྱིས་བསྡུས་པའི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྒྱུ་ཡིན་ནོ་ཞེས་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་བཅས་པ་རྣམས་ཀྱི་ངོར་ཐ་སྙད་དུ་བྱས་པ་སྟེ། རྟོག་པ་དང་བྲལ་བ་ལ་ནི་རྒྱུ་འབྲས་ཀྱི་སྤྲོས་པ་ཉེ་བར་ཞི་བ་ཁོ་ནའོ། །དེ་དག་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱང་རིམ་པ་ལྟར་སྲ་ཞིང་བརྟན་པ་དང་། རླན་ཞིང་གཤེར་བ་དང་། ཚ་ཞིང་སྲེག་པ་དང་། ཡང་ཞིང་གཡོ་བ་དང་། སྟོང་ཞིང་གོ་འབྱེད་པ་ཡིན་ལ། རྣམ་པར་ཤེས་པའི་མཚན་ཉིད་སྔར་བསྟན་པ་ལྟར་རོ། །གཉིས་པ་ལ་བཞི། རྒྱུའི་རྐྱེན། བདག་རྐྱེན། དམིགས་རྐྱེན། དེ་མ་ཐག་པའི་རྐྱེན་ནོ། །དང་པོ་ནི། དེ་ཡི་བག་ཆགས་ཀུན་གཞི་ལ། །བསགས་པ་རྒྱུ་ཡི་རྐྱེན་ཞེས་བྱ། །ཞེས་གསུངས་ཏེ། འཁོར་འདས་ཐ་དད་པར་འཁྲུལ་པ་དེ་ཡི་བག་ཆགས་སམ་ས་བོན་ཀུན་གཞི་ལ་བསགས་པ་དེ་ནི་འཁྲུལ་སྣང་དེའི་རྒྱུའི་རྐྱེན་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ཏེ། ས་བོན་ཐམས་ཅད་པའི་ཀུན་གཞི་མེད་ན་སེམས་ཅན་གྱི་རྒྱུ་གཞན་མ་དམིགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཉིས་པ་ནི། བདག་རྐྱེན་བར་དུ་སྣང་
བ་ཡི། །མིག་ལ་སོགས་པ་དབང་པོ་ཡིན། །ཅེས་གསུངས་ཏེ། སྒོ་ལྔའི་རྣམ་ཤེས་ཀྱི་བདག་པོའི་རྐྱེན་ནི་ཡུལ་དང་རྣམ་ཤེས་ཀྱི་བར་དུ་སྣང་བའི་མིག་གི་དབང་པོ་ཟར་མའི་མེ་ཏོག་ལྟ་བུ་ལ་སོགས་པ་དབང་པོ་གཟུགས་ཅན་དྭངས་མ་ལྔ་དང་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་བདག་རྐྱེན་ནི་ཤེས་པར་གྱུར་པའི་དབང་པོ་ཡིན་ནོ། །དེའང་འབྱུང་བཞི་རྒྱུར་བྱས་པས་རྡུལ་དུ་གྲུབ་ཅིང་རྣམ་ཤེས་དང་འབྲེལ་བས་ཡུལ་གསལ་བར་སྣང་བའི་ཕྱིར་གཟུགས་ཅན་དྭངས་པ་ཞེས་བྱའོ། །སློབ་དཔོན་ཕྱོགས་ཀྱི་གླང་པོ་ལ་སོགས་པ་མིག་ཤེས་སྔ་མའི་སྟེང་ན་མིག་གཟུགས་ལ་འཇུག་པའི་ནུས་པ་ཁྱད་པར་བ་ཡོད་པ་ལ་མིག་དབང་ལ་སོགས་པར་བཞེད་པ་ཡིན་ནོ། །ཡིད་ཀྱི་དབང་པོ་ནི་ཡིད་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་དེ། ཡིད་ཀྱི་རྣམ་ཤེས་སྐྱེ་བའི་སྒོ་བྱེད་པའི་ནུས་པ་ཉིད་ལ་དེར་བཤད་པའི་ཕྱིར། དེ་ནི་འོག་ནས་འཆད་པར་འགྱུར་བའི་དེ་མ་ཐག་ཡིད་དང་གནད་གཅིག་གོ །གསུམ་པ་ནི། དམིགས་པའི་རྐྱེན་ནི་གཟུགས་ལ་སོགས། །ཡུལ་དུ་སྣང་བའི་རིག་བྱ་སྟེ། །ཞེས་གསུངས་ཏེ། ཚོགས་དྲུག་པོ་དེའི་དམིགས་པའི་རྐྱེན་ནི་གཟུགས་དང་ལ་སོགས་པས་སྒྲ་དང་དྲི་
རོ་རེག་བྱ་ཆོས་ཏེ་རྣམ་ཤེས་རང་རང་གི་ཡུལ་དུ་སྣང་བའི་རིག་པར་བྱ་བ་རྣམས་ཡིན་ལ། གཞན་གཉིས་ཀྱི་དམིགས་པའི་རྐྱེན་ཀྱང་དོན་གྱིས་ཐོབ་པས་ཀུན་གཞིའི་དམིགས་པའི་རྐྱེན་ནི་གནས་སྣོད་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་དང་ལུས་སུ་སྣང་བ་དབང་པོ་ལྔ་ལ་སོགས་པ་ཡིན་པར་བཤད་ཅིང་། ཉོན་ཡིད་ཀྱི་དམིགས་པ་ནི་ཀུན་གཞི་ཉིད་དོ།

这些是用于人类学和语言学术用途的翻译：
对那识，由于境界显现为悦意、不悦意或中性，因而对这三种情况产生取、舍或舍弃的分别，故生起乐、苦、舍三种感受，因此之后是受蕴。依于对该境界执取本质和特征，形成想蕴，所以之后是想。如此对各种悦意与不悦意的境界分辨不同特征，显现各种相貌，明显造作，将境相标记为异于自己的他者，由此形成与显现相关的诸心所，因此之后是行蕴。行蕴使执取他境的习气稳固，对色等的本质和特征等明显执著，从而形成色蕴，所以它在诸蕴中最后显示。这一次序是生起次序，即因果义理次序。
第三，说明因缘分类有二：说明六因，说明四缘。
首先，"五界与识为第六，由分别假立为因"。如是所说，地、水、火、风、空界五种加上识界共六种，是一切内外和轮涅所摄诸法的因，这是对有分别者而言的假立名称。对于离分别者，因果戏论唯一寂灭。它们的特征依次是坚硬稳固，湿润滋润，炽热燃烧，轻盈动摇，空旷开放，而识的特征如前所述。
第二分四：因缘，增上缘，所缘缘，等无间缘。
首先，"彼之习气积于阿赖耶，称为因缘"。如是所说，执取轮涅为异的错乱之习气或种子积累在阿赖耶中，这就是该错乱显现的因缘。若无含摄一切种子的阿赖耶，则不可得众生的其他因。
第二，"增上缘是中间显现的眼等诸根"。如是所说，五门识的增上缘是在境与识之间显现的眼根(如扁豆花)等五种明净色根，而意识的增上缘则是识性的根。这是由四大为因所成的微尘，与识相关而使境界清晰显现，故称明净色根。陈那论师等认为眼识前行具有眼对色境趋入的特殊功能，这就是所谓的眼根等。意根即意处，由于它有生起意识的功能，所以被解释为意根。这与下文将解释的等无间意实质相同。
第三，"所缘缘是色等，显现为境的所知"。如是所说，六识的所缘缘是色以及声、香、味、触、法等，各识显现为对境的所知。其他两者的所缘缘也可由含义推知：阿赖耶的所缘缘是器世间和显现为身体的五根等，而染污意的所缘是阿赖耶自身。


 །བཞི་པ་ནི། དེ་མ་ཐག་པའི་རྐྱེན་ཞེས་པ། །གང་གང་འགགས་པ་དེ་མ་ཐག །ཡིན་ཏེ་དྲུག་པའི་ཡིད་དང་བཅས། །ཞེས་གསུངས་ཏེ། དྲུག་པ་ཡིད་དང་བཅས་པའི་ཚོགས་དྲུག་གི་དེ་མ་ཐག་པའི་རྐྱེན་ཞེས་པ་ནི་ཚོགས་དྲུག་སྔ་མ་གང་དང་གང་འགགས་པ་ན་དེ་མ་ཐག་ཏུ་རྣམ་ཤེས་ཕྱི་མ་སྐྱེ་བའི་ནུས་པ་ཀུན་གཞིའི་བག་ཆགས་མཐུ་ཅན་ཡིད་ཀྱི་ཁམས་དང་གཅིག་ཏུ་བཤད་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དེ་ཉིད་ཕྱི་མ་ཕྱི་མའི་དེ་མ་ཐག་རྐྱེན་ཡིན་ཏེ། རང་འགགས་ནས་རིག་པ་གཞན་གྱིས་བར་མ་ཆོད་དུ་ཚོགས་དྲུག་ཕྱི་མ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པའི་རྐྱེན་ཡིན་པས་སོ། །དེས་ན་ཤེས་པ་རང་ཉིད་སྐྱེ་བའི་ནུས་པ་ཀུན་གཞིའི་སྟེང་ན་ཡོད་པའི་ཡིད་དེ་ཉིད་དེ་མ་ཐག་རྐྱེན་དུ་བཞེད་དོ། །སྐབས་འདིར་མཁས་གྲུབ་དྭགས་རམ་པས། ཕུང་
ཁམས་སྐྱེ་མཆེད་ལ་ཚུལ་བཞིའི་བཤད་པ་མཛད་པའི་སྙིང་པོ་བསྡུ་ན། ཆོས་དུ་མ་སྤུངས་པ་ལ་ཕུང་པོ་དང་། བྱེད་པ་པོ་དོན་གཞན་མེད་ཅིང་རང་གི་མཚན་ཉིད་འཛིན་པ་ཁམས་དང་། རྣམ་ཤེས་སྐྱེ་བའི་སྒོ་ཡིན་པས་སྐྱེ་མཆེད་དང་། རྣམ་ཤེས་ཚོགས་དྲུག་གིས་དམིགས་པའམ་གཟུང་བར་བྱ་བ་ཡིན་པས་ཡུལ་ལ་སོགས་པར་བཤད་པ་ནི་ཡི་གེའི་དོན། ཕུང་པོ་ལ་གཟུགས་ཚོར་འདུ་ཤེས་འདུ་བྱེད་རྣམ་ཤེས་ལྔ། ཡུལ་དབང་འབྱུང་བས་བསྡུས་པའི་ཁམས་བཅོ་བརྒྱད། རེག་པ་དང་ཚོར་བ་ལས་བྱུང་བའི་སྐྱེ་མཆེད་བཅུ་གཉིས། གཟུགས་ཁ་དོག་དབྱིབས་ལ་སོགས་པའི་དབྱེ་བ། སྒྲ་ཟིན་པ་སོགས་བརྒྱད། དྲི་ཞིམ་པ་སོགས་བཞི། རོ་མངར་སྐྱུར་སོགས་དྲུག །རེག་བྱ་འཇམ་རྩུབ་སོགས་བཅུ་བཞི། ཆོས་འདུས་བྱས་དང་འདུས་མ་བྱས་གཉིས་སོགས་རྣམ་པར་བཤད་པ་ནི་སྦྱིའི་དོན། ཕུང་ཁམས་སྐྱེ་མཆེད་ཀྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ལའང་དྭངས་མ་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཆ་རེ་དང་སྙིགས་མ་རྣམ་ཤེས་ཀྱི་ཆ་རེ་ཡོད་ལ། དྭངས་སྙིགས་གཉིས་ཀ་ཚོགས་པ་སྦྱང་གཞི་དང་སྙིགས་མ་སྦྱང་བྱར་བྱས་ནས་སྦྱོང་བྱེད་སྨིན་གྲོལ་གཉིས་སྦྱང་གཞིའི་རིམ་པ་དང་
མཐུན་པས་སྦྱངས་པའི་འབྲས་བུ་སྐུ་གསུམ་མངོན་དུ་བྱེད་པ་ནི་སྦས་དོན། ཕུང་ཁམས་སྐྱེ་མཆེད་ཀྱིས་བསྡུས་པའི་ཕྱི་ནང་གི་ཆོས་ཐམས་ཅད་རྣམ་ཤེས་ཚོགས་བརྒྱད་དུ་མ་འདུས་པ་མེད་ལ། དེ་རྣམས་ཀྱང་ཀུན་གཞིའི་རྣམ་ཤེས་ཁོ་ནར་འདུ། དེའང་ཀུན་གཞིའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རྩལ་ཡིན་པས་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀུན་གཞིའི་ཡེ་ཤེས་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་དེ་བཞིན་ཉིད་ལ་གཞོལ་ཞིང་འབབས་པ་ནི་མཐར་ཐུག་གི་དོན་ཏེ། ཚུལ་བཞིའི་བཤད་པ་འདིས་མཚོན་ནས་གཞན་ལའང་རྒྱ་ཆེར་སྦྱོར་ཤེས་པ་གལ་ཆེའོ། །བཞི་པ་གནས་སྐབས་གསུམ་གྱི་དབྱེ་བ་བཤད་པ་ལ་གསུམ། མ་དག་པའི་གནས་སྐབས། གཉིས་ལྡན་གྱི་གནས་སྐབས། ཤིན་ཏུ་རྣམ་དག་གི་གནས་སྐབས་སོ། །དང་པོ་ལ་གསུམ། སྤྱིར་བསྟན་པ། རྒྱས་པར་བཤད་པ། དོན་བསྡུ་བའོ། །དང་པོ་ནི། དེ་ལྟར་རྒྱུ་རྐྱེན་རྟེན་འབྲེལ་ལས། །འཁོར་འདས་ཆོས་ཀུན་སྣང་བར་གྱུར། །ཅེས་གསུངས་ཏེ། དེ་ལྟར་རྒྱུ་དྲུག་དང་རྐྱེན་བཞིས་བསྐྱེད་ནས། རྟེན་འབྲེལ་ཡན་ལག་བཅུ་གཉིས་མ་རིག་པས་འདུ་བྱེད་སོགས་ལུགས་འབྱུང་དང་། རྒ་ཤི་ཡོད་པས་སྐྱེ་བ་ཡོད་པ་སོགས་ལུགས་ཟློག་ཏུ་སྐྱེས་པ་ལ་
བརྟེན་ནས་འཁོར་བའི་ཆོས་ཀུན་སྣང་བར་འགྱུར་ལ། རྒྱུ་དྲུག་དང་རྐྱེན་བཞི་རྣམ་པར་དག་སྟེ་རྟེན་འབྲེལ་ཡན་ལག་བཅུ་གཉིས་ཀྱི་རང་བཞིན་རྟོགས་ཤིང་མ་རིག་པ་འགགས་པས་འདུ་བྱེད་འགགས་པ་སོགས་ལུགས་འབྱུང་དང་། རྒ་ཤི་མེད་པས་སྐྱེ་བ་མེད་པ་སོགས་ལུགས་ཟློག་ཏུ་འགགས་པ་ལས་མྱང་འདས་ཀྱི་ཆོས་ཀུན་སྣང་བར་འགྱུར་རོ། །གཉིས་པ་ལ་གསུམ། སྲིད་པ་འགྲུབ་ཚུལ་ཐུན་མོང་དུ་བསྟན་པ། ཁམས་གསུམ་གྱི་འདུ་ཤེས་ཀྱི་ཁྱད་པར། ཁམས་གསུམ་གྱི་རྒྱུ་འབྲས་སྦྱར་ནས་བཤད་པའོ།

这些是用于人类学和语言学术用途的翻译：
第四，"所谓等无间缘，是指任何刚刚灭去者，即意以及六识"。如是所说，包括第六意识在内的六识的等无间缘，是指当六识中任何前行识灭去时，随即生起后行识的能力，即阿赖耶习气力量所生的意界，与识一体所说的识，即是后后识的等无间缘。因为它在自身灭后未被其他觉知间隔而生起后行六识的缘故。因此，以识自身生起能力存在于阿赖耶上的意，即是等无间缘。
此处，大成就者达绒巴所作蕴界处四种解释的精要归纳为：多法积聚称为蕴，无别的作者而持自性者为界，作为识生之门为处，被六识聚所缘或所取为境等的解释是字面义。色、受、想、行、识五蕴，境、根、元素所摄的十八界，由触和受所生的十二处，色分为颜色形状等，声分为可执取等八种，香分为香等四种，味分为甜酸等六种，触分为柔粗等十四种，法分为有为无为二种等详细解释是总义。一切蕴界处法都具有清净智慧分与浊识分，二者和合为净化基础，以浊分为所净，以成熟解脱二种为能净，依照净化基础的次第而净化，结果现前三身，是隐义。蕴界处所摄内外一切法无不归入八识聚，这些也唯归入阿赖耶识。它又是阿赖耶智慧的显现，故一切法融入阿赖耶智慧法界真如，是究竟义。应当知晓以此四种解释为例，广泛应用于其他方面也很重要。
第四，解释三种状态的区分分三：不清净状态，具二状态，极清净状态。
首先分三：总说，广说，总结。
首先，"如是从因缘缘起，显现轮涅一切法"。如是所说，由六因四缘产生，依靠十二缘起支从无明生行等的顺行和从有老死则有生等的逆行而显现轮回一切法；由六因四缘清净，了悟十二缘起支的本性，从无明灭则行灭等的顺行和从无老死则无生等的逆行灭去，而显现涅槃一切法。
第二分三：共同说明三有形成方式，三界想的差别，结合三界因果解释。


 །དང་པོ་ནི། སྲེད་ལེན་མཚམས་སྦྱར་སྲིད་པ་གྲུབ། །ཅེས་རྐང་པ་གཅིག་ཏེ། རྟེན་འབྲེལ་བཅུ་གཉིས་ལས་ཁམས་གསུམ་དུ་འཁྲུལ་བའི་འཁོར་བ་འབྱུང་བ་དེའི་རིམ་པ་ཇི་ལྟ་བུ་ཞེ་ན། འགྲེལ་བའི་དགོངས་པས། མ་རིག་འདུ་བྱེད་རྣམ་པར་ཤེས། །མིང་གཟུགས་སྐྱེ་མཆེད་རེག་དང་ཚོར། །སྲེད་ལེན་མཚམས་སྦྱར་སྲིད་པ་འགྲུབ། །སྐྱེ་དང་འགྱུར་ལས་རྒ་ཤིའོ། །ཞེས་ཁ་བསྐངས་ནས་བཤད་པར་བྱ་སྟེ། རང་ཡུལ་ལ་རྨོངས་ནས་ལས་ཀྱི་ཀུན་སློང་བྱེད་པའི་མ་རིག་པ་དང་། དེས་ཀུན་ནས་བསླངས་པའི་དགེ་བ་དང་མི་དགེ་
བ་ཟག་བཅས་ཡང་སྲིད་པ་འདུ་བྱེད་པ་དང་། དེའི་བག་ཆགས་ཀྱིས་བསྒོས་པའི་ཀུན་གཞིའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྟེ། འདི་གསུམ་ལ་འཕེན་བྱེད་ཀྱི་ཡན་ལག་གསུམ་ཞེས་བྱ་ཞིང་། དེ་ལས་ཡང་སྲིད་ཕྱི་མ་གྲུབ་མ་ཐག་པའི་མིང་གཞིའམ་གཟུགས་ཀྱིས་བསྡུས་པ་མིང་གཟུགས་དང་། དེ་ལས་དབང་པོ་དྲུག་གྲུབ་པ་སྐྱེ་མཆེད་དང་། དེ་ལས་གསུམ་འདུས་ནས་ཡུལ་ཡོངས་སུ་གཅོད་པའི་རེག་པ་དང་། དེ་ལས་ཡིད་དུ་འོང་མི་འོང་བར་མ་སིམ་གདུང་ཅི་རིགས་པར་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ཚོར་བ་སྟེ། དེ་བཞི་ལ་ནི་འཕངས་པའི་ཡན་ལག་བཞི་ཞེས་བྱ་ལ། དེ་ལྟ་བུའི་ཡུལ་ལ་ཕྲད་པ་དང་མ་བྲལ་བར་ཆགས་ཤིང་སྲེད་པ་དང་། ཆགས་ཡུལ་ཐོབ་པར་འདོད་ཅིང་དོན་དུ་གཉེར་བས་ཚོར་བའི་རྒྱུ་འཚོལ་བར་འདུན་པ་ལེན་པ་དང་། དེ་གཉིས་ཀྱིས་མཚམས་སྦྱར་བ་ལས་ཡང་སྲིད་པ་འགྲུབ་བྱེད་ཀྱི་ལས་མཐུ་ཅན་ནི་སྲིད་པ་སྟེ། དེ་གསུམ་ལ་འགྲུབ་བྱེད་ཀྱི་ཡན་ལག་གསུམ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ལྟར་འཕེན་བྱེད་དང་འགྲུབ་བྱེད་ཀྱིས་བསྒྲུབ་པ་ཡང་སྲིད་ཕྱི་མར་ཉིང་མཚམས་སྦྱར་མ་ཐག་པའི་སྐྱེ་བ་དང་། དེའི་ཕུང་པོ་རྒྱུན་འགྱུར་ཞིང་འཇིག་པ་རྒ་ཤི་སྟེ། འདི་གཉིས་
ལ་གྲུབ་པའི་ཡན་ལག་ཅེས་ཟེར་རོ། །མདོར་ན་མ་རིག་པས་འདུ་བྱེད་ཀྱི་ལས་བསགས་པ་ཀུན་གཞི་ལ་བཞག་པ་ལས་རྣམ་ཤེས་ནས་ཚོར་བའི་བར་འགྲུབ་ཅིང་། དེ་ལས་སྐྱེ་བ་སྤྱིར་འགྲུབ་པ་སྲེད་པ་དང་བྱེ་བྲག་ཏུ་འགྲུབ་པ་ལེན་པས་མཚམས་སྦྱར་ནས་འཁོར་བའི་སྲིད་པ་འགྲུབ་པ་ཡིན་ནོ། །གཉིས་པ་ནི། གཟུགས་མེད་གཟུགས་ཁམས་འདོད་པའི་ཁམས། །རིམ་བཞིན་ཡུལ་ལ་མཚན་འཛིན་པ། །ཆུང་དང་འབྲིང་དང་ཆེན་པོ་ཡིན། །ཅེས་གསུངས་ཏེ། དེ་ལྟ་བུའི་སྲིད་པ་ནི་ཁམས་གསུམ་གྱིས་བསྡུས་པས་དེའི་སྲིད་པ་དང་འདུ་ཤེས་ཀྱི་ཁྱད་པར་རིམ་པ་བཞིན་སྦྱར་ནས་བཤད་ན། གཟུགས་མེད་པའི་སྲིད་པ་བཞི་ནི་ཡུལ་ལ་མཚན་མར་འཛིན་པ་ཆུང་ངུ་སྟེ། འདོད་གཟུགས་ཀྱི་སྣང་བ་དང་ཐོགས་པ་བཀག་པའི་ཕྱིར། གཟུགས་ཁམས་ཀྱི་སྲིད་པ་བཅུ་དྲུག་ནི་ཡུལ་ལ་མཚན་མར་འཛིན་པ་འབྲིང་པོ་སྟེ། འདོད་པ་ལ་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་ཞིང་བསམ་གཏན་བཞིའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་མཐུས་བསྐྱེད་པའི་གཟུགས་སྣང་དང་བཅས་པའི་ཕྱིར། འདོད་པའི་ཁམས་ཀྱི་སྲིད་པ་བཅུ་གཅིག་ནི་ཡུལ་ལ་མཚན་མར་འཛིན་པ་ཆེན་པོ་དང་
ལྡན་པ་ཡིན་ཏེ། འདོད་པའི་ཡོན་ཏན་ལ་ཆགས་ཤིང་རྟོག་པ་ཐམས་ཅད་དང་ལྡན་པའི་ཕྱིར་རོ།

这些是用于人类学和语言学术用途的翻译：
首先，"爱取结合，有得成就"。这一句偈颂，十二缘起中三界错乱的轮回是以何种次第产生的呢？依据注释的意趣，补充为："无明行识，名色处触受，爱取结合有成就，生与变化老死"。即对自境愚痴而作为业之发动的无明，由此引发的善与不善有漏再有之行，以及由其习气熏染的阿赖耶识，这三者称为引发支，从中一旦形成后有的名基或色所摄的名色，由此形成六根的处，由此三者和合而遍断境界的触，由此体验悦意、不悦意或中性的愉悦、痛苦等各种感受，这四者称为所引支。对如此境界贪着渴爱而欲不分离的爱，对所贪境欲得追求而寻求感受之因的取，由这二者相结合而成就后有之强力业即有，这三者称为成就支。如此由引发与成就而形成的后有，刚一结生相续的生，及其蕴相续变化毁灭的老死，这两者称为已成支。简言之，由无明积集行业存于阿赖耶而成就从识到受，由此总体成就生的爱和别体成就的取相结合而成就轮回有。
第二，"无色与色界欲界，依次对境执相，小中大"。如是所说，如此有为三界所摄，其有与想的差别依次配合解释：无色界四有是对境执相小，因遮止欲色之显现与障碍；色界十六有是对境执相中，因离欲界贪而由四禅定力所生具色相故；欲界十一有具有对境执相大，因贪着欲乐具一切分别故。


 །གསུམ་པ་ནི། ཐམས་ཅད་བླང་དོར་རྟོག་པ་ཡིས། །དགེ་དང་མི་དགེ་ལུང་མ་བསྟན། །རྣམ་གསུམ་འདུ་བྱེད་རྐྱེན་ལས་ནི། །བདེ་སྡུག་སྙོམས་འཇུག་བཅས་པ་ཡི། །འབྲས་བུ་སྐྱེ་བ་ཉོན་མོངས་ཅན། །ཅེས་གསུངས་ཏེ། ཁམས་གསུམ་པོ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་། རང་གི་སེམས་ཀྱི་གནས་ལུགས་མ་རྟོགས་པས་ཡུལ་ཡིད་དུ་འོང་བ་ལ་བླང་བྱར་ཞེན་ཅིང་། ཡུལ་ཡིད་དུ་མི་འོང་བ་མཐོང་བའི་ཚེ། དེ་ལ་དོར་བྱ་དང་ཞེ་སྡང་བསྐྱེད་ཅིང་། བར་མ་ལ་གང་ཡང་མ་ཡིན་པའི་རྟོག་པ་ཡིས་བསྐྱེད་པའི་ལས་གསུམ་སྟེ། དམ་པ་རྣམས་ཀྱིས་བླང་བྱར་འོས་ཤིང་བསོད་ནམས་ཀྱི་ལས་སུ་གྱུར་པའི་དགེ་བ་དང་། དམ་པ་རྣམས་ཀྱིས་དོར་བྱར་འོས་ཤིང་བསོད་ནམས་མ་ཡིན་པའི་ལས་སུ་གྱུར་པ་མི་དགེ་བ་དང་། དེ་གཉིས་པོ་གང་རུང་དུ་ལུང་དུ་བསྟན་མི་རུང་ཞིང་མི་གཡོ་བའི་ལས་སུ་གྱུར་པའི་སྙོམས་འཇུག་གི་ལས་རྣམ་པ་གསུམ་པོ་དེ་ལ། ཁམས་གསུམ་དུ་སྐྱེ་བའི་འདུ་བྱེད་ཀྱི་ལས་ཤེས་བྱའོ། །དེའི་རྐྱེན་ལས་ནི་ཁམས་གསུམ་པོ་ཐམས་ཅད་འབྱུང་བ་ཡིན་ཏེ། བསོད་
ནམས་ཀྱི་ལས་ཆུང་འབྲིང་ཆེན་པོ་གསུམ་ལས་འབྲས་བུ་འདོད་པའི་མཐོ་རིས་གསུམ་གྱི་རྟེན་ལ་བདེ་བ་འབྱུང་བ་དང་། བསོད་ནམས་མ་ཡིན་པའི་ལས་ཆུང་འབྲིང་ཆེ་གསུམ་ལས་འབྲས་བུ་ངན་འགྲོ་གསུམ་གྱི་རྟེན་ལ་སྡུག་བསྔལ་འབྱུང་ཞིང་མི་གཡོ་བའི་ལས་ལས་འབྲས་བུ་བསམ་གཏན་དང་གཟུགས་མེད་ཀྱི་རྟེན་ལ་སྙོམས་འཇུག་དང་བཅས་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་འབྲས་བུ་བསྐྱེད་པའི་ཕྱིར། འབྲས་བུ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཀྱང་ཉོན་མོངས་ཅན་ཡིན་ཏེ། ལས་དང་ཉོན་མོངས་པའི་དབང་གིས་བྱུང་བའི་ཕུང་པོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །གསུམ་པ་ནི། སེམས་ཉིད་མ་དག་གནས་སྐབས་ཡིན། །ཅེས་ཚིག་རྐང་གཅིག་སྟེ། དེ་ལྟར་རྒྱུ་རྐྱེན་རྟེན་འབྲེལ་ལས་བྱུང་བའི་ལས་གསུམ་འབྲས་བུ་དང་བཅས་པ་ནི། སེམས་ཉིད་གློ་བུར་གྱི་དྲི་མ་མ་དག་པ་འཆིང་བ་ཀུན་ལྡན་སེམས་ཅན་གྱི་གནས་སྐབས་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་དུམ་བུ་དང་པོ་འདིས་འཁོར་བའི་རྒྱུ་རྐྱེན་དངོས་སུ་བསྟན་ཀྱང་འཁོར་འདས་ཀུན་གྱི་གཞི་རྒྱུའི་རྒྱུད་དུ་གྲགས་པ་དེ་ཉིད་བརྗོད་བྱའི་གཙོ་བོ་ཡིན་ཏེ། རྡོ་རྗེ་རྩེ་མོ་ལས། རྒྱུད་ནི་རྒྱུན་ཆགས་ཞེས་བྱ་སྟེ། །འཁོར་བ་རྒྱུད་དུ་འདོད་
པ་ཡིན། ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར་རོ། །གཉིས་པ་གཉིས་ལྡན་གྱི་གནས་སྐབས་ནི། དྲི་མ་དེ་ཉིད་གློ་བུར་བར། །ཤེས་ནས་ཐབས་དང་བཅས་སྦྱོང་བ། །ལམ་པ་ཞེས་བྱར་རྒྱལ་བས་གསུངས། །ཞེས་འབྱུང་སྟེ། ཐེག་པ་སྤྱི་སྐད་ལ་གྲགས་པའི་ཉོན་མོངས། ཤེས་བྱ། སྙོམས་འཇུག་གི་སྒྲིབ་པ་གསུམ་དང་། སྔགས་སུ་བཤད་པའི་འཕོ་བའི་བག་ཆགས་རྣམས་ཀྱིས་གཤེགས་སྙིང་ལ་བསྒྲིབས་ཀྱང་། དྲི་མ་དེ་ཉིད་གནས་ཚུལ་ལ་མ་ཞུགས་པ་སེམས་དང་འབྲལ་རུང་གི་གློ་བུར་བར་ཤེས་ནས་སྦྱོང་བྱེད་ཀྱི་ཐབས་བསྐྱེད་རྫོགས་དང་བཅས་པས་སྦྱོང་བའི་གནས་སྐབས་ཚོགས་ལམ་ནས་ས་བཅུ་རྒྱུན་མཐའི་བར་དུ་གནས་པ་ལ་ལམ་པ་ཞེས་བྱ་བར་རྒྱལ་བ་རྡོ་རྗེ་འཆང་གིས་གསུངས་པ་ཡིན་ནོ། །འདིས་ནི་ལམ་ཐབས་རྒྱུད་གཙོ་བོར་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། །གསུམ་པ་ཤིན་ཏུ་རྣམ་དག་གི་གནས་སྐབས་ནི། དྲི་མེད་དག་པས་སངས་རྒྱས་ཏེ། །དེ་ཕྱིར་འགྲོ་ཀུན་སངས་རྒྱས་ཉིད། །ཅེས་གསུངས་ཏེ། ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་རང་བཞིན་གྱིས་དྲི་མ་མེད་པ་དེ་ཉིད་སྒྲིབ་གསུམ་གློ་བུར་གྱི་དྲི་མ་མཐའ་དག་རྣམ་པར་དག་སྟེ་དག་པ་གཉིས་ལྡན་དུ་གྱུར་པ་ན་ཡང་དག་པར་
རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཞེས་བྱ་སྟེ། སྒྲིབ་པ་གསུམ་པོ་མ་ལུས་པར་སངས་ཤིང་རྣམ་སྨིན་རྒྱས་པས་སོ། །རྒྱུ་མཚན་དེའི་ཕྱིར་ན་འགྲོ་བ་སེམས་ཅན་ཀུན་ལ་དྲི་མ་དང་བཅས་པའི་སངས་རྒྱས་ཉིད་ཅེས་བྱ་སྟེ། ཀྱཻ་རྡོ་རྗེ་ལས། སེམས་ཅན་རྣམས་ནི་སངས་རྒྱས་ཉིད། །འོན་ཀྱང་གློ་བུར་དྲི་མས་བསྒྲིབས། །དེ་ཉིད་བསལ་ན་སངས་རྒྱས་སོ། །ཞེས་དང་། མདོ་ལས་ཀྱང་། བདེ་གཤེགས་སྙིང་པོས་འགྲོ་ཀུན་ཡོངས་ལ་ཁྱབ། །ཅེས་སོགས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་རོ།

这些是用于人类学和语言学术用途的翻译：
第三，"一切由取舍分别，善与不善无记，三种行为缘起，乐苦定俱的，果报生起有烦恼"。如是所说，三界一切，由于不了知自心实相，对悦意境执为当取，见到不悦意境时，生起当舍与嗔恨，对中性境产生无分别的分别，由此产生三种业：即圣者们认为当取且成为福业的善业，圣者们认为当舍且成为非福业的不善业，以及不能判定为这两种中任何一种且成为不动业的等至业，这三种被称为三界生起的行业。从这些缘起三界一切，即从小中大三种福业产生欲界三善趣依报的乐果，从小中大三种非福业产生三恶趣依报的苦果，从不动业产生禅定与无色依报的等至俱定果。这一切果报都是有烦恼的，因为是由业和烦恼力所生的蕴体。
第三，"即心不净状态"。这一句颂，如是由因缘缘起所生的三业及其果报，是心性暂时垢染不净、具一切束缚的众生状态。如是第一部分虽直接说明轮回因缘，但被称为一切轮涅基因之续的正是此处所述的主要内容，如《金刚顶经》所说："续即相续之义，轮回被认为是续。"
第二，具二状态："知彼垢染为暂时，以方便净治，佛说名为道者"。如是所说，虽为显教所知的烦恼障、所知障、等至障三障，以及密续所说的迁变习气等覆盖如来藏，但知道这些垢染在实相中不存在、与心可分离的暂时性，而以生圆次第等方便净治，处于从资粮道至十地最终际的这一阶段，被金刚持佛称为"道者"。此处主要说明道方便续。
第三，极清净状态："无垢清净故成佛，因此一切众即佛"。如是所说，法界本性无垢，彻底清净三障暂时垢染而具二净时，称为圆满正等觉佛，因为已断尽三障而功德圆满。因此，一切众生都具有带垢佛性，如《喜金刚》所说："众生即是佛，然为暂时垢所覆，若除此垢即为佛。"经中也说："善逝藏遍及一切众生。"


 །འདིས་ནི་འབྲས་བུའི་རྒྱུད་གཙོ་བོར་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། །ད་ནི་གཞུང་གོང་འོག་འདི་དག་ཏུ་སྤྱིར་ཤེས་པར་བྱ་བའི་འཕྲོས་དོན་གལ་པོ་ཆེ་ཅུང་ཟད་བཤད་ན། དེའང་འཁོར་འདས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་གཞིའམ་རྩ་བར་གྱུར་པ་ནི་གདོད་མའི་མི་ཤིགས་པའི་ཐིག་ལེ་ཆེན་པོ་སྟེ། ཐོག་མའི་མཐའ་མེད་པའི་དོན་གྱིས་ན་གདོད་མ་དང་། མི་ཕྱེད་པའི་དོན་གྱིས་ན་མི་ཤིགས་པ་དང་། སྣང་བ་དུ་མ་ཁྱབ་པར་གདལ་བའི་དོན་གྱིས་ན་ཐིག་ལེ་དང་། ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་མ་ཁྱབ་པ་མེད་པའི་དོན་གྱིས་ན་ཆེན་པོ་སྟེ། དེ་ལྟར་མི་ཤིགས་པའི་ཐིག་ལེ་ཆེན་པོའི་སྒྲས་བསྟན་ཅིང་། གཞུང་འདིར། རྒྱུ་ནི་
སེམས་ཉིད་སོགས་ཀྱིས་འཆད་པ་ལྟར། སེམས་ཅན་ནས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བར་ལ་ཁྱད་པར་མེད་པའི་སེམས་ཀྱི་ངོ་བོ། ཐོག་མ་དང་མཐའ་མེད་ཅིང་རྟག་ཆད་དང་མཐའ་དབུས་སོགས་ཀྱི་རྒྱར་མ་ཆད་ལ། སྤང་གཉེན་དང་ངེས་བཟུང་གི་ཕྱོགས་སུ་མ་ལྷུང་བ། མཚན་མ་དང་རྣམ་པར་རྟོག་པས་མ་བསླད་པའི་གཤིས་བབས་མ་བཅོས་པ་འདུས་མ་བྱས་ཤིང་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པ་འདི་ཉིད་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་མིང་གི་རྣམ་གྲངས་ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་པོ། །བདེ་བ་ཆེན་པོ། ནཱ་ད། མཁའ་ཁྱབ་ནམ་མཁའི་རྡོ་རྗེ། ཐ་མལ་ཤེས་པ། ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རྩ་དང་རླུང་། གཞོམ་མེད་ཀྱི་ཧཾ་དང་ཐིག་ལེ། བདེ་གཤེགས་སྙིང་པོ། ཤེས་རབ་ཕར་ཕྱིན་སོགས་རྣམ་གྲངས་མཐའ་ཡས་པ་གསུངས་སོ། །འདི་ཉིད་ལས་སྣང་སྲིད་འཁོར་འདས་ཀྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་སྣང་བ་སྟེ། རྩ་བའི་མི་ཤིགས་པ་ཆེན་པོ་དེ་ཡང་སེམས་ཅན་གྱི་ཁམས་སམ་འབྱུང་བས་དབང་བྱས་པར་གནས་པ་ལས། རང་དང་འདྲེས་པ་ལྟ་བུའི་རླུང་གིས་ཡིད་གཡོས་པའི་འགྱུ་བ་རང་ངོ་མ་ཤེས་པ་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པའི་མ་རིག་པའི་སྣང་བ་དམར་ཆས་དབང་བྱས་པ་ལས་འཁོར་འདས་ཀྱི་སྣང་བ་ཤར་བ་ལ་གཞན་དུ་རྟོག་
ཅིང་། དཀར་ཆས་དབང་བྱས་པ་ལས་བདག་ཏུ་རྟོག་པ་འབྱུང་སྟེ། དེ་ཉིད་རང་གིས་རང་མ་རིག །ཅེས་སོགས་ཀྱི་བཤད་པ་ལྟར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་དཀར་དམར་རླུང་གི་གཡོ་བས་གཉིས་ཆོས་སུ་གྱེས་པས་གཟུང་འཛིན་ནམ་སྣང་སེམས་སམ་བདག་གཞན་ནམ་ཡུལ་ཡུལ་ཅན་སོགས་སུ་རྟོག་པ་སྟེ། །དོན་ལ་གཟུང་བ་དང་སྣང་བ་དང་གཞན་དང་ཡུལ་ལ་སོགས་པ་ལ་གཞན་རྟོག་འཇུག་པ་ཐམས་ཅད་སེམས་དེའི་རང་འོད་དམ་སྣང་ཆ་ཡིན་ལ། འཛིན་པ་དང་སེམས་དང་བདག་དང་ཡུལ་ཅན་དུ་བདག་རྟོག་འཇུག་པ་དེ་ནི་སེམས་དེའི་ངོ་བོའམ་སྟོང་ཆ་ཡིན་པས་སེམས་ཀྱི་གཤིས་སྐྱེ་མེད་དང་གདངས་འགགས་མེད་ལ་སོ་སོར་རྟོག་པའོ། །དེའང་གནས་ཚུལ་ལ་མར་མེ་དང་མར་མེའི་འོད་བཞིན་དུ་སྣང་སེམས་དབྱེར་མེད་དངོས་པོའི་གཤིས་ལུགས་ལ་གྲུབ་པ་ཡིན་པས་སྣང་བ་སེམས་སུ་བཞེད་པ་མདོ་རྒྱུད་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དགོངས་པའི་ཡང་སྙིང་ཡིན་གྱི། རྣམ་པར་རིག་པ་ཙམ་དུ་སྨྲ་བ་རྣམས་ཀྱིས་བཏགས་པའི་གྲུབ་པའི་མཐའ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཕྱིར་སེམས་ཉིད་རང་གི་སྣང་ཆ་ལ་གཞན་རྟོག་ཞུགས་ནས་ཤེས་བརྗོད་ཀྱིས་
བསྡུས་པའི་གཞི་ལམ་འབྲས་བུའི་ཆོས་ཐམས་ཅད་བཞག་པ་ཡིན་ཏེ། གཞི་ལ་རྩ་བ་དཀར་དམར་གྱི་དབང་གིས་བདག་གཞན་དུ་རྟོག་པས་གཟུང་འཛིན་གཉིས་དང་རླུང་དང་བཅས་པ་ལས་གསུམ་འགྲོས་སམ། དམར་ཆ་ལས་ཡེ་ཤེས་ཕྱེ་བས་བཞི་འགྲོས་སུ་འབྱུང་བ་ནི་རྒྱུད་ཐམས་ཅད་ཀྱི་གླེང་གཞི་ཨེ་ཝྃ་མ་ཡའི་དགོངས་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་འཁོར་བ་སྣང་བའི་ཚུལ་ཡང་། མི་ཤིགས་པའི་ཐིག་ལེ་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པའི་མ་རིག་པའི་གཡོ་བ་དང་བཅས་པ། དཀར་ཆས་དབང་བྱས་པ་ལས་བདག་ཏུ་རྟོག་པའི་སྣང་བ་གསུམ་གྱི་འཆར་སྒོ་ལས་དཀར་དམར་རླུང་གསུམ་གྱི་ངེས་པ་ཡུལ་དུ་སྣང་བ་ཉིད་ཀྱིས། འདོད་པ་དང་གཟུགས་དང་གཟུགས་མེད་པ་སྟེ་ཁམས་གསུམ་གྱི་སྣང་བ་འབྱུང་ཞིང་། འཆར་སྒོ་བཞི་འགྲོས་སུ་ཕྱེ་ན་དམྱལ་བ་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རང་སྣང་དུ་འཆད་དགོས་སོ།

这些是用于人类学和语言学术用途的翻译：
这主要显示了果续。现在略说此上下文中普遍应知的重要附带内容：轮涅一切的基础或根本是本初不坏大明点。因为无始义故称为本初，不可分义故称为不坏，遍及显现多种义故称为明点，无所不遍一切法义故称为大。如是以不坏大明点名称表示，如本文"因即心性"等所述，从众生到佛陀之间无差别的心性，无始无终且不被常断和边中等相限制，不堕入所断所取和限定之边，不被相和分别染污的本然未造作无为自然成就。它有诸多异名：大手印、大乐、纳达、虚空遍满金刚、平常觉、智慧脉风、不坏的吽和明点、如来藏、般若波罗蜜多等无数异名。
一切显有轮涅诸法从此显现，即从根本大不坏，住于众生界或由大种所统摄中，由如自身交融的风使意动摇，其变动不识自性的俱生无明显现由赤分控制而显现轮涅相，执为他者；由白分控制而生起我执，如前所述"彼自身不识自性"等解释。
因此，由白赤风动而分为二法，执为能取所取或显现与心或自他或境与有境等。实际上，所取、显现、他者和境等一切他执，都是彼心的自光或显分，而能取、心、自我、有境等自执，则是彼心的本体或空分，即对心性无生和显现无灭的分别。
而在实相中，如灯与灯光一般，显现与心不可分离，在事物本性中成立，因此"显现即心"是一切经续意趣的精髓，而非唯识宗者所立的宗义。
因此，心性对自身显分起他执后，建立了所知所说所摄的基道果一切法。在基中，由白赤根本力量而生起自他执，从而有能取所取二者及风，出现三行相；或由赤分区分智慧而成四行相，这是一切续部缘起"爱哇玛雅"的意趣。
轮回显现的方式也是，从不坏明点与俱生无明的动摇，由白分控制生起我执的三种显现之门，通过白赤风三者的决定显现为境界，而产生欲界、色界和无色界三界显现。若分为四行相，则应解释地狱为智慧的自显。


 །ལྔ་འགྲོས་ལ་སོགས་པ་འབྱུང་བའི་ཚུལ་ཡང་། མི་ཤིགས་པའི་ཐིག་ལེ་དེ་ཉིད་ཁམས་ལྔའི་བདག་ཉིད་ཅན་ཡིན་པས། དེ་ལས་གཞན་རྟོག་ཕུང་པོ་ལྔ་ལ་སོགས་པར་སྣང་ཞིང་། བཞི་ཆོས་ཀྱི་ས་ལས་ཡེ་ཤེས་དང་རླུང་ལས་ནམ་མཁའ་ཕྱེ་བས་དྲུག་ཆོས་དང་། ལྔ་ཆོས་ལས་འབྱུང་
ཆུང་གི་དབྱེ་བས་ཉི་ཤུ་རྩ་ལྔ་སོགས་དུ་མའི་བར་དུ་འབྱུང་བ་རྣམས་སྤྲོས་པས་ཆོག་གོ །མྱང་འདས་ཀྱི་སྣང་བ་འཆར་བའི་ཚུལ་ནི། གཞུང་ལས། དེ་ཉིད་མ་འགགས་རོལ་པ། སོགས་ཀྱིས་བསྟན་པ་ལྟར། མི་ཤིགས་པའི་ཐིག་ལེ་རང་ངོ་ཤེས་པས་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྣང་གསུམ་གྱི་འཆར་སྒོ་ལས་དཀར་དམར་རླུང་གསུམ་གྱི་རང་གི་ངོ་བོ་ཡུལ་དུ་སྣང་བ་ཉིད་ཀྱིས་སྤྲུལ་པ་དང་ལོངས་སྤྱོད་རྫོགས་པ་དང་ཆོས་ཀྱི་སྐུ་སྟེ་སྐུ་གསུམ་གྱི་སྣང་བ་འབྱུང་ཞིང་། འཆར་སྒོ་བཞི་འགྲོས་སུ་ཕྱེ་ན་ངོ་བོཉིད་ཀྱི་སྐུ་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རང་སྣང་དུ་འདོད་དགོས་སོ། །དེ་ལས་སྐུ་ལྔ་དང་རིགས་དྲུག་དང་རིག་ཆུང་ཉི་ཤུ་རྩ་ལྔ་དང་དམ་པ་རིགས་བརྒྱ་ལ་སོགས་པ་མཐའ་ཡས་པའི་ཚུལ་ཡང་སྤྲོས་ཏེ་ཤེས་པར་བྱའོ། །ལམ་གྱི་སྣང་བ་འབྱུང་བའི་ཚུལ་ཡང་། མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་ཕྱོགས་སུ་གཏོགས་པ་སྟེ། སྐུ་དེ་དག་ཐོབ་པར་བྱེད་པའི་ལམ་ལ་ཡང་གཉིས་སམ་གསུམ་མམ་བཞི་ལ་སོགས་པར་ཕྱེ་ན་སྨིན་གྲོལ་གྱི་ལམ་ལ་ཡང་། གསུམ་འགྲོས་དང་བཞི་འགྲོས་སོགས་མཐའ་ཡས་པའི་བར་དུ་འགྱུར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་གདོད་མའི་མི་ཤིགས་པ་ཆེན་པོ་དེ་ཉིད་
འཁོར་འདས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་གཞི་ཡིན་ཀྱང་། གཞི་ལམ་འབྲས་བུ་གསུམ་གྱི་ཟླས་ཕྱེ་བའི་གཞི་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། གཞི་ལམ་འབྲས་བུ་གསུམ་གང་གི་ཡང་ཕྱོགས་སུ་ལྷུང་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་མི་ཤིགས་པའི་ཐིག་ལེ་ཆེན་པོས་འཆར་གཞིར་བྱས་པའི་འཁོར་འདས་ཀྱི་འཆར་སྒོ་ནི་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་སྟེ། འཁོར་འདས་མ་ལུས་ཤིང་ལུས་པ་མེད་པ་ཐམས་ཅད་དུ་འཆར་ཡང་། འཁོར་འདས་ཀྱིས་བསྡུས་པའི་ཆོས་གང་ཡང་མ་ཡིན་པས་སོ། །དེ་ལྟར་མི་ཤིགས་པའི་ཐིག་ལེ་ཆེན་པོ་དེ་ཉིད་ལ་རྟེན་བྱེད་པའི་ཆ་ནས་རྩ་དང་། བརྟེན་པ་ཡོན་ཏན་གྱི་ཆ་ནས་ཐིག་ལེ་དང་། གཡོ་བའི་ཆ་ནས་རླུང་དང་། རྒྱུའམ་ཁམས་ཀྱི་ཆ་ནས་ཡེ་གེ་དང་། འཆར་སྒོའི་ངོས་ནས་སྣང་བ་གསུམ་གྱི་ཤེས་པ་དང་། ཡུལ་ལ་བདག་པོར་གྱུར་པའི་ཆ་ནས་དབང་པོ་དང་། ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་བག་ཆགས་སྤུངས་པའི་ཆ་ནས་ཕུང་པོ་དང་། བྱེད་པ་པོ་གཞན་མེད་ལ་རང་གི་མཚན་ཉིད་འཛིན་པའི་ཆ་ནས་ཁམས་དང་། ཕྱི་ནང་གི་ཆོས་མཐའ་དག་སྐྱེ་ཞིང་མཆེད་པར་བྱེད་པའི་ཆ་ནས་སྐྱེ་མཆེད་དང་། སྣང་བ་སྣ་ཚོགས་པའི་ཆ་ནས་ཡུལ་དང་། སྣ་ཚོགས་སུ་སྣང་ཡང་སྣང་མཁན་
ཉིད་ལས་གཞན་མ་གྲུབ་པའི་ཆ་ནས་ཡུལ་ཅན་དང་། གཉིས་སུ་སྣང་བའི་ཆ་ནས་འཁོར་བ་དང་། དོན་ལ་གཉིས་སུ་མེད་པའི་ཆ་ནས་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་དང་། གཞི་ཐོག་ན་འབྲས་བུ་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པ་ཉིད་མངོན་དུ་བྱེད་པའི་ཐབས་ཀྱི་ཆ་ནས་ས་ལམ་དང་། འབྲས་བུ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཡོན་ཏན་མཐའ་དག་རྫོགས་པའི་ཆ་ནས་སྐུ་དང་ཡེ་ཤེས་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་བཞག་དང་། རེ་རེ་ལའང་ཆ་ཤས་མཐའ་དག་རྫོགས་པར་ཚང་བའི་ཆ་ནས་ཐམས་ཅད་ཀྱང་ཕྱོགས་རེ་རེ་ཙམ་བརྗོད་པ་སྟེ། མདོར་ན། གཤིས་སྐྱེ་མེད་ཀྱི་ཆ་ནས་རླུང་དང་། གདངས་འགགས་མེད་ཀྱི་ཆ་ནས་རྩ་དང་། རྩལ་སྣ་ཚོགས་ཀྱི་ཆ་ནས་ཐིག་ལེ་སྟེ་གཤིས་གདངས་རྩལ་གསུམ་གྱི་ཆ་ལ་རླུང་ཁུ་རྡུལ་གསུམ་མམ། དེ་གསུམ་ལ་རྡུལ་མུན་སྙིང་སྟོབས་སམ། ལྷའི་གཙོ་བོ་གསུམ་དང་དུག་གསུམ་མམ་ཁམས་གསུམ་ལ་སོགས་པ་འཁོར་བའི་ཆོས་དང་། བདེ་གསལ་མི་རྟོག་པ་སོགས་ཉམས་དང་གསལ་སྟོང་འཛིན་མེད་སོགས་རྟོགས་པ་སྟེ་ལམ་དང་། རྡོ་རྗེ་གསུམ་དང་སྐུ་གསུམ་སོགས་འབྲས་བུར་བརྗོད་པ་སྟེ། འདིའི་གནད་དཔྱིས་ཕྱིན་པ་གོ་ན་རྡོ་རྗེ་ཐེག་པའི་གཞི་
ལམ་འབྲས་བུའི་གནད་གསང་ཐམས་ཅད་བདེ་བླག་ཏུ་རྟོགས་པར་འགྱུར་བས་རྗེ་ཕྲིན་ལས་ཞབས་ཀྱི་གསུང་ཉིད་ཚིག་སྣ་མ་བསྡུས་པར་བཀོད་པའོ།

这些是用于人类学和语言学术用途的翻译：
五行等的生起方式也是，不坏明点本身具有五界自性，从它显现为他执的五蕴等，从四法基础中分出智慧与风而成六法，从五法中分出微细元素而成二十五等多种，这些不必详述。
涅槃显现的生起方式，如论中"彼不灭之游舞"等所示，不坏明点自性被认知而成俱生智慧的三显现之门，通过白赤风三者的自性显现为境界，而产生化身、圆满受用身、法身三身显现。若分为四行相，则应承认自性身为智慧的自显。从此分出五身、六部、二十五小明等百尊等无量方式，也应略知。
道显现生起的方式也属于涅槃方面。获得这些身的道路也可分为二、三、四等，成熟解脱道也可有三行相、四行相等无量类别。
因此，本初大不坏虽是轮涅一切之基，却非基道果三者对举中的基，因为它不堕于基道果三者的任何一边。所以，不坏大明点所作显现基础的轮涅显现门是不可思议的，因为虽现起无余无遗的一切轮涅，但不是轮涅所摄的任何法。
如是大不坏明点，从作为所依方面称为脉，从所依功德方面称为明点，从动摇方面称为风，从因或界方面称为种子，从显现门角度称为三显现的识，从掌控境界方面称为根，从积聚一切法习气方面称为蕴，从无别能作者而持自性方面称为界，从生起和拓展内外一切法方面称为处，从多种显现方面称为境，从虽现多种但离能显者外无他成立方面称为有境，从二元显现方面称为轮回，从实际无二方面称为涅槃，从使基上本具果位自然成就之方便方面称为地道，从圆满一切佛陀功德果位方面称为身和智慧等安立，从每一部分都完全具足一切部分方面称为对各方面的片面描述。
总之，从本性无生方面称为风，从显现无灭方面称为脉，从多种力用方面称为明点，即本性、显现、力用三方面分为风、精、气三者，或称为三德（尘、闇、勇），或称为三主尊、三毒或三界等轮回法；以及乐、明、无分别等体验和明空无执等证悟，即道；以及三金刚、三身等果位。若透彻理解此要点，就能轻易了知金刚乘一切基道果要诀秘密，所以将至尊持明上师之语未作删减而记录。


 །ཟབ་མོ་ནང་གི་དོན་རྣམ་པར་བཤད་པ་ལས། མདོར་བསྟན་པ་དང་རྒྱུ་རྐྱེན་སྤྱིར་བསྟན་པ་སྟེ་དང་པོའོ། །ཟབ་མོ་ནང་གི་དོན་རྣམ་པར་བཤད་པའི་ཚིག་འགྲེལ་ལས། མདོར་བསྟན་པ་དང་རྒྱུ་རྐྱེན་སྤྱིར་བསྟན་པའི་དུམ་བུ་སྟེ་ལེའུ་དང་པོའི་རྣམ་པར་བཤད་པའོ། །དེ་ལྟར་ཆོས་ཉིད་དང་ཆོས་ཅན་ནམ། རང་བཞིན་དང་རྣམ་འགྱུར། ཡེ་ཤེས་དང་རྣམ་ཤེས་དབྱེ་བའི་སྒོ་ནས་སེམས་དངོས་པོའི་གནས་ལུགས་གཏན་ལ་ཕབ་ཟིན་ནས། དུམ་བུ་གཉིས་པ་འཁོར་བའི་ལུས་འགྲུབ་ཚུལ་བརྗོད་པར་བྱ་སྟེ། དེའང་སེམས་དེ་ཉིད་དཀར་དམར་རླུང་གསུམ་གྱི་གཞན་དབང་དང་འགྲོགས་པ་དེ་ལ་ཕྲ་བའི་ལུས་ཞེས་བྱ་ཞིང་། དེ་ཉིད་རྒྱུན་མཐའི་རྡོར་ཏིང་མ་གཏོགས་གང་གིས་ཀྱང་གཞོམ་པར་མི་ནུས་པས་རྣམ་ཤེས་ཀྱིས་མི་ཤིགས་པའི་ཐིག་ལེ་ཞེས་བྱ། ཕྲ་བའི་ལུས་དེའང་རགས་པའི་ལུས་ལ་བརྟེན་པ་ཡིན་པས་འཁོར་བའི་རྒྱུ་རྐྱེན་བསྟན་པའི་འོག་ཏུ་འཁོར་བའི་ལུས་གྲུབ་ཚུལ་སྟོན་པར་འབྲེལ་བ་དང་།
རྟེན་ལུས་ཀྱི་བྱེད་པ་བཅིངས་པས་བརྟེན་པ་སེམས་ཀྱི་དེ་ཁོ་ན་མངོན་དུ་བྱེད་པ་རྡོ་རྗེ་ཐེག་པའི་ཁྱད་ཆོས་ཡིན་པ་དང་། སྦྱོང་བྱེད་བསྐྱེད་རིམ་ཉམས་སུ་ལེན་པ་ལ། སྦྱང་གཞི་ལུས་ཀྱི་གནས་ཚུལ་ཤེས་དགོས་པའི་ཕྱིར་ན། དེ་དག་ཀྱང་དང་པོར་གྲུབ་པའི་ཚུལ་ཤེས་པ་ལ་རག་ལས་པས་སོ། །དེ་ལ་གཉིས། ལེའུ་གཞུང་དང་། ལེའུའི་མཚན་ནོ། །དང་པོ་ལ་གསུམ་སྟེ། མདོར་བསྟན། རྒྱས་བཤད། དོན་བསྡུ་བའོ། །དང་པོ་ནི། ལུས་ནི་འགྲུབ་བའི་ཚུལ་བཤད་པ། །ཀུན་གཞི་སྲོག་རླུང་དང་བཅས་པ། །ཁམས་གསུམ་སྐྱེ་བར་སྦྱོར་བ་ན། །ཞེས་གསུངས་ཏེ། འཁོར་བའི་ལུས་འདི་ནི་གྲུབ་པའི་ཚུལ་དེ་བཤད་ན། ཀུན་གཞི་སྲོག་ཆེན་པོའི་རླུང་དང་བཅས་པ་དེས། ཁམས་གསུམ་དུ་སྐྱེ་བར་སྦྱོར་བ་ལ་བརྟེན་ནས་ལུས་འགྲུབ་པ་ཡིན་ལ། ན་ཞེས་པ་འོག་མ་འདྲེན་པའི་ཚིག་གོ །དེ་ཡང་གང་ཞིག་སྐྱེ་བ་སྦྱོར་ན། བག་ཆགས་སྣ་ཚོགས་པའི་ས་བོན་ཅན་ཀུན་གཞིའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དེ་སྦྱོར། གང་གིས་སྦྱོར་ན། འདུ་བྱེད་ཡིད་ཀྱི་གཡོ་བ་སྲེད་པའི་མཚན་ཉིད་ཅན་དེས་སྦྱོར། འདི་ལ་རྡོ་རྗེ་ཐེག་པར། སྲོག་གི་རླུང་ཞེས་བཏགས་ཏེ་སྐྱེས་བུའི་
སྲོག་འཛིན་པ་དང་ཡིད་གཡོ་བར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །གང་དུ་སྦྱོར་ན། ཁམས་གསུམ་གྱི་སྐྱེ་གནས་རྣམ་པ་བཞི་གང་རུང་དུ་སྦྱོར་བའོ། །ཇི་ལྟར་སྦྱོར་ན། སེམས་ཡུལ་ལ་འདུ་བྱེད་པ་དང་བཅས་པའི་རྣམ་ཤེས་འཁྲུལ་པས་བསླད་པའི་ཚུལ་གྱིས་སོ། །གཉིས་པ་རྒྱས་པར་བཤད་པ་ལ་གཉིས། ཁམས་གསུམ་གྱི་སྐྱེ་བ་ལེན་ཚུལ་སྤྱིར་བསྟན་པ་དང་། མིའི་སྐྱེ་བ་ལེན་ཚུལ་བྱེ་བྲག་ཏུ་བཤད་པའོ། །དང་པོ་ལ་གསུམ། གཟུགས་མེད། གཟུགས་ཁམས། འདོད་ཁམས་པའི་སྐྱེ་བ་ལེན་ཚུལ་ལོ། །དང་པོ་ནི། འདུ་བྱེད་བཅས་པའི་རྣམ་ཤེས་ཀྱིས། །ནམ་མཁའ་མཐའ་ཡས་ལ་སོགས་བཞི། །ཡུལ་དུ་བྱས་ནས་དེར་སྐྱེ་བ། །གཟུགས་མེད་ཅེས་བྱ་ཡིད་ལུས་སོ། །ཞེས་གསུངས་ཏེ། སེམས་ཡུལ་ལ་འདུ་བྱེད་པ་འཕེན་འགྲུབ་ཀྱི་ལས་དང་བཅས་པའི་ཀུན་གཞིའི་རྣམ་ཤེས་ཀྱིས་ནམ་མཁའ་མཐའ་ཡས་དང་། རྣམ་ཤེས་མཐའ་ཡས་དང་། ཅི་ཡང་མེད་པ་དང་། འདུ་ཤེས་མེད་འདུ་ཤེས་མེད་མིན་གྱི་ཏིང་ངེ་འཛིན་བཞི་པོ་གང་ཡང་རུང་བ་ཡུལ་དུ་བྱས་ཏེ། སྙོམས་འཇུག་གི་དངོས་གཞི་ལ་གསལ་སྣང་ཐོབ་ནས་ནམ་མཁའ་མཐའ་ཡས་སྐྱེ་མཆེད་ལ་སོགས་
པའི་ལྷ་དེ་དང་དེར་སྐྱེ་བ་ནི་གཟུགས་མེད་ཁམས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ལ། དེ་ཡང་བག་ཆགས་དང་བཅས་པའི་ཡིད་ཀྱི་ལུས་ཅན་ཏེ། དེར་སྐྱེས་པའི་འཕགས་པ་མ་གཏོགས་པ་སོ་སྐྱེ་རྣམས་ནི་ཉོན་ཡིད་དང་བཅས་པའི་ཡིད་ཀྱི་ལུས་ཅན་ཡིན་ནོ།

 །ཟབ་མོ་ནང་གི་དོན་རྣམ་པར་བཤད་པ་ལས། མདོར་བསྟན་པ་དང་རྒྱུ་རྐྱེན་སྤྱིར་བསྟན་པ་སྟེ་དང་པོའོ། །ཟབ་མོ་ནང་གི་དོན་རྣམ་པར་བཤད་པའི་ཚིག་འགྲེལ་ལས། མདོར་བསྟན་པ་དང་རྒྱུ་རྐྱེན་སྤྱིར་བསྟན་པའི་དུམ་བུ་སྟེ་ལེའུ་དང་པོའི་རྣམ་པར་བཤད་པའོ། །དེ་ལྟར་ཆོས་ཉིད་དང་ཆོས་ཅན་ནམ། རང་བཞིན་དང་རྣམ་འགྱུར། ཡེ་ཤེས་དང་རྣམ་ཤེས་དབྱེ་བའི་སྒོ་ནས་སེམས་དངོས་པོའི་གནས་ལུགས་གཏན་ལ་ཕབ་ཟིན་ནས། དུམ་བུ་གཉིས་པ་འཁོར་བའི་ལུས་འགྲུབ་ཚུལ་བརྗོད་པར་བྱ་སྟེ། དེའང་སེམས་དེ་ཉིད་དཀར་དམར་རླུང་གསུམ་གྱི་གཞན་དབང་དང་འགྲོགས་པ་དེ་ལ་ཕྲ་བའི་ལུས་ཞེས་བྱ་ཞིང་། དེ་ཉིད་རྒྱུན་མཐའི་རྡོར་ཏིང་མ་གཏོགས་གང་གིས་ཀྱང་གཞོམ་པར་མི་ནུས་པས་རྣམ་ཤེས་ཀྱིས་མི་ཤིགས་པའི་ཐིག་ལེ་ཞེས་བྱ། ཕྲ་བའི་ལུས་དེའང་རགས་པའི་ལུས་ལ་བརྟེན་པ་ཡིན་པས་འཁོར་བའི་རྒྱུ་རྐྱེན་བསྟན་པའི་འོག་ཏུ་འཁོར་བའི་ལུས་གྲུབ་ཚུལ་སྟོན་པར་འབྲེལ་བ་དང་།
རྟེན་ལུས་ཀྱི་བྱེད་པ་བཅིངས་པས་བརྟེན་པ་སེམས་ཀྱི་དེ་ཁོ་ན་མངོན་དུ་བྱེད་པ་རྡོ་རྗེ་ཐེག་པའི་ཁྱད་ཆོས་ཡིན་པ་དང་། སྦྱོང་བྱེད་བསྐྱེད་རིམ་ཉམས་སུ་ལེན་པ་ལ། སྦྱང་གཞི་ལུས་ཀྱི་གནས་ཚུལ་ཤེས་དགོས་པའི་ཕྱིར་ན། དེ་དག་ཀྱང་དང་པོར་གྲུབ་པའི་ཚུལ་ཤེས་པ་ལ་རག་ལས་པས་སོ། །དེ་ལ་གཉིས། ལེའུ་གཞུང་དང་། ལེའུའི་མཚན་ནོ། །དང་པོ་ལ་གསུམ་སྟེ། མདོར་བསྟན། རྒྱས་བཤད། དོན་བསྡུ་བའོ། །དང་པོ་ནི། ལུས་ནི་འགྲུབ་བའི་ཚུལ་བཤད་པ། །ཀུན་གཞི་སྲོག་རླུང་དང་བཅས་པ། །ཁམས་གསུམ་སྐྱེ་བར་སྦྱོར་བ་ན། །ཞེས་གསུངས་ཏེ། འཁོར་བའི་ལུས་འདི་ནི་གྲུབ་པའི་ཚུལ་དེ་བཤད་ན། ཀུན་གཞི་སྲོག་ཆེན་པོའི་རླུང་དང་བཅས་པ་དེས། ཁམས་གསུམ་དུ་སྐྱེ་བར་སྦྱོར་བ་ལ་བརྟེན་ནས་ལུས་འགྲུབ་པ་ཡིན་ལ། ན་ཞེས་པ་འོག་མ་འདྲེན་པའི་ཚིག་གོ །དེ་ཡང་གང་ཞིག་སྐྱེ་བ་སྦྱོར་ན། བག་ཆགས་སྣ་ཚོགས་པའི་ས་བོན་ཅན་ཀུན་གཞིའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དེ་སྦྱོར། གང་གིས་སྦྱོར་ན། འདུ་བྱེད་ཡིད་ཀྱི་གཡོ་བ་སྲེད་པའི་མཚན་ཉིད་ཅན་དེས་སྦྱོར། འདི་ལ་རྡོ་རྗེ་ཐེག་པར། སྲོག་གི་རླུང་ཞེས་བཏགས་ཏེ་སྐྱེས་བུའི་
སྲོག་འཛིན་པ་དང་ཡིད་གཡོ་བར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །གང་དུ་སྦྱོར་ན། ཁམས་གསུམ་གྱི་སྐྱེ་གནས་རྣམ་པ་བཞི་གང་རུང་དུ་སྦྱོར་བའོ། །ཇི་ལྟར་སྦྱོར་ན། སེམས་ཡུལ་ལ་འདུ་བྱེད་པ་དང་བཅས་པའི་རྣམ་ཤེས་འཁྲུལ་པས་བསླད་པའི་ཚུལ་གྱིས་སོ། །གཉིས་པ་རྒྱས་པར་བཤད་པ་ལ་གཉིས། ཁམས་གསུམ་གྱི་སྐྱེ་བ་ལེན་ཚུལ་སྤྱིར་བསྟན་པ་དང་། མིའི་སྐྱེ་བ་ལེན་ཚུལ་བྱེ་བྲག་ཏུ་བཤད་པའོ། །དང་པོ་ལ་གསུམ། གཟུགས་མེད། གཟུགས་ཁམས། འདོད་ཁམས་པའི་སྐྱེ་བ་ལེན་ཚུལ་ལོ། །དང་པོ་ནི། འདུ་བྱེད་བཅས་པའི་རྣམ་ཤེས་ཀྱིས། །ནམ་མཁའ་མཐའ་ཡས་ལ་སོགས་བཞི། །ཡུལ་དུ་བྱས་ནས་དེར་སྐྱེ་བ། །གཟུགས་མེད་ཅེས་བྱ་ཡིད་ལུས་སོ། །ཞེས་གསུངས་ཏེ། སེམས་ཡུལ་ལ་འདུ་བྱེད་པ་འཕེན་འགྲུབ་ཀྱི་ལས་དང་བཅས་པའི་ཀུན་གཞིའི་རྣམ་ཤེས་ཀྱིས་ནམ་མཁའ་མཐའ་ཡས་དང་། རྣམ་ཤེས་མཐའ་ཡས་དང་། ཅི་ཡང་མེད་པ་དང་། འདུ་ཤེས་མེད་འདུ་ཤེས་མེད་མིན་གྱི་ཏིང་ངེ་འཛིན་བཞི་པོ་གང་ཡང་རུང་བ་ཡུལ་དུ་བྱས་ཏེ། སྙོམས་འཇུག་གི་དངོས་གཞི་ལ་གསལ་སྣང་ཐོབ་ནས་ནམ་མཁའ་མཐའ་ཡས་སྐྱེ་མཆེད་ལ་སོགས་
པའི་ལྷ་དེ་དང་དེར་སྐྱེ་བ་ནི་གཟུགས་མེད་ཁམས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ལ། དེ་ཡང་བག་ཆགས་དང་བཅས་པའི་ཡིད་ཀྱི་ལུས་ཅན་ཏེ། དེར་སྐྱེས་པའི་འཕགས་པ་མ་གཏོགས་པ་སོ་སྐྱེ་རྣམས་ནི་ཉོན་ཡིད་དང་བཅས་པའི་ཡིད་ཀྱི་ལུས་ཅན་ཡིན་ནོ།


#### 注意此处是断点重试开始位置，可能需要清理此位置之前的一次翻译 ####
以下是藏文的简体中文直译：
从《甚深内义广释》中，第一章：总说与因缘总论。从《甚深内义广释词解》中，总说与因缘总论部分，即第一章的详细解释。这样，通过区分法性与有法，或者说自性与变现，原始智慧与分别意识，已经确立了心的实相本质后，第二部分将论述轮回身体的形成方式。这个心本身与白红风三者相伴随，被称为细微身体，这也被称为识之不坏明点，因为除了道路终点的金刚定之外，任何东西都无法摧毁它。由于这细微身体依赖于粗大身体，所以在讲述轮回的因缘之后，接着讲述轮回身体的形成方式是有联系的。
通过束缚依托身体的作用，使所依靠的心显现真如，这是金刚乘的特点。为了修习生起次第作为净化方法，需要了解作为净化基础的身体状况，而这些又取决于首先了解其形成方式。这分为两部分：章节正文和章节名称。第一部分又分为三：概要，详细解释和总结。
首先概要说："关于身体形成的方式，阿赖耶识伴随着生命之风，在促成三界中投生时..."。这意味着，如果要解释轮回身体形成的方式，依靠阿赖耶识与生命大风一起，促成在三界投生而形成身体。"时"这个词是引导下文的连接词。
那么，什么被结合到投生中？具有各种习气种子的阿赖耶识被结合。是什么使之结合？具有渴爱特性的意识活动的行使之结合。在金刚乘中，这被称为生命之风，因为它维持着人的生命并使心意活动。结合到哪里？结合到三界中四种投生处的任何一个。如何结合？通过伴随着心对境的行为的迷乱识染污的方式。
第二部分详细解释分为两部分：总体阐述三界中获取投生的方式，以及特别解释人类投生的获取方式。第一部分又分为三：无色界、色界和欲界的投生获取方式。
首先是："伴随行为的意识，以无边虚空等四种为所缘，投生于彼处，称为无色界的意身。"这意味着，心伴随着投射和完成业的行为，阿赖耶识以无边虚空、无边识、无所有处和非想非非想定四者之一为所缘，获得禅定正行的清晰显现后，投生为无边虚空处等诸天，这就是所谓的无色界众生，他们具有带有习气的意身。在那里投生的圣者除外，凡夫们都具有伴随着染污意的意身。


 །འདིར་གཟུགས་མེད་པར་བཤད་པ་ནི། རྡུལ་ཕྲན་ཚོགས་པའི་ལུས་རགས་པ་མེད་པ་ལ་དགོངས་ཀྱི་ཕྲ་བའི་ལུས་ཡོད་པ་མདོ་སྔགས་གཉིས་ཀ་ནས་གསུངས་ལ། ནམ་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལས་ལངས་ཏེ་ཁམས་གཞན་དུ་འཕོ་བ་ན་རྣམ་པར་རྟོག་པ་གཞན་འབྱུང་བ་ལ་འཆི་བའི་ཐ་སྙད་བྱས་པ་དང་། ཁམས་འདིར་འཕགས་པ་སྐྱེ་བ་ཡོད་ཀྱང་བསམ་བཞིན་དུ་སྐྱེ་བ་ལེན་པ་ནི་མེད་དོ། །གཉིས་པ་ལ་གཉིས། དངོས་དང་། ཞར་ལ་ཁམས་གོང་མ་གཉིས་ཀྱི་འཛག་པ་བཤད་པའོ། །དང་པོ་ནི། བསམ་གཏན་བཞི་བརྟེན་གང་སྐྱེ་བ། །གཟུགས་ཁམས་ཡིན་ཏེ་འདོད་སྲེད་ནི། །རགས་པ་བཅོམ་པ་བརྫུས་སྐྱེས་སོ། །ཞེས་གསུངས་ཏེ། སེམས་ཡུལ་ལ་འདུ་བྱེད་པ་དང་བཅས་པའི་རྣམ་ཤེས་ཀྱིས་བསམ་གཏན་གྱི་དངོས་གཞིའི་སྙོམས་འཇུག་ཟག་བཅས་བཞི་པོ་གང་རུང་ཡུལ་དུ་བྱས་པ་ལ་བརྟེན་ནས།
ཁམས་གོང་མ་གང་དག་ཏུ་སྐྱེས་པ་དེ་ནི་གཟུགས་ཀྱི་ང་རྒྱལ་དང་ལྡན་པས་གཟུགས་ཁམས་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ཏེ། དེ་ནི་འདོད་པ་ལས་གྱེན་དུ་འཕགས་ཤིང་འདོད་སྲེད་ནི་རགས་པ་མངོན་གྱུར་བཅོམ་པ་ཀུན་རྫོགས་པའི་ལུས་གོས་དང་བཅས་ཤིང་བརྫུས་ཏེ་སྐྱེ་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཡང་ཁམས་གོང་མ་དེ་གཉིས་སུ་སྐྱེ་བའི་རྒྱུ་ནི་འདུ་བྱེད་གཉིས་ཏེ། འཕེན་བྱེད་ཀྱི་ལས་དང་འགྲུབ་བྱེད་ཀྱི་ལས་མངོན་པར་འདུ་བྱེད་པའོ། །སྔ་མ་ནི་སོ་སོའི་ཉེར་བསྡོགས་དང་ཕྱི་མ་ནི་དངོས་གཞིའི་སྙོམས་འཇུག་སྟེ། དེ་དག་ཀྱང་ཕྲ་རགས་ཀྱི་དབང་ལས་སོ་སོར་གཉིས་གཉིས་སོ། །དེ་ཡང་གནས་ཀྱི་དབང་ལས་སོ་སོར་བཞི་བཞི་སྟེ་བརྒྱད་དོ། །དེ་ལས་ཀྱང་བསམ་གཏན་བཞི་ལ་སོ་སོར་གསུམ་གསུམ་སྟེ་བཅུ་གཉིས་ལས་བསམ་གཏན་དང་པོའི་ཉེར་བསྡོགས་དང་དངོས་གཞི་ལ་གསལ་སྣང་ཆུང་ངུ་ཐོབ་པས་ནི་ཚངས་རིས་སུ་སྐྱེ་ལ། འབྲིང་གིས་ཚངས་པ་མདུན་ན་འདོན་དང་། ཆེན་པོས་ཚངས་ཆེན་དུ་སྐྱེའོ། །དེ་བཞིན་དུ་གཉིས་པའི་ཆུང་འབྲིང་ཆེན་པོས་ནི་འོད་ཆུང་དང་། ཚད་མེད་འོད་དང་། འོད་གསལ་དུ་སྐྱེ་ཞིང་། གསུམ་པའི་ནི་དགེ་ཆུང་དང་། ཚད་མེད་
དང་། དགེ་རྒྱས་སུ་སྐྱེ་ལ། བཞི་པའི་ནི་སྤྲིན་མེད། བསོད་ནམས་སྐྱེས། འབྲས་བུ་ཆེར་སྐྱེ་བའོ། །གཟུགས་ཁམས་ཀྱི་གནས་བཅུ་དྲུག་ཡོད་པས་ལྷག་མ་གཞན་བཞི་ནི། གཙང་མའི་གནས་བཞི་ཡིན་ལ། དེར་སྐྱེ་བའི་རྒྱུ་འདུ་བྱེད་ནི་བཞི་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་དེ་ཉིད་ཟག་མེད་ཀྱི་ཤེས་རབ་དང་འབྲེལ་བ་སྟེ། ཆོས་མངོན་པ་ལས། བསམ་གཏན་སྤེལ་མ་བསྒོམས་པས་གནས་གཙང་ལྔར་སྐྱེ་བར། གསུངས་པ་དང་ཆ་འདྲའོ། །ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལས་གནས་རིས་བཅུ་བདུན་དུ་གསུངས་ཤིང་། འགའ་ཞིག་བཅོ་བརྒྱད་དུ་འདོད་པར་བྱེད་ཀྱང་། འདུ་ཤེས་མེད་པའི་ལྷ་ཚེ་རིང་པོར་སྐྱེ་བའི་རྒྱུ་ནི་འཇིག་རྟེན་པའི་བསམ་གཏན་གསུམ་པ་ལས་འདུ་ཤེས་དང་ཚོར་བ་འགོག་པ་ལ་མྱང་འདས་སུ་འཛིན་པའི་དབང་གིས་འདུ་ཤེས་མེད་པའི་སྙོམས་འཇུག་བསྒོམས་པ་ལས་ཏེ། དེའི་གནས་ནི་འབྲས་བུ་ཆེ་བའི་ལྷ་དང་གྲོང་དང་དགོན་པའི་ཚུལ་དུ་གནས་པར་བཤད་པས། གནས་གཞན་ལོགས་སུ་མི་བགྲང་ལ། ཤིན་ཏུ་མཐོ་དང་གྱ་ནོམ་སྣང་ནི་དོན་གཅིག་ལ་མིང་སོ་སོར་བརྗོད་པ་ཙམ་དུ་འདོད་པས་འདིར་ནི་གཟུགས་ཁམས་གནས་རིགས་
བཅུ་དྲུག་ཏུ་བཞེད་པ་ཡིན་ནོ། །ཉིས་པ་ནི། ནམ་མཁའ་རླུང་མེ་ཆུ་དང་ས། །འབྱུང་ཆུང་རྣམ་པར་ཕྱེ་བ་ཡིས། །གནས་གཞན་ཉི་ཤུར་གང་སྐྱེས་པ། །དེ་ཡི་འཛག་པ་གོ་རིམ་བཞིན། །ཁམས་གཅིག་ནས་ནི་ལྔ་ཡི་བར། །ལྡན་པས་མ་རིག་སྐྱེ་དང་བཅས། །དྲན་པ་ཉེར་གཞག་ཏུ་བསྟན་ཏོ།

以下是完整的简体中文直译：
这里所说的"无色"，是指没有微尘聚集的粗大身体，而非没有细微身体，经续两者都提到了细微身体的存在。当从禅定中出定并转生到其他界时，产生其他分别念，这被称为"死亡"。虽然圣者可以出生在这个界中，但他们并不会有意识地受生。
第二部分分为两小节：正文与附带解释上二界的流溢。第一部分说："依于四禅而投生者，即为色界，粗大的欲贪已被摧毁，为化生身。"这意味着，伴随着行为的识以四种有漏禅定正行之一为所缘，依此而投生到上界者被称为色界，因为他们具有色蕴的我慢。他们超越欲界并摧毁了粗显的欲贪，具有完整的衣着身体，为化生投生。
投生上二界的因缘有两种行：引业和生业。前者是各自的近分定，后者是正行禅定，这些又因粗细不同各分为两种。根据所依之处，又各分为四种，共八种。再进一步，依据四禅各分三种，共十二种。其中，依第一禅的近分和正行获得小等持后，投生为梵众天；获得中等等持后，投生为梵辅天；获得大等持后，投生为大梵天。同样，依第二禅的小中大等持，分别投生为少光天、无量光天、光明天；依第三禅的小中大等持，分别投生为少净天、无量净天、遍净天；依第四禅的小中大等持，分别投生为无云天、福生天、广果天。
色界有十六处，剩余的四处为净居天四处。投生于净居天的因缘行是第四禅定与无漏智慧相结合，类似于《阿毗达磨》中所说的"修习杂缘禅定而投生于五净居天"。波罗蜜多乘中说有十七处，有些主张有十八处，但无想天长寿的因缘是依世间第三禅，因执著遮止想受为涅槃而修习无想定所致。其处所被描述为与广果天共住，如同城市与旷野，因此不另外计算为独立住处。而极高天与善现天被认为是同一含义的不同名称，所以这里采用色界十六处的观点。
第二部分是："通过虚空、风、火、水、地各元素的分类，投生于其它二十处的，其流溢按顺序，从一界到五界，与无明和生俱，于念住中解说。"


 །ཞེས་གསུངས་ཏེ། གཟུགས་གཟུགས་མེད་དུ་སྐྱེ་བ་དེ་རྣམས་རྟེན་གྱི་ཁམས་གང་གིས་སྐྱེ་ཞེ་ན། རྒྱུད་ཀྱི་རྒྱལ་པོ་དུས་ཀྱི་འཁོར་ལོའི་དགོངས་པ་ལྟར། ནམ་མཁའ་དང་རླུང་དང་མེ་དང་ཆུ་དང་ས་སྟེ། འབྱུང་བ་ཆེན་པོ་ལྔ་ལ་ནམ་མཁའི་རླུང་སོགས་འབྱུང་བ་ཆུང་ངུ་རྣམ་པར་ཕྱེ་བའི་ལུས་ཀྱི་འཛག་པ་ཁམས་བྱང་སེམས་འདོར་བ་དང་། སེམས་ཀྱི་ཟག་པ་ཉོན་མོངས་པའི་རྟོག་པས་བསྒྲིབས་ཏེ། འདོད་པ་ལས་གནས་གཞན་གཟུགས་ཁམས་གནས་རིས་བཅུ་དྲུག་གཟུགས་མེད་སྐྱེ་མཆེད་མུ་བཞི་སྟེ་ཉི་ཤུར་སྐྱེ་བ་ལེན་པ་ཡིན་ལ། གང་དུ་སྐྱེས་པ་དེའི་རྒྱུ་འཛག་པ་ཉི་ཤུ་གནས་ཉི་ཤུ་དང་གོ་རིམ་བཞིན་དུ་སྦྱར་ན། ནམ་མཁའི་ཁམས་ལྟ་བུ་གཅིག་ནས་སའི་ཁམས་ལ་ཐུག་པ་ལྔའི་བར་དུ་ལྡན་པ་སྟེ། དེའང་ཟད་པར་ནམ་མཁའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་རླུང་མེ་ཆུ་སའི་
འཛག་པ་བཞི་དང་ལྡན་པས་གཟུགས་མེད་ཀྱི་གནས་བཞིར་སྐྱེ་བ་ཡིན་ལ། དེའི་ཐོག་ཏུ་ཟད་པར་རླུང་གི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་རླུང་མེ་ཆུ་སའི་འཛག་པ་དང་བཞི་ཡོད་པས་འཕགས་པའི་གནས་བཞིར་སྐྱེ། དེའི་ཐོག་ཏུ་ཟད་པར་མེའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་རླུང་མེ་ཆུ་སའི་འཛག་པ་དང་བཞི་ཡོད་པས་འབྲས་བུ་ཆེ་ནས་དགེ་རྒྱས་ཀྱི་བར་དུ་སྐྱེ། དེའི་ཐོག་ཏུ་ཟད་པར་ཆུ་ཡི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་རླུང་མེ་ཆུ་སའི་འཛག་པ་དང་བཞི་ཡོད་པས་ཚད་མེད་དགེ་ནས་ཚད་མེད་འོད་ཀྱི་བར་དུ་སྐྱེ། དེའི་ཐོག་ཏུ་ཟད་པར་ལྔ་པ་སའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་རླུང་མེ་ཆུ་སའི་འཛག་པ་དང་བཞི་ཡོད་པས་འོད་ཆུང་ནས་ཚངས་རིགས་ཀྱི་བར་དུ་སྐྱེ་བ་ཡིན་ལ། རྒྱུ་མཚན་དེའི་ཕྱིར་ན། འཛག་པ་གཅིག་ཡོད་པས་སྲིད་རྩེར་སྐྱེ་བ་ནས་འཛག་པ་ཉི་ཤུ་དང་ལྡན་པའི་དབང་གིས་ཚངས་རིས་སུ་སྐྱེ་བའི་བར་དུ་སྟེ་འཛག་པ་ཉི་ཤུ་པོ་དང་། གནས་གཞན་ཉི་ཤུ་པོ་རེ་རེ་བཞིན་སྦྱར་བའི་ཚུལ་ཞིབ་ཏུ་ཤེས་པར་བྱའོ། །འཛག་པ་དེ་རྣམས་ཀྱི་རྒྱུ་མ་རིག་པའི་རྟེན་འབྲེལ་ནས་འབྲས་བུ་སྐྱེ་བའི་རྟེན་འབྲེལ་དང་བཅས་པའི་བར་རྣམས། རྗེ་ཉིད་ཀྱིས་མཛད་པའི་དྲན་པ་ཉེར་བཞག་མདོར་བསྡུས་
པའི་བསྟན་བཅོས་སུ་རྒྱས་པར་བསྟན་ཡོད་པས་དེར་ལྟོས་ཤིག་ཅེས་ཞལ་འཕངས་པ་ཡིན་ནོ། །དེའི་མ་རིག་པ་ལ་རྩ་བའི་མ་རིག་པ་དང་། ཀུན་ནས་བསླང་བའི་མ་རིག་པ་གཉིས་ལས། དང་པོ་ནི། ཁམས་གོང་མ་གཉིས་སུ་ལུས་ཀྱི་འཛག་པ་དངོས་སུ་མེད་ཀྱང་། སེམས་ཀྱི་ཟག་པ་དཔེར་ན་གཟུགས་མེད་དུ་ནམ་མཁས་བསྡུས་པའི་ཁུ་རྡུལ་རླུང་གསུམ་ཡོད་པས་དེའི་ཁུ་རྡུལ་གཉིས་རླུང་གིས་ཕྱེ་བས་གཟུང་འཛིན་དུ་ཟག་པ་སོགས་འཛག་པ་རྣམས་ཡིན་ལ། དྲི་མེད་འོད་དུ་འདི་རྣམས་ལ་ཐིག་ལེ་འཛག་པའི་སྒྲས་བསྟན། གཉིས་པ་ནི། འཛག་པ་དེ་ལས་ཆགས་སྡང་རྨོངས་གསུམ་སྐྱེ་བ་དེ་ཡིན་ནོ། །གསུམ་པ་འདོད་ཁམས་ཀྱི་སྐྱེ་བ་ལེན་ཚུལ་ལ་གཉིས་ཏེ། སྤྱིར་བསྟན་པ་དང་། རྡོ་རྗེ་ཐེག་པའི་རྟེན་གྱི་གང་ཟག་ངོས་བཟུང་བའོ། །དང་པོ་ནི། འདོད་ཁམས་རིགས་དྲུག་ཐམས་ཅད་ཀྱང་། །ཁམས་དྲུག་དང་ལྡན་ཕྲ་དང་རགས། །སྐྱེ་གནས་བཞི་ལྡན། ཅེས་གསུངས་ཏེ། གཟུགས་སྒྲ་སོགས་འདོད་པའི་ཡོན་ཏན་ལྔ་ལ་ལོངས་སྤྱོད་པར་མཚུངས་པས་འདོད་ཁམས་སུ་གྲགས་པའི་འགྲོ་བ་རིགས་དྲུག་པོ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་། ས་ཆུ་མེ་རླུང་ནམ་
མཁའ་བདེ་བ་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཁམས་ཏེ་ཕྲ་བའི་ཁམས་དྲུག་དང་ལྡན་ཏེ་དེའང་ཕྲ་བ་སྲིན་བུ་དང་། བྱེའུ་ལྟ་བུ་ནས་རགས་པ་གཞན་འཕྲུལ་དབང་བྱེད་ཀྱི་ལྷའི་བར་ཐམས་ཅད་མཚུངས་ཤིང་། འདོད་ཁམས་པ་དེ་དག་མངལ་སྒོང་དྲོད་གཤེར་རྫུས་སྐྱེས་ཏེ་སྐྱེ་གནས་བཞི་པོ་གང་རུང་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ནོ། །འདིར་བདེ་བ་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཁམས་ནི་ཁུ་བ་ལྟུང་བའི་བདེ་བ་ལ་བཤད་དོ། །གཉིས་པ་ལ་གཉིས། རྡོ་རྗེ་ཐེག་པའི་རྟེན་དུ་དམན་པ་དང་། མཆོག་གོ །

以下是完整的简体中文直译：
经中说道：那些投生到色界和无色界的众生依靠什么界而投生呢？根据《时轮金刚》续部之王的密意，依于虚空、风、火、水、地五大元素中，分别有虚空风等小元素组成的身体流溢，舍弃界的菩提心，以及心的漏失被烦恼分别念所障蔽。从欲界投生到其它处所，即色界十六处、无色界四处，共二十处。若将投生处的因——二十种流溢——与二十处按顺序对应，则从如虚空界一种到地界止的五种具足。
其中，以虚空遍处定的风、火、水、地四种流溢而投生无色界四处；在此之上，以风遍处定的风、火、水、地四种流溢而投生圣者四处；在此之上，以火遍处定的风、火、水、地四种流溢而投生广果天乃至遍净天；在此之上，以水遍处定的风、火、水、地四种流溢而投生无量净天乃至无量光天；在此之上，以第五地遍处定的风、火、水、地四种流溢而投生少光天乃至梵众天。因此，从有一种流溢而投生有顶天，到有二十种流溢而投生梵众天，二十种流溢与二十处的一一对应方式应当详细了解。
这些流溢的因——从无明缘起到生缘起的结果——在尊者自著的《念处略论》中有详细阐述，请参阅那部论著。其中的无明分为根本无明和引发无明两种。第一种是：虽然上二界没有身体的实际流溢，但有心的漏失，例如在无色界中，由虚空所摄的精、卵、风三者，其精卵二者被风分开，从而产生能取所取的漏失等，这些就是流溢。在《无垢光》中，这些被称为"明点流溢"。第二种是：从这些流溢产生贪、嗔、痴三毒。
第三部分是欲界投生方式，分为两部分：总体阐述和确认金刚乘的所依补特伽罗。首先说："欲界六道一切众生，具足六界，粗与细，具四生处。"这意味着，由于同样享用色声等欲界五妙欲而闻名的六道众生，都具有地、水、火、风、空、乐智慧六种细微界。从如微小的虫子和小鸟等细微众生，到如他化自在天等粗大众生都相同。欲界众生具有胎、卵、湿、化四种出生方式之一。这里的乐智慧界指的是射精时的快乐。
第二部分又分为两部分：金刚乘劣根器和胜根器。


དང་པོ་ནི། གཞན་དག་རྣམས། །ངན་སོང་གསུམ་ནི་མི་ཁོམ་གནས། །ལྷ་དང་ལྷ་མིན་སྒྲ་མི་སྙན། །འབྲས་བུ་སྤྱོད་པ་རྒྱུ་དམན་ཏེ། །ཞེས་གསུངས་ཏེ། འགྲོ་བ་དྲུག་ཀ་ཁམས་དྲུག་ལྡན་ཡིན་ཀྱང་གླིང་གསུམ་ལས་གཞན་ངན་འགྲོ་དང་ལྷ་ལ་སོགས་པ་དག་ཀྱང་རྡོ་རྗེ་ཐེག་པའི་རྟེན་དམན་ཏེ། ངན་སོང་གསུམ་ནི་མི་ཁོམ་པའི་གནས་སུ་སྐྱེས་པས་སོ། །ལྷ་དང་ལྷ་མ་ཡིན་བྱང་གི་སྒྲ་མི་སྙན་པ་རྣམས་ཀྱང་དེའི་རྟེན་དུ་དམན་ཏེ། ཚེ་སྔ་མ་དགེ་བ་བྱས་པའི་འབྲས་བུ་བདེ་བ་ལ་ཚེ་འདིར་ལོངས་སྤྱོད་པ་ཡིན་གྱི་ཚེ་འདིར་རྒྱུ་དགེ་བ་བྱེད་པ་དང་གཉེན་པོ་སྟོབས་ཆེན་སྤྱོད་པའི་རྒྱུ་དམན་པས་སོ་
ཐར་སྡོམ་པའི་རྟེན་དུ་མི་རུང་བའི་ཕྱིར། དེའང་ངན་སོང་གསུམ་དུ་དགེ་བའི་སེམས་སྐྱེ་བ་དཀོན་ལ་མི་དགེ་བའི་འབྲས་བུ་སྡུག་བསྔལ་འབའ་ཞིག་ལ་སྤྱོད་ཅིང་ངོ་ཚ་དང་ཁྲེལ་མེད་པས་མི་ཁོམ་པར་གསུངས་ལ། ལྷ་སོགས་གསུམ་ནི་བསོད་ནམས་ཀྱི་འབྲས་བུ་ལ་སྤྱོད་ཀྱང་དེ་ཡི་བདེ་བས་སེམས་རྣམ་པར་གཡེངས་ཏེ་གཉེན་པོ་སྐྱེ་བའི་རྒྱུ་དམན་པའི་ཕྱིར། སངས་རྒྱས་རྣམས་དེར་མཛད་པ་བཅུ་གཉིས་ཀྱི་ཚུལ་མི་སྟོན་པ་སོགས་རྡོ་རྗེ་ཐེག་པའི་སྐལ་པ་དམན་པར་གསུངས་སོ། །གཉིས་པ་རྡོ་རྗེ་ཐེག་པའི་རྟེན་མཆོག་ནི། གླིང་གསུམ་སྐྱེས་པའི་ཁམས་དྲུག་ལྡན། །མཆོག་ཡིན་འཛམ་གླིང་ལེགས་སྐྱེས་པ། །ལས་ཀྱི་ས་པར་རབ་ཏུ་གྲགས། །ཞེས་གསུངས་ཏེ། ཤར་ལྷོ་ནུབ་སྟེ་གླིང་གསུམ་དུ་སྐྱེས་པའི་ཁམས་དྲུག་དང་ལྡན་པའི་མི་ནི། རྡོ་རྗེ་ཐེག་པ་དང་སོ་སོ་ཐར་པའི་སྣོད་དུ་རུང་བས་རྟེན་གྱི་གང་ཟག་མཆོག་ཡིན་ལ། དེ་ལས་ཀྱང་འཛམ་བུའི་གླིང་དུ་ལེགས་པར་སྐྱེས་པ་ནི་རྡོ་རྗེ་ཐེག་པའི་རྟེན་གྱི་གང་ཟག་ཡང་རབ་ཡིན་ཏེ། ཚེ་འདིར་བྱས་པའི་ལས་ཀྱི་འབྲས་བུ་ཚེ་འདི་ཉིད་ལ་སྨིན་པས་ལས་ཀྱི་ས་པར་རབ་ཏུ་གྲགས་པས་ན། ཚེ་གཅིག་ལུས་
གཅིག་ལ་སངས་རྒྱ་བའི་གདམས་ངག་གི་སྣོད་ལྡན་ཡིན་པའི་ཕྱིར། སངས་རྒྱས་རྣམས་གླིང་འདིར་མཛད་པ་བཅུ་གཉིས་ཀྱི་ཚུལ་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ཁམས་གསུམ་ལ་སྲིད་པ་སུམ་ཅུ་རྩ་གཅིག་སྟེ་གཟུགས་མེད་བཞི་གཟུགས་ཁམས་བཅུ་དྲུག་འདོད་ལྷ་རིགས་དྲུག་ལྷ་མ་ཡིན་དང་མི་ངན་སོང་གསུམ་རྣམས་སོ། །འདིར་དྲི་མེད་འོད་ལས། མིའི་སྐྱེ་བ་ལ་སངས་རྒྱས་ཉིད་ཀྱི་འབྲས་བུ་རབ་ཏུ་སྟེར་བ་རྒྱུད་ཀྱི་རྒྱལ་པོའོ། །ལྷ་ལ་སོགས་འགྲོ་བ་ལྔའི་སྐྱེ་བ་ལ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན་ལས་ཀྱི་ས་པ་མ་ཡིན་པར་སྐྱེས་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཞེས་སོ། །ཁམས་གསུམ་སོ་སོའི་ས་བོན་ཡི་གེ ། ཁམས་ལྔའི་ཟད་པར་ཏིང་ངེ་འཛིན་དང་ཚེ་ཚད་ཀྱི་ཁྱད་པར་རྣམས་ཀྱང་རྒྱུད་ཀྱི་རྒྱལ་པོ་འགྲེལ་པ་དང་བཅས་པ་ལས་གསལ་བར་གསུངས་སོ། །གཉིས་པ་མི་ཡི་སྐྱེ་བ་ལེན་ཚུལ་བྱེ་བྲག་ཏུ་བཤད་པ་ལ་གཉིས། བསྐལ་པ་དང་པོའི་སྐྱེ་བ་ལེན་ཚུལ་དང་། མངལ་སྐྱེས་ཀྱི་སྐྱེ་བ་ལེན་ཚུལ་ལོ།

以下是完整的简体中文直译：
第一部分是："其余诸众生，三恶趣为无暇处，天与非天及北俱卢洲，享受果报缺因缘。"这意味着，虽然六道众生都具有六界，但除了三大洲以外的恶趣和天等众生也是金刚乘的劣等所依。三恶趣因出生在无暇之处而劣。天、非天和北俱卢洲众生也是劣等所依，因为他们在此生享用前世所造善业的快乐果报，而此生造善业和修习强大对治的因缘薄弱，不适合作为别解脱戒的所依。
这是因为三恶趣中善念难生，只感受不善业的痛苦果报，无有惭愧而成为无暇处。天等三者虽然享受福德果报，但其快乐使心散乱，故对治生起的因缘薄弱。诸佛不在彼处示现十二行相等，故说其金刚乘根器薄弱。
第二部分，金刚乘的殊胜所依是："三洲所生具六界，最胜为生赡部洲，尤其闻名业地者。"这意味着，生于东、南、西三洲，具六界之人，因适合作为金刚乘和别解脱戒的法器而成为殊胜所依补特伽罗。其中，生于赡部洲者尤为金刚乘所依补特伽罗中的最上等，因为此生所造的业在今生即能成熟，被称为最著名的业地，是能在一生一身中成佛的教授法器，故诸佛在此洲示现十二行相。
如是三界中有三十一种生处：无色界四处、色界十六处、欲界天六种、非天、人类和三恶趣。如《无垢光》中所说："唯有在人类投生中才能赐予佛果之殊胜果报，这是续部之王。在天等五道投生中则不能。为什么呢？因为生于非业地之故。"三界各自的种子字、五界遍处定和寿量差别等，在续部之王及其注释中有清楚阐述。
第二部分，详细解释人类投生方式分为两部分：初劫投生方式和胎生投生方式。


 །དང་པོ་ནི། ཡུལ་འདིར་སྐྱེ་བ་འགྲུབ་ཚུལ་ནི། །དང་པོར་རྫུས་སྐྱེས་གཟུགས་ཁམས་བཞིན། །དེ་ནས་རིམ་གྱིས་སྲེད་དབང་གིས། །དྲི་དང་རོ་ལ་ཆགས་
པ་ལས། །ཡུལ་དུ་སྣང་བའི་རྣམ་ཤེས་ལ། །བླང་དོར་བྱས་པས་ལུས་ཁམས་ནི། །རགས་སྣང་ཕོ་མོ་སྣང་མུན་དང་། །བདེ་སྡུག་འདོད་སྲེད་བརྟས་པར་གྱུར། །ཅེས་གསུངས་ཏེ། འདི་ནི་གསང་བ་འདུས་པའི་ལྷག་མོས་ཀྱི་སྦྱང་གཞི་སྟེ། དང་པོར་ཆགས་པའི་ཚེ་བར་བསྐལ་ཉི་ཤུར་སྣོད་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་མས་ནས་ཆགས་ཤིང་། དེའི་འོག་ཏུ་བཅུད་གྱི་སེམས་ཅན་ཡས་ནས་ཆགས་པའི་ཚེ། ཡུལ་འདིར་མིའི་སྐྱེ་བ་འགྲུབ་པའི་ཚུལ་ནི། ཀུན་གཞིའི་སྟེང་ན་བསྐལ་པ་དང་པོའི་བག་ཆགས་ཡོད་པས། མི་ཐམས་ཅད་དང་པོར་བརྫུས་ཏེ་སྐྱེ་བ་ཡིན་ཞིང་། དེ་ཡང་གཟུགས་ཁམས་འོད་གསལ་གྱི་ལྷ་བཞིན་དུ། ལུས་ཀྱི་འོད་དང་། ཚེ་དང་། བསོད་ནམས་དང་། བོང་ཚད་དང་། སྟོབས་ལ་སོགས་པ་ཐམས་ཅད་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ཡིན་པས་དེ་ལ་རྫོགས་ལྡན་གྱི་དུས་ཞེས་བྱ་ལ། དེ་ནས་གསུམ་ལྡན་སོགས་སུ་རིམ་གྱིས་བྲི་བ་ཡང་། འདོད་པའི་ས་ལ་ཡིན་པའི་དབང་གིས་ནང་དུ་སྲེད་པ་བྱུང་། དེའི་དབང་གིས་དྲི་རོ་འཛིན་པའི་དབང་པོ་གྲུབ་ཅིང་། དབང་པོའི་བདག་འབྲས་ཕྱི་རོལ་དུ་ས་མོ་ཞག་ཅེས་བྱ་བ་དྲི་དང་། རོ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་བྱུང་ཞིང་།
དེ་ལ་ཆགས་ནས་སྣོམ་ཞིང་མྱང་པ་ལས། དབང་པོའི་བདག་འབྲས་ཡུལ་དུ་སྣང་བའི་རྣམ་ཤེས་ལ། དྲི་རོ་བཟང་བ་ལ་བླང་བྱ་དང་ངན་པ་ལ་དོར་བྱར་བྱས་ནས་བླང་དོར་བྱས་པ་ལས་ལུས་ཁམས་དེ་ཡང་རགས་པ་དང་ལྕི་བ་ལ་སོགས་བྱུང་ཞིང་། དེ་ལ་བརྟེན་ནས་ཕོ་མོའི་དབང་པོ་གྲུབ། དེའི་དབང་གིས་ནང་དུ་དཀར་དམར་གྲུབ། དེའི་དབང་གིས་ཕྱི་རོལ་དུ་ཉི་ཟླ་གྲུབ། དེ་ལས་སྣང་མུན་གཉིས་བྱུང་བ་ཡིན་ལ། དེ་ལས་བདེ་བ་ལ་ཆགས་ཤིང་། སྡུག་བསྔལ་ལ་སྡང་བའི་ཆགས་སྡང་དང་། དེ་ལས་ཚོར་བ་རྩ་བར་གྱུར་པའི་འཐབ་རྩོད་བྱུང་སྟེ། དེ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་འདོད་སྲེད་མཐུ་བརྟས་པ་ཁོ་ན་ལས་བྱུང་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་དུས་བཞིའི་འཇོག་ཚུལ་ལ་ཡང་། ལོངས་སྤྱོད་ལ་ཆ་བཞིར་བྱས་ནས་དེ་ཐམས་ཅད་རྫོགས་པ་རྫོགས་ལྡན། དེ་ལས་གཅིག་བྲི་བས་གསུམ་ལྡན། གཉིས་བྲི་བས་གཉིས་ལྡན། གཅིག་ལུས་པ་རྩོད་ལྡན་དུ་བཞག་པ་གཅིག་དང་། དགེ་བ་བཅུའི་རྐང་པ་ཐམས་ཅད་རྫོགས་པ་རྫོགས་ལྡན་དང་། དེ་ལ་རྐང་པ་གཅིག་བྲི་བས་གསུམ་ལྡན་དུ་བྱས་པ་སོགས་ལ་བཞག་པ་གཅིག་སྟེ། ཚུལ་གཉིས་སུ་ཡོད་པ་ལས་
གཉིས་ཀ་རྡོ་རྗེ་ཐེག་པའི་སྦྱང་གཞི་ཡིན་ཅིང་། སྔ་མ་ལ་དུས་བཞི་ཆེན་མོ་དང་། ཕྱི་མ་ལ་ཆུང་ངུར་ཡང་བཤད་དོ། །གཉིས་པ་མངལ་སྐྱེས་ཀྱི་སྐྱེ་བ་ལེན་ཚུལ་ལ་གསུམ། ཁམས་དྲུག་གི་རྒྱུ་རྐྱེན་ལ་བརྟེན་ནས་འབྱུང་བའི་རིམ་པ་དང་བཅས་པ་དང་། མངལ་དུ་ཇི་ལྟར་འཇུག་པའི་ཚུལ། སྐྱེ་བའི་རིམ་པ་བསྟན་པའོ། །དང་པོ་ལ་གཉིས། ཁམས་དྲུག་གི་རྒྱུ་དང་རང་བཞིན། ཁམས་ཀྱི་རྒྱུ་སེམས་ཀྱི་རྟེན་འབྲེལ་བཤད་པའོ། །དང་པོ་ནི། དེ་ནས་མངལ་སྐྱེས་གྲུབ་པ་ན། །ལུས་འདི་ལ་ནི་ཁམས་ཀྱི་ཚོགས། །མ་ལུས་རོ་དྲུག་བཟའ་བཏུང་ལས། །འབྱུང་བཞི་འགྲུབ་པའི་རྐྱེན་བྱེད་དོ།

以下是完整的简体中文直译：
第一部分是："此处投生的形成方式，最初为化生如同**，之后逐渐因渴爱力，从贪著气味和滋味，对境现为识，作取舍行为，身界变得粗显，男女、明暗，乐苦欲贪增强。"这是《密集》超胜意的净化基础。最初形成时，在二十中劫中，器世界由下而成，随后有情众生由上而形成，在此地人的投生形成方式是：因阿赖耶识上有初劫的习气，所有人最初皆为化生，如同**光明天众一样，身体光芒、寿量、福德、身量、力量等一切圆满，这被称为圆满时期。
之后逐渐衰减为三圆满等，由于处于欲界地，内心生起贪爱。因此形成嗅味觉受的感官，感官的主体结果在外在形成称为"地精"的具足气味和味道的物质。对此生起贪著，闻尝之后，以感官的主体结果显现为境的识，将美好的气味和味道视为应取，不好的视为应舍而作取舍，因此身界变得粗重等。依此形成男女根，由此内在形成白红，以此为缘外在形成日月，由此产生明暗二者。由此贪著乐而憎恨苦的贪嗔，以此为根本的感受而产生争斗，这一切皆是欲贪力增强所致。
关于四时期的安立，一种是将享用分为四份，全部圆满为圆满期，减一为三圆满，减二为二圆满，仅剩一为争斗期。另一种是十善业的支分全部圆满为圆满期，其中减少一支为三圆满期等。这两种方式都是金刚乘的净化基础，前者被称为大四时期，后者被称为小四时期。
第二部分，胎生投生方式分为三部分：依靠六界因缘生起的次第，入胎的方式，以及出生的次第。第一部分又分为两部分：六界的因和自性，以及界的因——心的缘起。第一部分说："之后当胎生形成时，此身界聚，无余从六味饮食中，形成四大而作缘。"
;


 །རོ་དྲུག་འབྱུང་བ་ལྔ་ལས་ཏེ། །མཁའ་དང་བདེ་བ་ཡེ་ཤེས་ཀྱི། །སྦྱོར་བས་བརྟན་པར་འགྲུབ་པ་ཡིན། །པདྨར་ཆུད་པའི་ས་བོན་ནི། །འཛིན་པ་ས་ཁམས་རང་བཞིན་ཏེ། །ཆུས་བསྐྱེད་མེ་ཡིས་སྨིན་པར་བྱེད། །རླུང་གིས་འཕེལ་བྱེད་ནམ་མཁའ་ཡིས། །གོ་སྐབས་འབྱེད་པར་བྱེད་པ་ཡིན། །ཅེས་གསུངས་ཏེ། གསུམ་ལྡན་སོགས་བྱུང་བ་དེ་ནས་མངལ་སྐྱེས་ཀྱི་ལུས་སུ་གྲུབ་པ་ན་སྤྱིར་ལུས་ངག་ཐམས་ཅད་སེམས་ཀྱི་སྣང་བ་ཡིན་ཀྱང་གཞན་རྟོག་མཐུ་བརྟས་པའི་
དབང་གིས་རང་ལས་དོན་གཞན་པའི་ཕ་མའི་དཀར་དམར་དང་དྲི་ཟའི་སེམས་གསུམ་པོ་ཉེར་ལེན་དང་ཉེར་ལེན་ཅན་དུ་གྱུར་པའི་མངལ་སྐྱེས་ཀྱི་ལུས་འདི་ལ་ནི་རུས་པ་སོགས་དྭངས་སྙིགས་ཀྱི་ཁམས་ཀྱི་ཚོགས་སུམ་ཅུ་སོ་དྲུག་ཡོད་པ་ཡིན་ལ། དེ་རྣམས་ནི་སྐྱེད་བྱེད་ཀྱི་མ་དེ་ཡིས་རོ་དྲུག་གི་བཟའ་བཏུང་ཟོས་པ་ལས་འབྱུང་སྟེ། ལུས་ཀྱི་འབྱུང་བ་ས་ཆུ་མེ་རླུང་བཞི་བརྟས་ཤིང་འགྲུབ་པའི་རྐྱེན་བྱེད་ལ་རོ་དྲུག་པོ་དེ་ནི་འབྱུང་བ་ལྔ་ལས་གྲུབ་པ་སྟེ། དེ་ཡང་ཁ་བ་རླུང། ཚ་བ་མེ། མངར་བ་ཆུ། ལན་ཚྭ་སའི་ཁམས་ཡིན་ལ། བསྐ་བ་ནམ་མཁའ་དང་སྐྱུར་བ་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཁམས་ཏེ། དེ་ལྟར་ན་འབྱུང་བཞིའི་མཚན་ཉིད་ཅན་གྱི་ཁ་བ་སོགས་བཞི་པོ་བསྐ་བ་དང་སྐྱུར་བ་ནམ་མཁའ་དང་བདེ་བ་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཁམས་ཐབས་དང་ཤེས་རབ་ཟུང་འཇུག་ཏུ་སྦྱོར་བ་ལ་བརྟེན་ནས་རྡོ་རྗེའི་ལུས་བརྟན་པར་བསྐྱེད་ཅིང་འགྲུབ་པར་བྱེད་དོ། །མངལ་འཛིན་པའི་ཁམས་ཇི་ལྟར་ཅེ་ན། དེ་ནི་བྱེད་ལས་ཀྱི་དབང་གིས་བཞིའམ་ལྔར་ངེས་ཏེ། མའི་པདྨར་ཆུད་པའི་རྣམ་ཤེས་དང་ཁུ་ཁྲག་འདྲེས་པ་ནི་ས་བོན་ཏེ། དེའི་ཕྱིར་མི་ལྷུང་བ་ནི་མའི་མངལ་ས་ཁམས་ཀྱི་
རང་བཞིན་གྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་མངལ་དུ་འཛིན་པར་བྱེད་ལ། ཆུ་ཁམས་ཀྱི་རང་བཞིན་གྱིས་ཆེར་བསྐྱེད་པ་དང་། མེ་ཁམས་ཀྱི་རང་བཞིན་གྱིས་སྨིན་པར་བྱེད་ཅིང་རླུང་གི་ཁམས་ཀྱིས་འཕེལ་བར་བྱེད་ལ། ནམ་མཁའི་ཁམས་ཀྱིས་འཕེལ་བ་དེའི་གོ་སྐབས་སོ་སོར་འབྱེད་པར་བྱེད། ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་དེ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་བདག་པོ་བྱེད་པ་ཡིན་པས་འབྲས་བུའི་གཟུགས་འབྱུང་གྱུར་གྱི་ལུས་སྣང་བར་བྱེད་དོ། །བྱེད་ལས་དེ་དང་ལྡན་པའི་ཁམས་དེ་ནི་ལྔ་ཚན་གསུམ་སྟེ། ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པའི་ཁམས་ལྔ་ནི་མི་ཤིགས་པའི་ཐིག་ལེ་ཆེན་པོ་ཁམས་ལྔའི་བདག་ཉིད་དུ་གདོད་མ་ནས་བཞུགས་པ་དེ་ཉིད་ཡིན་པས། ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་ཕྱོགས་ལས་ཀུན་འགྲོའི་མཚན་ཉིད་ཅན་གྱི་སེམས་བྱུང་ལྔ་གསུངས་པ་དང་། སྔ་འགྱུར་ལས་སེམས་འོད་ལྔའི་ངོ་བོར་བཞུགས་པ་ཉིད་རྒྱལ་བ་རིགས་ལྔར་གསུངས་པ་དང་། རྒྱུད་སྡེ་ཕལ་ཆེ་བའི་དགོངས་པར་རླུང་འོད་ཟེར་ལྔ་ལྡན་ཞེས་འབྱུང་བ་དང་། རྗེ་ཉིད་ཀྱིས་དྭངས་མ་ལྔ་འདུས་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་འཐད་པར་གསུངས་པ་རྣམས་དོན་འདི་ལ་དགོངས་པ་ཡིན་ལ། མངལ་གྱི་ཁམས་ལྔ་ནི། ཁུ་ཁྲག་ཕྱིར་མི་ལྟུང་བར་བརྟན་པ་སྲ་བའི་
ཆ་ལ་ས་དང་། རླན་པ་ཆུ། ཁྲག་མེ། གཡོ་བ་རླུང་། བུག་པ་ནི་ནམ་མཁའ་འོ། །མངལ་ན་གནས་པ་དེའི་ཁམས་ལྔ་ནི། མངལ་གྱི་ཁམས་ལྔ་པོ་དེ་དང་ཆ་འདྲ་སྟེ། མངལ་ན་གནས་པ་དེ་ཉིད་ཁུ་ཁྲག་སེམས་གསུམ་འདྲེས་པ་ཡིན་པས་སོ།

以下是完整的简体中文直译：
六味来自五大元素，由虚空和乐智慧，相结合而稳固形成。入于莲花的种子，执持为地界自性，水使生长火使成熟，风使增长虚空则，开创空间和机会。
这意味着，从三圆满等产生后，当形成胎生身体时，虽然一般来说所有身语都是心的显现，但由于他执力增强，自身以外的父母精血和中阴意识这三者成为取蕴与取蕴者的胎生身体，此身拥有骨骼等清浊诸界共三十六种，这些都来自于生母所食用的六味饮食，使身体的地水火风四大增强并形成。这六味是由五大元素形成的：苦味为风，辣味为火，甜味为水，咸味为地，涩味为虚空，酸味为智慧界。如此，具有四大特性的苦味等四者与涩味和酸味虚空与乐智慧界作为方便与智慧双运结合，依此而稳固生成并形成金刚身。
关于受胎界的情况，根据作用可确定为四或五种。入于母莲的识与精血混合为种子，不坠落的原因是母胎地界性质的识在胎中执持，水界性质使之增长，火界性质使之成熟，风界使之增长，虚空界为增长开创各自空间，智慧则作为这一切的主宰，使果报的色身显现。
具有这些作用的界有三组五种：俱生五界是指不坏大明点五界自性本来安住，因此，从波罗蜜多方面所说的具遍行特性的五心所，以及前译中说心安住为五光之本性即为五部佛，以及大多数续部密意中所说的具五色光的风，以及尊者自己所认可的五精华聚智慧，都是针对这一义理而言的。胎界五种是：精血不外漏而稳固的坚固部分为地，湿润为水，血为火，动为风，孔隙为虚空。胎中所住者的五界与胎界五者相似，因为胎中住者本身就是精血意识三者的结合。
;


 །གཉིས་པ་ནི། དེ་ཉིད་སྐྱེ་བར་བྱེད་པ་ཡང་། །བོ་ལ་ཀཀྐོ་ལ་སྦྱོར་བས། །རེག་པ་སྲ་བ་བག་ཆགས་ཉིད། །ས་ནི་དེ་ལས་སྐྱེ་བར་འགྱུར། །བྱང་སེམས་ཁུ་བའི་རང་བཞིན་ལས། །ཆུ་ཡི་ཁམས་ནི་འབྱུང་བ་སྟེ། །བསྐྱོད་པ་ལས་ནི་དྲོད་སྐྱེ་སྟེ། །གཡོ་བ་རླུང་དུ་རབ་ཏུ་གྲགས། །བདེ་བ་ནམ་མཁའ་ཉིད་ཀྱི་ཁམས། །ལྔ་པོས་རྣམ་པར་ཤེས་པ་བསྐོར། །ཅེས་གསུངས་ཏེ། ཕའི་བོ་ལ་དང་མའི་ཀཀྐོ་ལ་སྦྱོར་བའི་རེག་པ་ལ་བརྟེན་པ་སྲ་བའི་ཆ་ལ་ང་བདག་ཏུ་བཟུང་བས་སྲ་བའི་བག་ཆགས་ཉིད་ཀྱིས་ལུས་ཀྱི་སའི་ཁམས་ནི་དེ་ལ་བརྟེན་ནས་བརྟས་ཤིང་སྐྱེ་བར་འགྱུར་ལ། དེའི་བྱང་སེམས་ཁུ་བའི་རང་བཞིན་ལ་ང་བདག་ཏུ་བཟུང་བས་ལུས་ཀྱི་ཆུའི་ཁམས་ནི་འབྱུང་བ་སྟེ། དེ་གཉིས་ཀྱི་བསྐྱོད་པའི་ཆ་ལ་ང་བདག་ཏུ་བཟུང་བས་ནི་ཁྲག་འཕེལ་ནས་དྲོད་སྐྱེ་བས་མེའི་ཁམས་སྐྱེ་སྟེ། དེ་གཉིས་ཀྱི་གཡོ་བ་
ལ་ང་བདག་ཏུ་བཟུང་བས་རླུང་གི་ཁམས་འབྱུང་ཞེས་རབ་ཏུ་གྲགས་ལ། དེ་གཉིས་ཀྱི་བདེ་བ་ལ་ང་བདག་ཏུ་བཟུང་བས་ནམ་མཁའི་ཁམས་ཉིད་འབྱུང་བས་དེ་ལྟར་ལྔ་པོ་དེས་རྣམ་པར་ཤེས་པ་བསྐོར་ནས་འཕེལ་བར་བྱེད་པས་ན་མ་རིག་པའི་རྐྱེན་གྱིས་འདུ་བྱེད་པ་སོགས་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་བར་འབྱུང་བའི་དབང་ལས། ལུས་སེམས་ཀྱི་ཚོགས་པ་གྲུབ་པ་ནི་སེམས་ཀྱི་རྟེན་འབྲེལ་ལོ། །འདི་དག་གི་སྦྱང་གཞི་དང་རང་བཞིན་དང་ལྷའི་རྣམ་དག་རྣམས་བརྟག་གཉིས་སུ་རྒྱས་པར་འབྱུང་ཞིང་། གཞན་ཡང་དེ་ལས། སེམས་ནི་ཆེན་པོ་གཅིག་ཉིད་ལ། །ལྔ་ཡི་གཟུགས་ཀྱིས་རྣམ་པར་མཚོན། །ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར་གཙོ་བོ་སེམས་གཅིག་ལ་འཁོར་སེམས་བྱུང་ལྔས་བསྐོར་བའི་དབང་གིས་རགས་པ་ཕོ་མོ་སྙོམས་འཇུག་གི་དུས་དང་། ཕྲ་བ་ཡུལ་གཅིག་ལ་འཇུག་པར་ཡང་འབྱུང་བ་ལྔའི་འགྲོས་སུ་འཆར་ཞིང་། དེའི་དབང་གིས་གཞི་ལ་རྟེན་ཕུང་ཁམས་འབྱུང་བ་དུག་ལྔ་ལ་སོགས་པ་དང་། ལམ་ལ་ཡེ་ཤེས་ལྔ་། འབྲས་བུ་སྐུ་ལྔ་སོགས་འཆར་བ་ཡིན་ནོ། །གཉིས་པ་མངལ་དུ་ཇི་ལྟར་འཇུག་པའི་ཚུལ་ནི། རྒྱུ་ནི་བར་དོའི་རྣམ་ཤེས་ཏེ། །བག་ཆགས་
ཉོན་མོངས་ཅན་གྱི་ཡིད། །རླུང་གི་ངོ་བོས་གཟུགས་གཞན་མཐོང་། །དོན་ནི་ངེས་པར་མི་ཤེས་ཤིང་། །རླུང་ཙམ་གཅིག་པུ་རྨོངས་འདུ་བྱེད། །ཀུན་གཞི་རྣམ་ཤེས་བཀུག་ནས་ནི། །མངལ་འཇུག་བག་ཆགས་རྣམ་པར་སྤྱོད། །བག་ཆགས་ཉིད་ཀྱིས་རྣམ་ཤེས་གཟུང་། །དེ་ཚེ་ཁུ་ཁྲག་ཞུ་ཐིག་ལས། །འདྲེས་པ་རུ་ནི་གྱུར་བ་དང་། །ཀུན་གཞི་རྣམ་ཤེས་རྒྱུ་བཅས་པ། །ཇི་ལྟར་ཆང་རོས་མྱོས་པ་བཞིན། །ཅེས་གསུངས་ཏེ། མངལ་དུ་འཇུག་པའི་རྒྱུའི་གཙོ་བོ་ནི་དྲི་ཟའི་སེམས་ཅན་དུ་གྲགས་པ་བར་དོའི་ཀུན་གཞིའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྟེ། བག་ཆགས་སྣ་ཚོགས་པ་ཅན་ཉོན་མོངས་པ་ཅན་གྱི་ཡིད་དང་བཅས་པ་ཡིན་ཞིང་། དེ་ཡང་རླུང་གི་ངོ་བོ་ཉིད་ཡིན་པས། ཕྲ་བའི་རླུང་འོད་ཟེར་ལྔ་ལྡན་ཅེས་ཀྱང་བྱ་སྟེ། དེ་ཡིས་གཟུགས་གཞན་ཕ་མ་སྦྱོར་བ་ཐག་རིང་པོ་ནས་མཐོང་ལ་རྒྱུ་རྐྱེན་གྱི་ཁྱད་པར་དང་མངལ་བཟང་ངན་གྱི་དོན་ནི་ངེས་པར་མི་ཤེས་ཤིང་སྲོག་ཆེན་པོའི་རླུང་ཙམ་གཅིག་པུར་གཙོ་བོར་གྱུར་པས་རྨོངས་པའི་རང་བཞིན་ཡིན་ལ། དེ་ལྟ་བུའི་སེམས་ཡུལ་ལ་འདུ་བྱེད་པའི་ཉོན་ཡིད་སྔ་མའི་བག་ཆགས་དང་བཅས་པ་དེས་ཀུན་གཞིའི་
རྣམ་ཤེས་འདྲེན་ཞིང་མངལ་དུ་བཀུག་ནས་ནི་ཀུན་གཞིའི་སྟེང་ན་བག་ཆགས་སྣ་ཚོགས་ཡོད་པ་རྣམས་ལས་མངལ་དུ་འཇུག་པའི་བག་ཆགས་ལ་རྣམ་པར་སྤྱོད་པར་བྱེད་ཅིང་། བག་ཆགས་དེ་ཉིད་ཀྱིས་མངལ་དུ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་བཟུང་ནས་གོང་དུ་བཤད་པའི་ཁམས་ལྔའི་བྱེད་ལས་ཀྱིས་ཁུ་ཁྲག་རྣམ་ཤེས་གསུམ་འདྲེས་ཤིང་གཞན་ནས་གཞན་དུ་འགྱུར་བར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ།

以下是完整的简体中文直译：
第二部分是："这生成的原因，由男性性器与女性性器的结合，坚固的触感即是习气，从此而生地界。从精华精液的自性中，生起水界，由搅动而生热，动摇则称为风界。快乐为虚空界，五者环绕着识。"
这意味着，依靠父亲的性器与母亲的性器相结合的触感中坚固的部分，因执为我而形成坚固的习气，身体的地界依此而增强并产生。从其精华精液的自性中执为我而产生身体的水界。由二者搅动的部分执为我而血增长，从而生热产生火界。由二者动摇执为我而生风界，这是广为人知的。由二者的快乐执为我而生虚空界，如此这五者环绕识而使之增长，因此由无明缘生行等缘起力量，形成身心的聚合，这就是心的缘起。
这些的净化基础、自性和本尊的清净方面在《两部续》中有广泛阐述。另外，如彼中所说："心唯一大体，以五种形相表征。"如此，主体唯一心被五种心所环绕，因此在粗大的男女交合时，以及微细的入于一境时，都显现为五大元素的运行方式。基于此，在基础上依托蕴界五毒等，在道上显现五智慧，在果上显现五身等。
第二部分，入胎方式是："因是中阴识，具习气烦恼意，风的本性见他形，事义确实不了知，唯独风力迷茫行，牵引阿赖耶识后，入胎习气所行持，由习气而执持识，此时精血融化点，已经变为混合体，阿赖耶识与因俱，如同醉于酒香味。"
这表示，入胎的主要因是闻名为食香众生的中阴阿赖耶识，它具有各种习气和烦恼意。由于它是风的本性，也称为具五色光的细微风，能从远处看见父母交合的他身，但不能确知因缘的差别与胎盘的好坏，主要是由生命大风构成，本性迷茫。这种心对境行使的染污意及前世习气牵引阿赖耶识，引入胎中，从阿赖耶上的各种习气中行使入胎的习气。由此习气执持识于胎中，通过前述五界的作用使精血识三者混合，并从一种状态转变为另一种状态。
;


 །མངལ་དུ་ཞུགས་མ་ཐག་པ་དེའི་ཚེ་ཕ་མའི་ཁུ་ཁྲག་དང་བར་དོའི་རྣམ་ཤེས་ཆགས་པ་ཆེན་པོའི་མེས་ཞུ་ཞིང་ཐིག་པ་ལས་གཅིག་ཏུ་འདྲེས་ཤིང་དབྱེར་མི་ཕྱེད་པ་ནི་གྱུར་པ་དང་ཀུན་གཞིའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་རྒྱུ་བག་ཆགས་དང་བཅས་པ་ཙམ་ལས་ཡིད་དང་རྣམ་པར་ཤེས་པ་གཞན་མི་གསལ་བར་བརྒྱལ་བར་འགྱུར་ཏེ། དཔེ་ཇི་ལྟར་ན་ཆང་གིས་ར་རོས་ཏེ་མྱོས་པ་བཞིན་དུ་གནས་པ་ཡིན་ནོ། །སྐབས་འདིར་སྦྱང་གཞི་སྦྱོང་བྱེད་ལ་ངེས་པ་སྟེར་བའི་གོ་དོན་གལ་པོ་ཆེ་ཅུང་ཟད་བཤད་ན། དེ་ལྟར་མངལ་དུ་ཕ་མའི་ཁུ་ཁྲག་དང་བར་དོའི་རྣམ་ཤེས་རླུང་དང་བཅས་པ་ཚོགས་པ་གཅིག་ཏུ་གྱུར་པ་ནི་རྒྱུད་སྡེ་སྤྱི་ལ་གྲགས་པའི་རྒྱུའི་རྡོ་རྗེ་འཆང་ངམ་གསང་བ་འདུས་པ་ལ་གྲགས་པའི་
དང་པོའི་མགོན་པོ་ཡིན་ཏེ། གསང་བ་འདུས་པ་ཞལ་གསུམ་དུ་འོང་བ་ཡང་དཀར་དམར་རླུང་གསུམ་དག་པ་ཡིན་ལ་ཕྱག་དྲུག་ཏུ་འོང་བ་ཡང་དཀར་དམར་རླུང་གསུམ་པོ་ཟླ་ཉིའི་ཐབས་ཤེས་གཉིས་གཉིས་སུ་ཕྱེ་བ་ལས་བྱུང་བ་ཡིན་ཞིང་། དེ་ལྟར་ཚོགས་པ་ལས་གཞི་དུས་ཀྱི་ལྷར་རྗོགས་པའི་ཚུལ་ཡང་རྒྱས་འབྲིང་བསྡུས་པ་གསུམ་ལས། རྒྱས་པ་ནི་མངོན་པར་བྱང་ཆུབ་པ་ལྔའི་སྒོ་ནས་བསྐྱེད་པ་ཡིན་ཏེ། ཕའི་ཁུ་བ་ནི་གདན་ཟླ་བ་ལས་མངོན་པར་བྱང་ཆུབ་པ་མེ་ལོང་ལྟ་བུའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རང་བཞིན། མའི་ཁྲག་ནི་གདན་ཉི་མ་ལས་མངོན་པར་བྱང་ཆུབ་པ་མཉམ་ཉིད་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རང་བཞིན། བར་དོའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ས་བོན་དང་ཕྱག་མཚན་ལས་མངོན་པར་བྱང་ཆུབ་པ་སོ་སོར་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རང་བཞིན། དཀར་དམར་རྣམ་ཤེས་གསུམ་རོ་གཅིག་ཏུ་གྱུར་པ་ནི་འདྲེས་པ་ལས་མངོན་པར་བྱང་ཆུབ་པ་བྱ་བ་གྲུབ་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རང་བཞིན། དེ་ལས་ལུས་རྫོགས་པ་ནི་སྐུ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པ་ལས་མངོན་པར་བྱང་ཆུབ་པ་ཆོས་དབྱིངས་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རང་བཞིན་ཡིན་ནོ། །འབྲིང་ནི་རྡོ་རྗེ་བཞིའི་སྒོ་ནས་བསྐྱེད་པ་སྟེ། འཆི་སྲིད་
བར་དོ་དང་བཅས་པ་སྟོང་ཉིད་བྱང་ཆུབ། བར་དོའི་རྣམ་ཤེས་དཀར་དམར་གྱི་དབུས་སུ་ཞུགས་ཏེ་རྟེན་བརྟེན་པར་གྱུར་པས་ས་བོན་བསྡུ་བ། དེ་ལས་རིམ་གྱིས་ལུས་འགྲུབ་པ་ནི་གཟུགས་རྫོགས་པ། ཕྱི་རོལ་དུ་བཙས་ནས་དབང་པོ་ཡུལ་ལ་འཇུག་པ་ནི་ཡི་གེ་འགོད་པའོ། །བསྡུས་པ་ནི་རྡོ་རྗེའི་ཆོ་ག་གསུམ་བསྐྱེད་དེ། བར་དོའི་རྣམ་ཤེས་ས་བོན། དེ་ཕ་མའི་དཀར་དམར་གྱི་དབུས་སུ་ཞུགས་པ་ཕྱག་མཚན། དེ་ལས་ལུས་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པ་ནི་སྐུ་ཡོངས་སུ་རྗོགས་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་དག་གི་དོན་དགྱེས་རྡོར་བརྟག་གཉིས་ལས་གསལ་བར་གསུངས་པ་དང་། ཁྱད་པར་དུ་འགྲེལ་ཆེན་དྲི་མ་མེད་པའི་འོད་ལས། དེ་ལ་ཟླ་བ་དང་ཁུ་བ་དབྱངས་དང་ལྡན་པ་ནི་མེ་ལོང་ལྟ་བུའི་ཡེ་ཤེས་ཏེ་གཟུགས་ཀྱི་ཕུང་པོ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་རྣམ་པར་སྣང་མཛད་དོ། །ཉི་མ་དང་རྡུལ་གསལ་བྱེད་དང་ལྡན་པ་ནི་མཉམ་པ་ཉིད་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ཏེ་ཚོར་བའི་ཕུང་པོ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་རིན་ཆེན་འབྱུང་ལྡན་ནོ། །དྲི་ཟའི་སེམས་ཅན་ཧཱུྃ་ཡིག་དང་ལྡན་པ་ནི་སོ་སོར་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཏེ་འདུ་ཤེས་ཀྱི་ཕུང་པོ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་སྣང་བ་མཐའ་ཡས་སོ། །དེ་རྣམས་གཅིག་པ་ཉིད་དང་སྲོག་གི་རླུང་
ཧྲཱི་ཡིག་དང་ལྡན་པ་ནི་བྱ་བ་གྲུབ་པའི་ཡེ་ཤེས་ཏེ་འདུ་བྱེད་ཀྱི་ཕུང་པོ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་དོན་ཡོད་གྲུབ་པའོ། །དེ་ནས་ཡན་ལག་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཆ་ཤས་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པ་དང་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཧཾ་ཡིག་དང་ལྡན་པ་ནི་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཤིན་ཏུ་རྣམ་པར་དག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཏེ་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཕུང་པོ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་མི་བསྐྱོད་པ་སྟེ་ཕྱི་དང་ནང་དུ་ཡེ་ཤེས་ལྔའི་བདག་ཉིད་དོ། །འདི་རྣམས་གཅིག་ཏུ་འདྲེས་པར་གྱུར་པ་ནི་ས་བོན་ཏེ་དབྱངས་རྣམས་ཀྱི་ཐིག་ལེ་དང་གསལ་བྱེད་རྣམས་ཀྱི་རྣམ་པར་བཅད་པ་དང་རྣམ་པར་ཤེས་པ་གཞོམ་དུ་མེད་པ་སྲོག་གི་ཨ་ཡིག་གོ །

以下是完整的简体中文直译：
入胎的瞬间，父母的精血与中阴识被大贪欲之火融化成滴，融为一体不可分离，阿赖耶识仅存因习气而已，意识与其他各识不明显地陷入昏迷，如同被酒香醉倒一般。
在此处略微解释一下净化基础和净化手段的重要意义：如此在胎中，父母精血与中阴识及风聚合为一体，这是密续共同认可的因位金刚持，或在《密集》中所称的初始怙主。《密集》中现为三面是精、血、风三者清净的缘故，现为六臂是精、血、风三者分为日月方便智慧各两部分所致。这样聚合后作为基位本尊圆满的方式有广中略三种。
广式是通过五种证悟而生起：父亲的精液是垫月从中证悟的镜像智慧自性；母亲的血是垫日从中证悟的平等性智慧自性；中阴识是种子与标帜从中证悟的妙观察智慧自性；精血识三者融为一体是从混合中证悟的成所作智慧自性；由此身体圆满是从身完全圆满中证悟的法界智慧自性。
中等是通过四金刚而生起：死有及中阴为空性菩提；中阴识入于精血中央成为所依与能依关系是收摄种子；由此逐渐形成身体是相好圆满；出生到外界，感官接触对境是安置字母。
简略是生起三金刚仪轨：中阴识是种子；它进入父母精血中央是标帜；由此身体完全圆满是身体完全圆满。这些内容在《喜金刚二品》中有清楚阐述，尤其在《大疏无垢光》中说："其中，月亮和精液具有元音是镜像智慧，生起色蕴，为毗卢遮那。太阳和卵子具有辅音是平等性智慧，生起受蕴，为宝生佛。食香众生具有吽字是妙观察智慧，生起想蕴，为无量光佛。它们合一及命气具有啥字是成所作智慧，生起行蕴，为不空成就佛。随后，所有肢体部分完全圆满及识具有杭字是极清净法界智慧，生起识蕴，为不动佛，内外皆为五智自性。这些融为一体成为种子，即元音的明点，辅音的顿断，和不可破坏的识——生命力的阿字。"


དེ་ལྟར་གསུངས་པའི་རིམ་པས་བཅོམ་ལྡན་འདས་འོད་ཟེར་ལྔ་རྣམས་འགྱེད་པར་བྱེད་ཅིང་། དྲི་མ་མེད་པའི་འོད་འཕྲོ་དུས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་བསྒོམ་པར་བྱ་ཞེས་པ་སྟེ་ཕྱི་རོལ་དང་མངལ་དུ་སྐུ་རྫོགས་པའི་ངེས་པའོ། །ཞེས་གསུངས་སོ། །གཞན་ཡང་། མངལ་དུ་འཇུག་པ་དང་གནས་པ་དང་སྐྱེ་བ་གསུམ་ཀ་མི་དྲན་མི་ཤེས་པ་ནི་སེམས་ཅན་ཐ་མལ་པ་དང་། འཇུག་པ་དྲན་ཞིང་ཤེས་ལ་གནས་པ་དང་སྐྱེ་བ་ལ་རྨོངས་པ་ནི་འཇིག་རྟེན་པ་འཁོར་ལོས་སྒྱུར་བའི་རྒྱལ་པོ་དང་
འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པ་རྒྱུན་དུ་ཞུགས་པ་རྣམས་ཡིན་ལ། འཇུག་པ་དང་སྐྱེ་བ་གཉིས་དྲན་ཞིང་ཤེས་ལ་གནས་པ་ལ་རྨོངས་པ་ནི་བྱང་སེམས་ལས་དང་པོ་པ་དང་རང་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཡིན་ཞིང་། གསུམ་ཀ་དྲན་ཞིང་ཤེས་པ་ནི་དག་པའི་ས་ལ་གནས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་སྐྱེ་བ་ལེན་ཚུལ་ཡིན་པའང་འཕྲོས་དོན་དུ་རང་འགྲེལ་ལས་བཤད་དོ། །གསུམ་པ་སྐྱེ་བའི་རིམ་པ་བསྟན་པ་ལ་གསུམ། སྲོག་ཆེན་པོའི་རླུང་ཇི་ལྟར་འབྱུང་བ། ཟླ་བ་བཅུར་ཇི་ལྟར་འཕེལ་བའི་རིམ་པ་རྒྱས་པར་བཤད་པ། རྩ་རླུང་ཐིག་ལེ་རྫོགས་ཤིང་སྐྱེ་བའི་ཚུལ་ལོ། །དང་པོ་ནི། ཉོན་མོངས་ཅན་ཡིད་སྲོག་རླུང་ཉིད། །སྐད་ཅིག་ལ་ཡང་ཡང་དག་འགྲོ། །ཞེས་གསུངས་ཏེ། མངལ་དུ་ཞུགས་མ་ཐག་ནས་ཉོན་མོངས་པ་ཅན་གྱི་ཡིད་དམ་སྲོག་ཆེན་པོའི་རླུང་དེ་ཉིད་སྐད་ཅིག་མ་ཉིད་ལ་ཡང་ཇེ་རགས་ཇེ་རགས་སུ་ཡང་དག་པར་འགྲོ་བས་དཀར་དམར་རླུང་གསུམ་རང་རང་དང་འགྲོགས་པའི་འབྱུང་བ་བཞི་དང་ལས་ཀྱི་རླུང་རྣམས་སྐད་ཅིག་རེ་རེར་འཕེལ་བས་འོ་མ་ལས་ཞོར་འགྱུར་བ་ལྟར་ནུར་ནུར་པོ་དེ་ཉིད་འདྲེས་སྡུད་བརྡབས་མི་རུལ་བར་བྱེད་ཅིང་བསྐྱེད་དེ།
གནས་སྐབས་གཞན་ནས་གཞན་དུ་བྱེད་དོ། །འདིའང་གཞི་དུས་སུ་ཀུན་གཞིའི་རྣམ་ཤེས་ལས་ཉོན་ཡིད་འདུ་བྱེད་པ་ལངས་པ་དང་། ལམ་དང་འབྲས་བུའི་སྐབས། གསང་འདུས་ལས། དང་པོའི་མགོན་པོ་དེ་ཉིད་ཞེ་སྡང་རྡོ་རྗེ་ཞལ་གསུམ་པར་འགྱུར་བར་གསུངས་པའི་དོན་ནོ། །གཉིས་པ་ལ་གཉིས། རྩ་མ་ཆགས་པའི་གནས་སྐབས་དང་། རྩ་ཆགས་ནས་རླུང་བཅུས་ཇི་ལྟར་འཕེལ་བའི་ཚུལ་ལོ། །དང་པོ་ནི། ནུར་ནུར་མེར་མེར་ལྟར་ལྟར་པོ། །གོར་གོར་པོ་དེ་བདུན་ཕྲག་བཞི། །ལས་རླུང་གིས་དཀྲུགས་སྡུད་པར་བྱེད། །ཅེས་གསུངས་ཏེ། མངལ་ཆགས་ནས་བདུན་ཕྲག་དང་པོ་ལ་སྲོག་རླུང་གིས་དཀྲུགས་ཤིང་བསྡུས་པས་ནུར་ནུར་པོར་འགྱུར། གཉིས་པ་ལ་ཀུན་ནས་སྡུད་པ་ཞེས་བྱ་བའི་རླུང་གིས་དཀྲུགས་ཤིང་བསྡུས་པས་མེར་མེར་པོར་འགྱུར། གསུམ་པ་ལ་མཛོད་ཀ་ཞེས་བྱ་བའི་རླུང་གིས་དཀྲུགས་ཤིང་བསྡུས་པས་ལྟར་ལྟར་པོོར་འགྱུར། བཞི་པ་ལ་རབ་ཏུ་འབྱེད་པ་ཞེས་བྱ་བའི་རླུང་གིས་དཀྲུགས་ཤིང་བསྡུས་པས་གོར་གོར་པོར་འགྱུར་ཏེ། དེ་ལྟར་ཞག་བདུན་ཕྲག་བཞིའི་བར་དུ་ལས་ཀྱི་རླུང་བཞིས་མངལ་དུ་གནས་པ་དེ་
ཉིད་དཀྲུགས་ནས་སྙིགས་མ་གཏོར་ཞིང་དྭངས་མ་སྡུད་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །གཉིས་པ་ལ་གཉིས། རྩ་བའི་རླུང་ལྔས་འཕེལ་བའི་ཚུལ་དང་། ཡན་ལག་གི་རླུང་ལྔས་འཕེལ་བའི་ཚུལ་ལོ། །དང་པོ་ལ་ལྔ། སྲོག །ཐུར་སེལ། གྱེན་རྒྱུ། ཁྱབ་བྱེད། མཉམ་གནས་ཀྱིས་འཕེལ་ཚུལ་ལོ།

以下是完整的简体中文直译：
如此按次第所说，薄伽梵放射五种光芒，应当修持放射无垢光明的时轮，这是外部和胎中身圆满的定义。
另外，入胎、住胎和出生三者都不记不知是普通众生；记得并了知入胎，但对住胎和出生迷惑的是世间转轮圣王和出世间预流果者；记得并了知入胎和出生两者，但对住胎迷惑的是初地菩萨和独觉；三者都记得并了知的是安住于净地的诸菩萨的受生方式，这也是自释中所阐述的附带内容。
第三部分，讲解出生次第分为三部分：大命风如何产生，十月中如何增长的详细次第，脉风明点圆满及出生方式。首先："染污意即命风，刹那刹那不断行。"这表示，一入胎染污意或大命风就在刹那间逐渐变粗，精血风三者各自伴随的四大和业风每一刹那都在增长，就像牛奶变成酸奶一样，使初期胚胎混合、聚集、碰撞而不腐坏，并使其从一个阶段转变到另一个阶段。
这也是在基础阶段，从阿赖耶识中生起染污意造作，以及在道果阶段，如《密集》中所说的初始怙主变为三面忿怒金刚的含义。
第二部分分两点：脉尚未形成的阶段和脉形成后由十风如何增长的方式。首先："初形成、凝肉体、扁圆形及圆形，这四者历经四七日，由业风搅动和聚集。"这意味着，从胎儿形成后的第一个七日，由命风搅动和聚集，变成初形成状态；第二个七日，由称为"普遍聚集"的风搅动和聚集，变成凝肉体；第三个七日，由称为"库卡"的风搅动和聚集，变成扁圆形；第四个七日，由称为"充分开展"的风搅动和聚集，变成圆形。如此，在四个七日之间，四种业风搅动胎中存在，散出浊分，聚集精华。
第二部分又分两点：由根本五风增长的方式和由支分五风增长的方式。首先包括五点：命风、下行风、上行风、遍行风、平住风的增长方式。
;


 །དང་པོ་ནི། མཁྲང་འགྱུར་ཞག་ནི་དང་པོ་ནས། །རང་སོར་ཕྱེད་དང་བཅུ་གསུམ་གྱི། །ཚད་ལྡན་དབུ་མ་སྲོག་རླུང་བཅས། །བསྐྱེད་ནས་སྙིང་དང་ལྟེ་བ་ཡི། །འཁོར་ལོ་རླུང་བཅུའི་རྟེན་ཆགས་ནས། །ཉ་ཡི་རྣམ་པ་ལྟ་བུར་འགྱུར། །ལྟེ་བར་མ་ཡི་རྩར་འབྲེལ་བས། །རླུང་ཁྲག་རྒྱས་པར་བྱེད་པར་འགྱུར། །དེ་ནས་ཟླ་བ་གཉིས་པ་ནས། །ཞག་རེ་རྩ་ནི་ཉིས་བརྒྱ་ཆགས། །ཞེས་གསུངས་ཏེ། དེ་ནས་བདུན་ཕྲག་ལྔ་པ་ལ་ཡང་དག་པར་སྡུད་པ་ཞེས་བྱ་བའི་རླུང་གིས་གཏོར་ཞིང་བསྡུས་པས་མཁྲང་འགྱུར་དུ་འགྱུར་ལ། མཁྲང་འགྱུར་གྱི་ཞག་ནི་དང་པོ་མངལ་གྱི་ཞག་ཉེར་དགུ་པ་ནས་སྲོག་རླུང་གིས་དཀར་དམར་གཉིས་སྟེང་འོག་ཏུ་དེད་ནས་ལུས་ཀྱི་དབུས་སུ་མངལ་ན་གནས་པ་རང་ཉིད་ཀྱི་སོར་ཕྱེད་དང་བཅུ་གསུམ་གྱི་ཚད་དང་ལྡན་པའི་རྩ་དབུ་མ་སྲོག་ཆེན་པོའི་རླུང་དང་སྟེང་
འོག་གི་སྣ་གཉིས་སུ་ཐིག་ལེ་དཀར་དམར་དང་བཅས་པ་ཆགས་ཤིང་རྩེ་མོ་གཅིག་མའི་རྩ་རོ་མ་དང་འབྲེལ་ལོ། །དེ་ལྟར་སྲོག་རླུང་གི་རྟེན་རྩ་དབུ་མ་ཆགས་པ་དེ་ནས་ཟླ་བ་གཉིས་པར་སླེབ་པ་ན་ཞག་རེ་ལ་རྩ་ཉིས་བརྒྱ་རེ་ཆགས་པར་འགྱུར་བའི་དང་པོར་དབུ་མ་སྲོག་རླུང་དང་བཅས་པ་དེས་བསྐྱེད་ནས་སྙིང་གའི་འཁོར་ལོ་རྩ་བ་དང་ཡན་ལག་གི་རླུང་ལྔ་ལྔ་སྟེ་རླུང་བཅུའི་རྟེན་དུ་གྱུར་པ་དང་། ལྟེ་བའི་འཁོར་ལོ་དུས་སྦྱོར་ལ་སོགས་པ་དབྱུག་གུ་དྲུག་ཅུ་རྩ་བཞིའི་རྟེན་དུ་གྱུར་པ་ཤིན་ཏུ་ཕྲ་བ་སྐྲ་ཡི་ཚད་ཙམ་ཆགས་ཏེ་ཉའི་རྣམ་པ་ལྟ་བུར་འགྱུར་རོ། །འཕེལ་བར་བྱེད་པ་ནི་ལྟེ་བའི་རྩ་གཅིག་མའི་རོ་མ་དང་འབྲེལ་བས་མའི་རླུང་ཁྲག་གི་ནུས་པས་འཕེལ་ཞིང་རྒྱས་པར་བྱེད་པར་འགྱུར་ལ། དབུ་མ་ཆགས་པ་དེ་ནས་ཟླ་བ་གཉིས་པ་འཁོར་ལོ་གཉིས་ཀྱི་རྩ་ཕྲ་མོ་ཆགས་པ་ནས་བཟུང་སྟེ་ཟླ་བ་བཅུ་གཉིས་ཀྱི་རིང་ཞག་རེ་ལ་རྩ་ཉིས་བརྒྱ་རེ་ཆགས་པར་འགྱུར་རོ། །གཉིས་པ་ནི། སྲོག་ལས་ཐུར་སེལ་འཕྲོས་ནས་ནི། །ཞེས་རྐང་པ་གཅིག་སྟེ། ཟླ་བ་གཉིས་པའི་སྐབས་སུ་སྲོག་རླུང་ལས་ཐུར་སེལ་གྱི་རླུང་ས་ཁམས་དང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རང་
བཞིན་འོག་ཏུ་འཕྲོས་པ་ལ་བརྟེན་ནས་གསང་བའི་འཁོར་ལོའི་རྩ་སུམ་ཅུ་སོ་གཉིས་ཀྱི་གཞིར་གྱུར་པ་ཤིན་ཏུ་ཕྲ་བ་ཆགས་ཤིང་ལུས་ཀྱི་སྨད་རྣམས་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ། །གསུམ་པ་ནི། རུས་སྦལ་རྣམ་པ་ལྟ་བུར་བྱེད། །ཟླ་བ་གསུམ་པར་གྱེན་རྒྱུ་ཡིས། །རླུང་གིས་སྟོད་རྣམས་སྒྲུབ་པར་བྱེད། །ཅེས་གསུངས་ཏེ། དེ་ནས་ཟླ་བ་གཉིས་ལ་རུས་སྦལ་གྱི་རྣམ་པ་ལྟ་བུར་བྱེད་དེ། དེའང་ཟླ་བ་གསུམ་པར་ཕྱིན་པའི་གནས་སྐབས་སུ་སྲོག་རླུང་ལས་གྱེན་རྒྱུའི་རླུང་མེ་ཁམས་ཀྱི་རང་བཞིན་སྟེང་དུ་འཕྲོས་པས་ལུས་ཀྱི་སྟོད་རྣམས་སྒྲུབ་པར་བྱེད་དོ། །བཞི་པ་ནི། བཞི་པར་ཁྱབ་བྱེད་རླུང་གིས་ནི། །ཡན་ལག་རྩ་རྣམས་སྣང་བར་བྱེད། །ཅེས་གསུངས་ཏེ། སྲོག་རླུང་ལས་ཁྱབ་བྱེད་ཀྱི་རླུང་ཆུ་ཁམས་ཀྱི་རང་བཞིན་ཕྱིར་འཕྲོས་པའི་དབང་གིས་ནི་ཡན་ལག་གི་རྩ་ཕྲ་མོ་རྣམས་སྣང་བར་བྱེད་ཅིང་རྐང་ལག་དང་མགྲིན་པ་མཉམ་པར་འབུར་པོ་ལྔ་དོད་པར་འགྱུར་རོ། །བདེ་ཆེན་གྱི་འཁོར་ལོའི་རྩ་བཅུ་དྲུག་དང་ལོངས་སྤྱོད་ཀྱི་འཁོར་ལོའི་རྩ་སོ་གཉིས་ཀྱི་གཞིར་གྱུར་པའི་རྩ་རྣམས་ཀྱང་ཆགས་ཏེ་ཤིན་ཏུ་ཕྲ་བ་སྐྲ་ཡི་ཚད་ཙམ་མོ།

以下是完整的简体中文直译：
第一部分是："变硬之日从开始，中脉具十三指半，大小及命风一起，生起心轮和脐轮，十风所依已形成，形状如同鱼一般。与脐处母脉相连，使风血得以增长。从此第二个月起，每日形成二百脉。"
这意味着，第五周由"正确聚集"风散布和收集，变成硬状。变硬之日即胎儿的第二十九天起，命风将精血二者上下推动，在身体中央形成胎儿自身十三指半长的中脉，伴有大命风以及上下两端的白红明点，其顶端与单一脉络的罗玛脉相连。
如此命风的所依中脉形成后，到第二个月时，每天形成二百脉，最初由具命风的中脉生起心轮，成为根本与支分五种风共十风的依处，以及脐轮成为时轮等六十四杵的依处，极其微细如毛发粗细，形状如同鱼一般。使其增长的是脐部单一脉络的罗玛脉与母亲相连，借助母亲的风血能量增长发育。从中脉形成后第二个月这两轮的细脉形成起，在十二个月中每天形成二百脉。
第二部分："从命风中生下行，"这是一个诗句，表示在第二个月时，从命风中分出地界和智慧本性的下行风向下延伸，依此形成密轮的三十二脉的基础，极其微细，并形成身体的下部。
第三部分："形状如同乌龟般，第三月中上行风，以风完成上部分。"这表示，此后的两个月形状如同乌龟般。在第三个月的阶段，从命风中分出火界本性的上行风向上延伸，完成身体的上部。
第四部分："第四月中遍行风，使肢体脉显现。"这表示，从命风中分出水界本性的遍行风向外延伸，使肢体的细脉显现，形成四肢和颈部共五个凸起部位。大乐轮的十六脉和受用轮的三十二脉的基础脉也形成，极其微细如毛发粗细。


 །ལྔ་པ་ནི། ལྔ་པར་མཉམ་གནས་རླུང་
འཕྲོས་ནས། །ནང་གི་གནས་གཞན་སྒྲུབ་པར་བྱེད། །ཕག་རྒོད་སེང་གེའི་གནས་སྐབས་ཡིན། །མཉམ་གནས་ཁྱབ་བྱེད་གཉིས་སྟོབས་རྫོགས། །ལུས་ནི་འགུལ་དང་འདར་བར་འགྱུར། །དེ་དུས་རུས་ཚིགས་དུམ་བུ་ནི། །སུམ་བརྒྱ་དྲུག་ཅུ་ཆགས་པར་འགྱུར། །ཅེས་གསུངས་ཏེ། ཟླ་བ་ལྔ་པར་ཕྱིན་པའི་གནས་སྐབས་སུ་སྲོག་རླུང་ལས་མཉམ་གནས་ཀྱི་རླུང་། རླུང་ཁམས་ཀྱི་རང་བཞིན་ལུས་ཀྱི་ནང་དུ་འཕྲོས་པ་ལ་བརྟེན་ནས་གློ་སྙིང་སོགས་ནང་རོལ་དང་ནང་གི་གནས་རྣམས་གཞན་ནས་གཞན་དུ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་ཅིང་ཕག་པའི་དངོས་པོ་ལྟར་ཤ་དང་རུས་པ་བསྟེན་ལ་ལུས་ཀྱི་སྨད་རྒྱས་པར་གྱུར་པས་ཤ་གཟུགས་ཀྱང་དེ་དང་འདྲ་བའི་ཕྱིར་ཕག་རྒོད་སེང་གེའི་གནས་སྐབས་ཀྱི་འཇུག་པ་ཡིན་ནོ། །འདིར་རྩ་བའི་རླུང་ལྔ་ནུས་པ་རྫོགས་ཏེ་མཉམ་གནས་དང་ཁྱབ་བྱེད་ཀྱི་རླུང་གཉིས་ཀྱི་སྟོབས་རྫོགས་པས་འདི་དང་ཟླ་བ་དྲུག་པ་ནས་ཚོར་བའི་སྡུག་བསྔལ་ཤེས་པའི་ཕྱིར་མངལ་དུ་གནས་པ་དེའི་ལུས་ནི་འགུལ་བ་དང་འདར་བར་འགྱུར་ལ། དེའི་དུས་སུ་རུས་པའི་ཚིགས་ཀྱི་དུམ་བུ་ནི་སུམ་བརྒྱ་དང་དྲུག་ཅུ་པོ་ཡང་ཆགས་པར་
འགྱུར་རོ། །རུས་ཚིགས་དུམ་བུ་སུམ་བརྒྱ་དྲུག་ཅུ་ནི་དགའ་བོ་མངལ་གནས་ཀྱི་མདོ་ལས་གསུངས་པ་ལྟར་རོ། །གཉིས་པ་ཡན་ལག་གི་རླུང་ལྔས་ཇི་ལྟར་འཕེལ་བའི་ཚུལ་ལ་གཉིས། མཚམས་སྦྱར་བ་དང་། དོན་དངོས་སོ། །དང་པོ་ནི། དེ་ལྟར་ཕུང་པོ་ལྔ་རྫོགས་ནས། །ཞེས་རྐང་པ་གཅིག་སྟེ། དེ་ལྟར་ན་ཟླ་བ་གསུམ་པ་ཕན་ཆད་དུ་སྲོག་ཐུར་གྱེན་རྒྱུའི་རླུང་གིས་སྟོབས་བསྐྱེད་པས། རྣམ་ཤེས་དང་འདུ་བྱེད་ཀྱི་ཕུང་པོ་རྫོགས་ལ། བཞི་པ་དང་ལྔ་པར་ཁྱབ་བྱེད་དང་མེ་མཉམ་གྱི་རླུང་གི་སྟོབས་བསྐྱེད་པས་འདུ་ཤེས་དང་ཚོར་བའི་ཕུང་པོ་རྫོགས་ཤིང་ཟླ་བ་དྲུག་པར་འགྲོ་བ་ན་གཟུགས་ཀྱི་ཕུང་པོ་ཡང་རྫོགས་ཏེ། རྩ་བའི་རླུང་ལྔའི་ནུས་པས་ཕུང་པོ་ལྔ་རྫོགས་པ་དེ་ནས་ཡན་ལག་གི་རླུང་ལྔའི་སྟོབས་ཀྱིས་དབང་པོ་སོགས་འཕེལ་བའི་ཚུལ་འཆད་དོ། །གཉིས་པ་ནི། ཟླ་བ་དྲུག་པར་ཕྱིན་པ་ན། །ཀླུ་ཡི་རླུང་གིས་སྟོབས་བསྐྱེད་ནས། །ས་ཁམས་ཆ་ལས་མིག་གཉིས་བསྐྱེད། །དེ་ལས་བདུན་པར་རུས་སྦལ་རླུང་། །སྤྲོས་ནས་ཆུ་ཁམས་རྣ་བུག་དོད། །བརྒྱད་པར་མེ་ཁམས་སྣ་བུག་བྱེད། །དེ་ཚེ་རྩངས་པའི་རླུང་སྤྲོའོ། །དགུ་པར་ལྷ་སྦྱིན་རླུང་འབྱུང་
སྟེ། །རོ་ཅན་ལྕེ་ནི་སྐྱེད་པར་བྱེད། །བཅུ་པར་ནོར་ལས་རྒྱལ་གྱི་རླུང་། །བསྐྱེད་ནས་རླུང་བཅུའི་ནུས་པ་རྫོགས། །ཞེས་གསུངས་པ་སྟེ། མངལ་ན་གནས་པ་དེ་ཉིད་ཟླ་བ་དྲུག་པར་ཕྱིན་པ་ན་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རང་བཞིན་ཀླུའི་རླུང་གི་སྟོབས་བསྐྱེད་པ་ལ་བརྟེན་ནས་ས་ཁམས་ཀྱི་རང་བཞིན་མིག་གཉིས་གཏི་མུག་རྡོ་རྗེའི་ངོ་བོར་སྐྱེད་པར་བྱེད་དེ། དེ་ནི་ཡེ་ཤེས་དང་ས་ཐབས་ཤེས་ཀྱི་དབང་ལས་སོ། །དེ་ནས་ཟླ་བ་བདུན་པར་ཕྱིན་པ་ན་རླུང་ཁམས་ཀྱི་རང་བཞིན་རུས་སྦལ་གྱི་རླུང་སྤྲོས་པ་ལ་བརྟེན་ནས་ཆུ་ཁམས་ཀྱི་རང་བཞིན་རྣ་བ་ཞེ་སྡང་རྡོ་རྗེའི་ངོ་བོར་བསྐྱེད་ནས་བུག་པ་ཡང་དོད་པར་བྱེད་དོ། །དེ་ནི་ཆུ་རླུང་ཐབས་ཤེས་སོ། །ཟླ་བ་བརྒྱད་པར་ཕྱིན་པ་དེའི་ཚེ་མེ་ཁམས་ཀྱི་རང་བཞིན་རྩངས་པའི་རླུང་སྤྲོས་པས་རླུང་ཁམས་ཀྱི་རང་བཞིན་སྣ་བུག་སེར་སྣ་རྡོ་རྗེའི་ངོ་བོར་བསྐྱེད་པར་བྱེད་དོ། །དེ་ནི་མེ་རླུང་ཐབས་ཤེས་སོ། །ཟླ་བ་དགུ་པར་ཕྱིན་པ་ན་ཆུ་ཁམས་ཀྱི་རང་བཞིན་ལྷ་སྦྱིན་གྱི་རླུང་སྤྲོ་བ་འབྱུང་སྟེ། དེས་མེ་ཁམས་ཀྱི་རང་བཞིན་རོ་འཛིན་པ་ཅན་གྱི་ལྕེ་འདོད་ཆགས་རྡོ་རྗེའི་ངོ་བོར་སྐྱེད་པར་བྱེད་དོ། །དེ་ནི་མེ་ཆུ་ཐབས་ཤེས་སོ། །
ཟླ་བ་བཅུ་པར་ཕྱིན་པ་ན་ས་ཁམས་ཀྱི་རང་བཞིན་ནོར་ལས་རྒྱལ་གྱི་རླུང་སྟོབས་བསྐྱེད་ཅིང་སྤྲོས་པས་རླུང་ཁམས་ཀྱི་རང་བཞིན་ལུས་ཀྱི་དབང་པོ་ཕྲག་དོག་རྡོ་རྗེའི་ངོ་བོར་བསྐྱེད་དོ། །འདི་ནི་ས་རླུང་ཐབས་ཤེས་སོ།

以下是完整的简体中文直译：
第五部分是："第五月平住风生起，完成内部其他处，野猪狮子的阶段，平住遍行二力满，身体开始动摇颤，此时骨节部分已，三百六十形成。"
这表示，到了第五个月的阶段，从命风中分出风界本性的平住风向身内扩散，依此完成肺、心等内脏和内部其他处所的构建，如同猪一样肌肉和骨骼相连，身体下部发达，肉体形状与之相似，故此为野猪狮子阶段的转化。此时根本五风功能圆满，由于平住风和遍行风二者力量圆满，从这个月和第六个月起能感知痛苦，因此胎儿的身体开始移动和颤抖，此时骨节部分三百六十块也已形成。三百六十骨节部分是如《喜乐胎住经》中所说的。
第二部分，支分五风如何增长的方式分两点：承接部分和实际内容。首先："如此五蕴圆满后，"这是一个诗句，表明如此从第三个月起，因命风、下行风、上行风的增强，识蕴和行蕴圆满；在第四和第五个月中，因遍行风和平住风的增强，想蕴和受蕴圆满；到第六个月时，色蕴也圆满。在根本五风的能力使五蕴圆满后，接下来讲解支分五风的力量如何使感官等发展的方式。
第二点："到达第六个月时，龙风增长力量后，地界部分生双眼，随后第七月龟风，扩散水界耳孔成，第八月火界成鼻孔，此时猛兽风扩散。第九月提婆达多风，生起具味之舌头，第十月胜财风生起，十风能力皆圆满。"
这表示，胎儿到第六个月时，依靠智慧本性的龙风增强力量，从地界本性生起双眼，成为痴金刚的本性，这是由智慧与地作为方便智慧的力量所致。到第七个月时，依靠风界本性的龟风扩散，从水界本性生起耳朵，成为嗔金刚的本以下是完整的简体中文直译：
第五部分是："第五月时平住风，散发而成其他内部处所，是为野猪狮子阶段。平住遍行二风力已足，身体开始动摇颤抖。此时骨节部分，三百六十已形成。"
这表示，到第五个月的阶段，从命风中散发出风界本性的平住风，依此在身体内部形成肺心等内脏及其他内部位置，肉与骨如猪的形态，下身发育，肉体形状也与之相似，因此是野猪狮子阶段的入胎。
此时根本五风的能力已完成，由于平住风和遍行风两种力量的完成，从这个月到第六个月，因能感知痛苦，胎儿的身体开始动摇和颤抖，此时骨节部分三百六十块也已形成。骨节部分三百六十是如《喜悦胎位经》中所说的那样。
第二部分，支分五风如何增长的方式分为两点：衔接和正文。首先："如此五蕴已圆满，"这是一个诗句，表示在第三个月以后，由命风、下行风和上行风增强力量，使识蕴和行蕴圆满；第四月和第五月由遍行风和平住风增强力量，使想蕴和受蕴圆满；到第六个月，色蕴也圆满。由根本五风的力量完成五蕴圆满后，开始解释由支分五风的力量发展感官等的方式。
第二部分说："当到第六月时，龙风增强力量后，从地界部分生两眼。之后第七月龟风，散发而生水界耳孔。第八月火界成鼻孔，此时獐风散发出。第九月提婆达多风生，能味之舌得生成。第十月福增胜风，生起十风力圆满。"
这意味着，胎儿到第六个月时，依靠智慧本性的龙风增强力量，从地界本性生出两眼，为痴金刚的本体。这是智慧与地作为方便智慧的结果。
到第七个月时，风界本性的龟风散发，依此生出水界本性的耳朵，为嗔金刚的本体，并形成耳孔。这是水风方便智慧。
到第八个月时，火界本性的獐风散发，生出风界本性的鼻孔，为悭金刚的本体。这是火风方便智慧。
到第九个月时，水界本性的提婆达多风散发，生出火界本性的能尝味的舌，为贪金刚的本体。这是火水方便智慧。
到第十个月时，地界本性的福增胜风增强力量并散发，生出风界本性的身根，为嫉金刚的本体。这是地风方便智慧。


 །འདི་ནི་གསང་འདུས་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་མཛད་པས་དུས་འཁོར་དང་རྣམ་པ་ཅུང་ཟད་མི་མཐུན་ཀྱང་དོན་གཅིག་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་དག་གིས་ཡུལ་འཛིན་པའི་ཚུལ་ཡང་མིག་གིས་ཆུ་ཡི་ཡོན་ཏན་གཟུགས། རྣ་བས་ནམ་མཁའི་ཡོན་ཏན་སྒྲ། སྣས་སའི་ཡོན་ཏན་དྲི། ལྕེས་མེའི་ཡོན་ཏན་རོ། །ལུས་ཀྱིས་རླུང་གི་ཡོན་ཏན་རེག་བྱ་འཛིན་པ་དྲི་མེད་འོད་ལས་གསུངས་སོ། །དེ་ལྟར་ན་རླུང་བཅུ་པོ་ཟླ་བ་རེ་རེར་བསྐྱེད་ཅིང་འཕེལ་བས་ཟླ་བ་བཅུ་པ་ན་རླུང་བཅུའི་ནུས་པ་ཡང་རྫོགས་སོ། །གསུམ་པ་རྩ་རླུང་ཐིག་ལེ་རྫོགས་ཤིང་སྐྱེ་བའི་ཚུལ་ལ་གཉིས། རྩ་རླུང་ཐིག་ལེ་སོགས་རྫོགས་པའི་ཚུལ་དང་། སྐྱེ་བའི་ཚུལ་ལོ། །དང་པོ་ནི། དེ་ལྟར་ཁམས་དང་སྐྱེ་མཆེད་རྫོགས། །ཟླ་རེ་དྲུག་སྟོང་རྩ་ཆགས་པས། །མངལ་དུ་སྟོང་ཕྲག་ལྔ་བཅུ་བཞི། །སྐྱེས་ནས་ཟླ་བ་གསུམ་པ་ན། །སྟོང་ཕྲག་བདུན་ཅུ་རྩ་གཉིས་རྫོགས། །དགུ་པ་ནས་ནི་མི་གཙང་ཟ། །དེ་
ནས་སྙིགས་མའི་ཁམས་འབྱུང་ངོ་། །བཀྲེས་སྐོམ་རླུང་གི་ཚོར་བ་ཡིས། །སྡུག་བསྔལ་དྲག་པོ་མྱོང་བར་འགྱུར། །ཅེས་གསུངས་ཏེ། དེ་ལྟར་ཕུང་པོ་ལྔ་དང་ཁམས་བཅོ་བརྒྱད་དང་སྐྱེ་མཆེད་བཅུ་གཉིས་རྫོགས་ཤིང་། ཞག་རེ་ལ་རྩ་ཉིས་བརྒྱ་ཆགས་པ་བསྡོམས་ན་ཟླ་བ་རེ་ལ་རྩ་དྲུག་སྟོང་རེ་ཆགས་པར་འགྱུར་པས་མངལ་དུ་ཟླ་བ་དགུའི་རིང་ལ་རྩ་སྟོང་ཕྲག་ལྔ་བཅུ་རྩ་བཞི་ཆགས་སྟེ། ཕྱིར་སྐྱེས་ནས་ཀྱང་ཟླ་བ་གསུམ་དུ་རྩ་ཆགས་པས་ཟླ་བ་བཅུ་གཉིས་ཚང་བ་ན་རྩ་སྟོང་ཕྲག་བདུན་ཅུ་རྩ་གཉིས་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པ་གྲུབ་བོ། །དེ་ལྟར་རྫོགས་མ་ཐག་ནས་ཞག་རེ་རེར་རྩ་གཉིས་གཉིས་སྐམ་པར་གསུངས་པ་ནི་རྩ་དེའི་བྱེད་པ་ཉམས་པ་ལ་དགོངས་པ་ཡིན་གྱི་རྩ་བ་ནས་སྐམ་པ་མ་ཡིན་ཏེ། རྩ་ཕྲ་མོ་འགའ་ཞིག་ནི་ལུས་ཀྱི་སྟོབས་རྫོགས་མ་ཟིན་བར་དུ་སྐྱེ་བར་བཤད་པ་དང་བ་སྤུའི་རྩ་བྱེ་བ་ཕྲག་ཕྱེད་བཞི་འབྱུང་བར་གསུངས་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཟླ་བ་བརྒྱད་པ་མན་དུ་ལྕེ་མ་སྐྱེས་པས་མའི་རྩ་རོ་མར་ཁ་ཟས་ཀྱི་དྭངས་མ་རྒྱུ་བས་བསྐྱེད་ལ། ཟླ་བ་དགུ་པ་ནས་ནི་ལྕེ་གྲུབ་པས་མངལ་གྱི་མི་གཙང་བ་ཟས་སུ་ཟ་ཞིང་། དེ་ཟོས་པས་དེ་ནས་ནང་
གི་སྙིགས་མའི་ཁམས་དྲི་ཆུ་སོགས་ཀྱང་འབྱུང་ངོ་། །རླུང་གི་ངོ་བོ་ལུས་སེམས་ཀྱི་ཚོར་བ་ཡིས་བཀྲེས་པ་དང་སྐོམ་པར་ཤེས་པས་སྡུག་བསྔལ་དྲག་པོས་ལུས་དང་སེམས་གདུང་བར་ཉམས་སུ་མྱོང་བར་འགྱུར་རོ། །གཉིས་པ་ནི། དེ་ཚེ་འབྱིན་པའི་རླུང་གིས་ནི། །བསྒྱུར་ནས་སྐྱེ་བར་བྱེད་པ་ཡིན། །མི་ཡི་སེང་གེའི་གནས་སྐབས་སོ། །ཞེས་གསུངས་ཏེ། དེ་ཕན་ཆད་དུ་ནི་འཇུག་གནས་ལ་སོགས་པའི་སྣང་བ་གཞན་འབྱུང་ལ། ཟླ་བ་དགུ་པ་ནས་མི་སྡུག་པ་དང་སྡུག་བསྔལ་བ་དང་མི་གཙང་བ་དང་དྲི་ང་བ་དང་མུན་པ་དང་དོག་པ་ལ་སོགས་པའི་འདུ་ཤེས་འབྱུང་བས་སྐྱེ་བར་འདོད་པ་དེའི་ཚེ། མངལ་ནས་ཕྱིར་འབྱིན་པའི་རླུང་གིས་ནི་མགོ་ཞབས་བསྒྱུར་ནས་མངལ་གྱི་སྒོར་སྐྱེ་བར་བྱེད་པ་ཡིན་ལ། དེ་ཡང་འབྱིན་པའི་རླུང་ནུས་པ་ཆེ་ཆུང་གིས་སྐྱེ་དཀའ་སླ་བྱེད་པར་བཞེད་དོ། །འདིར་ནི་རྒྱུད་སྡེ་ཟབ་མོ་རྣམས་ལས་ཇི་སྐད་གསུངས་པ་བཞིན་འཆད་པ་སྟེ། དགའ་བོ་མངལ་འཇུག་སོགས་ལས་གསུངས་པའི་ཐུན་མོང་གི་འཆད་ཚུལ་ནི་དེ་དག་ཏུ་རྟོགས་པར་བྱའོ། །དེ་ལྟར་མངལ་དུ་ལུས་རྫོགས་ནས་མངལ་སྦུབས་དྲལ་ཏེ་ཕྱིར་སྐྱེ་བ་དེ་ནི་མིའི་
སེང་གེའི་གནས་སྐབས་ཀྱི་འཇུག་པ་ཡིན་ནོ།

以下是完整的简体中文直译：
这是按照《密集》原样而做，虽然与《时轮》的形式略有不同，但意义是相同的。这些感官摄取对境的方式，如《无垢光》中所说：眼睛摄取水界功德的色相，耳朵摄取虚空功德的声音，鼻子摄取地界功德的气味，舌头摄取火界功德的味道，身体摄取风界功德的触感。
如此，十种风在每个月中生成并增长，在第十个月时十风的能力也圆满了。
第三部分，脉风明点圆满及出生方式分两点：脉风明点等圆满的方式和出生的方式。
首先："如此界处已圆满，每月六千脉形成，胎中五万四千脉，出生后至三月时，七万二千脉圆满。第九月起食不净，此后浊界得产生，饥渴风感的感受，将感极大的痛苦。"
这意味着，如此五蕴、十八界和十二处圆满，每天形成二百脉，总计每月形成六千脉，在胎中九个月期间形成五万四千脉。出生后又经过三个月的脉形成，共十二个月完整形成七万二千脉。圆满后每天枯萎两脉的说法是指那些脉的功能衰退，并非根本枯萎，因为有些细脉据说在身体力量完全圆满前仍会生长，且据说有四亿半的毛孔之脉会产生。
在第八个月之前舌头尚未形成，通过母亲的罗玛脉运行食物精华而得以增长。从第九个月起，因为舌头已经形成，便吃胎中的不净物，因吃这些而产生内部浊界即尿液等。由风的本性通过身心的感受知道饥渴，身心遭受剧烈痛苦的煎熬。
第二点："此时出胎风力量，转变而使得出生，是为人狮子阶段。"
这表示，此后会出现其他入住等景象，从第九个月起产生不净、痛苦、不洁、臭味、黑暗、狭窄等想法，因而希望出生，此时通过使胎儿出胎的风，使头脚转向而从产道出生。根据出风力量的大小决定生产的难易程度。此处是按照深奥续部所说进行解释的，《喜悦胎入》等所说的共同解释方法可在那些文献中了解。
如此，在胎中身体圆满后，破开胎囊而外出出生，这是人狮子阶段的入胎过程。


 །འདིར་ཁྱབ་འཇུག་གི་འཇུག་པ་བཅུ་ནི། བསྡུས་རྒྱུད་ལས། ཉ་དང་རུས་སྦལ་ཕག་པར་འགྱུར་ཏེ་མི་ཡི་སེང་གེ་མིའུ་ཐུང་རཱ་མ་རཱ་མ་དག་དང་ནི། ནག་པོ་སངས་རྒྱས་མི་དབང་རྣམ་བཅུར་འགྱུར་ཏེ། ཞེས་སོགས་རྒྱས་པར་གསུངས་པ་བཞིན་རིག་བྱེད་ཀྱི་གཏམ་རྒྱུད་ལས་འབྱུང་བ་སྟེ། འདིར་ཕྱི་རོལ་པ་ཁ་དྲང་པའི་ཕྱིར་སེམས་ཀྱི་རྡོ་རྗེ་ལ་ཁྱབ་འཇུག་གི་མིང་བཏགས་ནས། དེ་སྣོད་བཅུད་ཀྱི་བྱེད་པོར་སྟོན་པས་ལུས་ལ་སྦྱར་ན་མངལ་བཟུང་བ་ནས་བརྩམས་ཟླ་བ་གཉིས་ཀྱི་བར་ཉ་རོ་ཧི་ཏའི་རྣམ་པར་གནས་པས་ཉའི་གནས་སྐབས། དེ་ནས་ཟླ་བ་གཉིས་ཀྱི་བར་མགོ་དང་ཡན་ལག་བཞིའི་འབུར་པོ་དོད་ནས་རུས་སྦལ་དང་འདྲ་བས་རུས་སྦལ་ཀྱི་གནས་སྐབས། དེ་ནས་བཙའ་བའི་བར་དུ་མའི་དྭངས་མ་ཟ་ཞིང་བཤང་གཅི་འབྱུང་བས་ཕག་པའི་གནས་སྐབས། བཙའ་བའི་ཉིན་ཞག་ལ་ལག་པས་ལྟོ་བ་འདྲལ་བར་བྱེད་པས་མིའི་སེང་གེའི་གནས་སྐབས། བཙས་ནས་སོ་སྐྱེ་བའི་བར་ནི་གྱོལ་བས་མིའུ་ཐུང་གི་གནས་སྐབས། དེ་ནས་སོ་མ་ལྷུང་བར་སོ་དགྲ་སྟྭ་དང་འདྲ་བས་དགྲ་སྟྭ་རཱ་མའི་
གནས་སྐབས། སོ་ལྷུང་ནས་ལོ་བཅུ་དྲུག་གི་བར་ལུས་ཀྱི་དྭངས་མ་རྒྱས་པས་རྒྱས་པ་རཱ་མའི་གནས་སྐབས། དེ་ནས་སྐྲ་དཀར་སྐྱེ་བའི་བར་ཞེ་གནག་ཅིང་གཡོ་སྒྱུ་དང་ལྡན་པས་ནག་པོའི་གནས་སྐབས། དེ་ནས་འཆི་བའི་བར་དུ་བུ་དང་ཚ་བོ་སོགས་རང་རིགས་ལ་བྱ་བ་དང་བྱ་བ་མ་ཡིན་པའི་ཚུལ་འདོམས་པས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་གནས་སྐབས། འཆི་བའི་ཉིན་ཞག་ལ་ཁམས་ཐམས་ཅད་གཅིག་ཏུ་འདྲེས་པས་རིགས་ལྡན་གྱི་གནས་སྐབས་ཏེ་འཇུག་པ་བཅུའོ། །མདོར་ན་ལུས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཚོགས་པའི་སྒྲ་ཡིན་ལ་དེས་ན་ཁུ་བ་ལས་རྐང་དང་རུས་པ་དང་ཆུ་རྒྱུས་སམ་སྤུ་དང་རྡུལ་ལས་ལྤགས་པ་དང་ཤ་དང་ཁྲག་གྲུབ་པ་ལ་མཛོད་དྲུག་ཅེས་བྱ་བ་དང་ཕུང་ཁམས་སོ་དྲུག་གི་ཚོགས་པ་ནི་རྡོ་རྗེའི་ལུས་སོ། །སོ་དྲུག་ནི། གཟུགས་ཚོར་བ་འདུ་ཤེས་འདུ་བྱེད་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཡེ་ཤེས་ཏེ་ཕུང་པོ་དྲུག །ས་ཆུ་མེ་རླུང་ནམ་མཁའ་རྣམ་ཤེས་ཏེ་ཁམས་དྲུག །མིག་རྣ་བ་སྣ་ལྕེ་ལུས་ཡིད་དེ་དབང་པོ་དྲུག །གཟུགས་སྒྲ་དྲི་རོ་རེག་བྱ་ཆོས་ཏེ་ཡུལ་དྲུག །ཁ་དང་ལག་པ་དང་རྐང་པ་དང་བཤང་ལམ་དང་གཅི་བའི་ལམ་དང་ཁུ་བ་འབབས་པོའི་དབང་པོ་སྟེ་ལས་ཀྱི་
དབང་པོ་དྲུག །སྨྲ་བ་དང་ལེན་པ་དང་འགྲོ་བ་དང་བཤང་གཅི་དང་ཁུ་བ་འཕོ་བའི་བྱ་བ་སྟེ་ལས་ཀྱི་དབང་པོའི་བྱ་བ་དྲུག་རྣམས་སོ། །གསུམ་པ་མཇུག་བསྡུ་བ་ནི། དེ་ལྟར་ཕུང་པོ་ཁམས་སྐྱེ་མཆེད། །རྩ་རླུང་ཐིག་ལེ་ལས་གྲུབ་པ། །དྲི་མར་བཅས་པའི་སེམས་ཉིད་ལས། །བྱུང་སྟེ་དྲི་བཅས་སྤྲུལ་སྐུར་གསུངས། །ཞེས་གསུངས་ཏེ། དེ་ལྟར་སྐྱེས་པའི་ཕུང་པོ་དང་ཁམས་དང་སྐྱེ་མཆེད་རགས་པ་དང་། ཕྲ་བ་རྩ་རླུང་ཐིག་ལེ་ལས་གྲུབ་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་། དྲི་མ་དང་བཅས་པའི་སེམས་ཀྱི་དེ་བཞིན་ཉིད་རྒྱུ་རྒྱུད་འོད་གསལ་ལས་བྱུང་ཞིང་། ཕྱི་རོལ་རྡུལ་ཕྲན་ལ་སོགས་ལས་བྱུང་བ་མ་ཡིན་ཏེ། ཐམས་ཅད་སེམས་ཀྱི་སྣང་བ་ཡིན་པས་སོ། །དེ་ལྟར་ལུས་གྲུབ་ནས་སྐྱེ་བ་ཡང་། རྡོ་རྗེ་ཐེག་པ་ལས་སྐྱེ་བ་སྤྲུལ་སྐུར་གསུངས་པའི་ངེས་པས། དྲི་མ་དང་བཅས་པའི་གཞི་དུས་ཀྱི་སྤྲུལ་པའི་སྐུ་ཡིན་ལ། དེ་ཡང་སྤྲུལ་སྐུ་ནི་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ལས་བྱུང་བ་ཡིན་པས་ན། མའི་བྷ་ག་ཆོས་ཀྱི་འབྱུང་གནས་ནི་ཆོས་དབྱིངས། ཟླ་བ་བཅུ་ནི་ས་བཅུ། མ་ནི་མཁན་པོ། ཕྲུ་མ་ཆོས་གོས། ཨ་ཧཾ་གི་སྒྲ་ངག་གི་བཟླས་པ། བཙས་ནས་བཀྲུ་བ་སོགས་བྱིས་
པའི་དབང་བདུན་དང་། གནས་སྐབས་བཞིའི་སེམས་ཀྱི་རང་བཞིན་ནི་སྐུ་བཞི་ཡིན་ལ། རང་བཞིན་དེ་ཡང་གཞི་ལམ་འབྲས་བུ་ཡི་གནས་སྐབས་ཐམས་ཅད་འགྱུར་བ་མེད་པར་རྒྱུན་ཆགས་པ་ཡིན་ཏེ། རྒྱུད་ནི་རྒྱུན་ཆགས་ཞེས་བྱ་སྟེ། །འཁོར་བ་རྒྱུད་དུ་འདོད་པ་ཡིན། །ཞེས་གསུངས་པས་སོ། །དེ་དག་གི་ལུང་ཁུངས་བསྡུས་བརྒྱུད། བརྟག་གཉིས། རྡོ་རྗེ་ཕྲེང་བ་རྣམས་ལས་ཤེས་པར་བྱའོ།

以下是完整的简体中文直译：
此处毗湿奴的十种化身，如《摄续》中所说："鱼与龟、猪变为人狮、侏儒、两个罗摩与黑者、佛陀、人王共十化身。"等等广泛阐述，这出自吠陀的传说。此处为了引导外道，将心金刚冠以毗湿奴之名，展示其为器世间及其众生的创造者，若应用于身体，则从受胎开始到两个月间以罗希塔鱼形态安住，故为鱼的阶段；此后两个月间，头部和四肢突起，形似乌龟，故为龟的阶段；从那之后到出生前，食母体精华并排泄大小便，故为猪的阶段；出生当日以手撕开腹部，故为人狮阶段；出生后至长出牙齿前，行动笨拙，故为侏儒阶段；此后至牙齿未脱落前，牙齿似斧，故为斧罗摩阶段；从牙齿脱落到十六岁间，身体精华充盈，故为丰满罗摩阶段；此后至长出白发前，心性黑暗且伴有狡诈，故为黑者阶段；此后至死亡前，向儿孙等自己种族教导应做与不应做之事，故为佛陀阶段；死亡当日，诸界融为一体，故为具种姓阶段，共为十种化身。
总之，"身体"是集合之词，由精液形成脚、骨骼和筋络或毛发，由卵子形成皮肤、肉和血，称为六库，三十六蕴界的集合即是金刚身。三十六是：色、受、想、行、识、智慧六蕴；地、水、火、风、空、识六界；眼、耳、鼻、舌、身、意六根；色、声、香、味、触、法六境；口、手、足、粪道、尿道、男根六业根；说话、拿取、行走、排泄粪尿、射精六种业根之作用。
第三部分总结说："如此蕴界及诸处，脉风明点所形成，来自具垢的心性，称为具垢化身佛。"
这意味着，如此出生的粗大蕴界处，以及微细脉风明点所形成的一切，皆从具垢心性的如来藏——因位光明而生，并非来自外在微尘等，因为一切皆为心的显现。如此身体形成后的出生，按照金刚乘所说出生为化身的确定义，是具垢基位的化身。此化身源于法界，因此母亲的阴道法生处是法界，十个月是十地，母亲是亲教师，胎衣是法衣，阿杭的声音是语诵，出生后洗浴等是七种婴儿灌顶，四种状态的心性是四身，此性在基、道、果的一切状态中无变化地相续，如经中所说："续即是相续，轮回被认为是相续。"
这些经文出处应从《摄续》、《二品续》、《金刚鬘》中了知。


 །དེ་ལྟར་ན་ད་ལྟ་གནས་ཚུལ་མ་རྟོགས་ཤིང་སྣང་ཚུལ་ལ་འཁྲུལ་ནས་འཁོར་བའི་ལུས་སུ་གྱུར་པ་སྟེ། སེམས་དྲི་མ་དང་བཅས་པའི་གཟུགས་སྐུར་ཤེས་པས་དྲི་མ་དང་བྲལ་བ་ཙམ་གྱིས་མཆོག་གི་སྤྲུལ་པ་འཕྲོ་བའང་གོ་ནུས་པ་ཡིན་ནོ། །ཟབ་མོ་ནང་གི་དོན་རྒྱས་པར་བཤད་པ་ལས། མངལ་དུ་ལུས་གྲུབ་པའི་ཚུལ་ཏེ་གཉིས་པའོ། །ཟབ་མོ་ནང་གི་དོན་རྣམ་པར་བཤད་པའི་ཚིག་འགྲེལ་ལས། མངལ་དུ་ལུས་འགྲུབ་པའི་ཚུལ་བསྟན་པའི་དུམ་བུ་སྟེ། ལེའུ་གཉིས་པའི་རྣམ་པར་བཤད་པའོ། །དེ་ལྟར་བཤད་པའི་ལུས་དེའང་རྩ་རླུང་ཐིག་ལེ་གསུམ་ལས་གྲུབ་ཅིང་། རྩ་ལམ་དུ་སློང་བ་ལ་རྩའི་རྣམ་བཞག་ཤེས་དགོས་པའི་ཕྱིར་དང་། ལུས་དེ་ལ་རྩ་ཇི་ལྟར་གནས་
པ་མ་ཤེས་ན་རླུང་དང་ཐིག་ལེའི་གནས་མི་ཤེས་པའི་ཕྱིར་དང་། སྐུ་རྡོ་རྗེའི་ཁམས་སམ་རིགས་རྟོགས་པ་ནི་རྩའི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཤེས་པ་ལ་རག་ལས་པའི་ཕྱིར་དང་། ཐབས་ཤེས་ཀྱི་རྒྱུད་དུ་སེམས་ལ་ཡེ་ཤེས་འཆར་བ་ལུས་ཀྱི་རྩའི་བྱེད་པ་ལ་ལྟོས་པར་གསུངས་པའི་ཕྱིར། རགས་པའི་ལུས་ལ་གནས་པའི་ཕྲ་བའི་ལུས་རྩའི་གནས་ལུགས་འཆད་པ་ལ་གཉིས། ལེའུའི་གཞུང་བཤད་པ། ལེའུའི་མཚན་ནོ། །དང་པོ་ལ་གསུམ། མདོར་བསྟན། རྒྱས་བཤད། དོན་བསྡུའོ། །དང་པོ་ནི། དེ་ནས་རྩ་རྣམས་གནས་ཚུལ་བཤད། །དབུ་མ་རོ་རྐྱང་གཙོ་མོ་དང་། །འཁོར་ལོ་ནད་བསྐྱེད་རྩ་བཅས་དང་། །སྟོང་ཕྲག་བདུན་ཅུ་རྩ་གཉིས་དང་། །དེ་བས་ཕྲ་བའང་བཤད་པར་བྱ། །ཞེས་གསུངས་ཏེ། བཤད་པར་བྱའོ་ཞེས་དམ་བཅས། སྐབས་གང་དུ་ན། ལུས་འགྲུབ་ཚུལ་བཤད་པའི་རྗེས་དེ་ནས་ཏེ་དེའི་འོག་ཏུ་བཤད། གང་བཤད་ན་ལུས་དེ་ལ་རྩ་རྣམས་ཇི་ལྟར་གནས་པའི་ཚུལ་བཤད། ཚུལ་ཇི་ལྟར་བཤད་ན། རྩ་དབུ་མ་ལུང་དང་སྦྱར་ཞིང་རོ་རྐྱང་ཡང་ལུང་དང་བཅས་ལ་རྩའི་གཙོ་མོ་ཉི་ཤུ་རྩ་བཞི་དང་སུམ་ཅུ་སོ་གཉིས་དང་སུམ་ཅུ་སོ་བདུན་གྱི་
ངེས་པ་དང་རྩའི་འཁོར་ལོ་བཞི་དང་དྲུག་དང་བཅོ་བརྒྱད་དང་། ཚིག་ཕྲན་གྱི་འཁོར་ལོ་ནད་བསྐྱེད་པའི་རྩ་དང་བཅས་པ་དང་རྩ་སྟོང་ཕྲག་བདུན་ཅུ་རྩ་གཉིས་ཀྱི་རྒྱས་བཤད་དེ་རྡོ་རྗེ་ཕྲེང་བ་དང་སྦྱར་བ་དེ་ལས་ཕྲ་བའི་རྩ་བྱེ་བ་ཕྲག་ཕྱེད་དང་བཞི་བ་སྤུའི་མཐར་ཐུག་པར་ཁྱབ་པའི་ཚུལ་དང་། འང་ཞེས་པས་རྩ་རྣམས་ཁམས་གང་གིས་བསྐྱེད་པ་སོགས་བསྟན་པའི་ཚུལ་གྱིས་བཤད་དོ། །ཞེས་སོ། །གཉིས་པ་ལ་བདུན། རྩ་དབུ་མ་བཤད་པ། རོ་རྐྱང་གཉིས། རྩའི་གཙོ་མོ་རྣམས། རྩའི་འཁོར་ལོ། ནད་བསྐྱེད་པའི་རྩ། སྟོང་ཕྲག་བདུན་ཅུ་རྩ་གཉིས་ཀྱི་རྒྱས་བཤད། རྩ་ཕྲ་མོ་དང་ཁམས་གང་གིས་བསྐྱེད་བཤད་པའོ། །དང་པོ་ལ་གསུམ། བཤད་པ་དངོས་དང་། དེ་ཤེས་བྱེད་ཀྱི་ལུང་དང་སྦྱར་བ། མཇུག་བསྡུ་བའོ། །དང་པོ་ནི། ཐོག་མར་ལུས་བསྐྱེད་གཞིར་གྱུར་པ། །དབུ་མ་སྲོག་རླུང་བཅས་པ་སྟེ། །འཁོར་ལོ་དྲུག་གི་དབུས་ན་ནི། །བར་ཐག་རང་སོར་བཅུ་གཉིས་དང་། །ཕྱེད་བཅས་གསང་བ་སྤྱི་གཙུག་བར། །ཡར་སྣ་ཧཾ་གི་རང་བཞིན་གྱིས། །དཀར་ཆའི་དངས་མས་བཀག་པའི་ཚུལ། །ལྟེ་བར་མ་ལས་ཐོབ་པ་ཡི། །དམར་ཆ་ཁྲག་སྟེ་ཨ་ཐུང་
བརྗོད། །དེ་གཉིས་བར་ན་ཀུན་གཞིའི་རྟེན། །སྲོག་རླུང་གནས་ཏེ་ནམ་མཁའ་འདྲ། །ལྟེ་འོག་མན་ཆད་དུང་ཅན་ཞེས། །དཀར་ཆ་འབབ་པར་བྱེད་པ་ཡིན། །ཞེས་གསུངས་ཏེ། ཐོག་མར་རགས་པའི་ཕུང་ཁམས་སྐྱེ་མཆེད་དང་། ཕྲ་བ་རྩ་ལ་སོགས་པས་བསྡུས་པའི་རྡོ་རྗེའི་ལུས་བསྐྱེད་པའི་གཞིར་གྱུར་པ་རྩ་དབུ་མ་དེ་འཆད་དོ།

以下是完整的简体中文直译：
如此，现在由于未了解实相而对显相产生错乱，成为轮回之身。了知心与垢染构成色身后，仅仅去除垢染便能理解也能放射最胜化身。以上是《甚深内义广释》中的"胎中身体形成方式"第二章。《甚深内义诠释释文》中身体在胎中形成方式之章节，是第二章的诠释。
如是所说的身体由脉、气、明点三者形成，为了将脉提升为道路，需了知脉的安立；若不知身体中脉如何安住，则无法了知气与明点的位置；了悟身金刚界或种性，有赖于知晓脉的真实性；在方便智慧相续中，心生智慧依赖身体中脉的作用。因此解释粗身中安住的细身——脉的实相分两部分：解释章节正文和章节名称。
第一部分分三：略说、广说和总结。第一略说："接下来解释诸脉安住方式，中脉及左右脉主要脉，以及轮、生病脉等，七万二千脉，以及更细微脉将解说。"
这是宣誓"将解说"，在什么时候？在解释身体形成方式之后、之下解说。解说什么？解说身体中诸脉如何安住的方式。以何种方式解说？将中脉与经文相结合，左右脉也与经文相连，二十四主要脉、三十二主要脉和三十七主要脉的确定，四种脉轮、六种轮和十八种轮，以及词支轮、生病脉等，七万二千脉的广说，与《金刚鬘》相结合，以及比这更细微的四亿半脉遍及毛发末梢的方式，"以及"表示还将以何种界生起诸脉等方式进行解说。
第二部分有七：解释中脉、左右二脉、主要诸脉、脉轮、生病之脉、广说七万二千脉、解释细微脉和由何界生起。第一部分有三：直接解说、与证明经文结合、总结。
第一直接解说："首先身体生起之基础，中脉伴随命气，在六轮中央处，相距自指十二又，半指密处至顶间，上端为杭字自性，白分精华所阻塞，脐处从母所获得，红分血为短阿音，二者之间阿赖耶依，命气安住如虚空，脐下以下名通管，白分下流所作用。"
这是说，首先解释作为粗大蕴界处和细微脉等所摄金刚身生起基础的中脉。
;


 །དེའང་སྔར་ལུས་གྲུབ་ཚུལ་གྱི་སྐབས་སུ་བཤད་པའི་དབུ་མ་སྲོག་རླུང་བཅས་པ་དེ་ནི་གཙུག་ཏོར་ནས་གསང་གནས་ཀྱི་འཁོར་ལོའི་བར་འཁོར་ལོ་དྲུག་གི་དབུས་ན་ནི་དྲང་པོར་གནས་ཤིང་འཁོར་ལོ་དྲུག་སོ་སོའི་བར་ཐག་རང་གི་སོར་བཅུ་གཉིས་ཕྱེད་དང་བཅས་པ་སྟེ་སོར་ཕྱེད་དང་བཅུ་གསུམ་རེ་ཡོད་ལ་དེའི་མར་སྣ་གསང་བའི་གནས་དང་ཡར་སྣ་སྤྱི་གཙུག་གི་བར་དུ་འབྲེལ་བ། ཡར་སྣར་ཧཾ་གི་རང་བཞིན་མགོ་ཐུར་དུ་བལྟ་བའི་དབྱིབས་ཅན་ཕ་ལས་ཐོབ་པའི་དཀར་ཆའི་དྭངས་མ་ཡུངས་དཀར་ཙམ་གྱིས་བཀག་པའི་ཚུལ་དང་མར་སྣ་ལྟེ་བའི་འོག་ཏུ་མ་ལས་ཐོབ་པའི་ཐིག་ལེ་དམར་ཆའི་དྭངས་མ་ཁྲག་གི་རང་བཞིན་ཏེ་ཨ་ཐུང་གི་དབྱིབས་སུ་བརྗོད་ལ། ཨ་ཧཾ་དེ་གཉིས་ཀྱི་བར་ན་ཀུན་གཞིའི་རྟེན་སྲོག་
ཆེན་པོའི་རླུང་གིས་གང་ནས་གནས་པ་སྟེ་ཁ་དོག་མེད་པའི་ཁ་དོག་ཅན་ནམ་མཁའ་དང་འདྲ་བ་ཡིན་ནོ། །ལྟེ་བའི་འོག་རྩ་གསུམ་འདུས་མདོ་མན་ཆད་ཀྱི་དབུ་མ་ལ་དུང་ཅན་མ་ཞེས་བྱ་སྟེ། རྩ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དཀར་ཆའི་རྒྱུན་གཅིག་ཏུ་འདྲིལ་ནས་འབབ་ཅིང་ལྷན་སྐྱེས་ཀྱི་བདེ་བ་བསྐྱེད་པར་བྱེད་པ་ཡིན་པས་དེ་སྐད་ཅེས་བྱ་སྟེ། དགྱེས་རྡོར་ལས། ཤེས་རབ་ཟླ་བ་འབབས་བཤད་པ། །དེ་ནི་ཀུན་འདར་མར་རབ་གྲགས། །ཞེས་སོ། །གཉིས་པ་ནི། འདི་ནི་སྡོམ་པ་འབྱུང་བ་ནས། །སྙིང་གའི་ཆུ་སྐྱེས་དབུས་སོན་པ། །ཆུ་ཤིང་མེ་ཏོག་ལྟར་སྟོང་པ། །ཧཾ་ནི་འཕྱང་ཞིང་འོག་ཏུ་ལྟ། །མར་སྣ་མར་མེ་ལྟ་བུས་བརྒྱན། །དེ་འོག་བྱང་སེམས་མཉམ་འབབ་པ། །ཨ་བ་དྷཱུ་ཏཱིར་ཤེས་བྱ་སྟེ། །ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་སྟེར་བྱེད་པའོ། །ཞེས་གསུངས་ཏེ། རྩ་དབུ་མའི་གནས་ཚུལ་འདི་ནི་བདེ་མཆོག་སྡོམ་པ་འབྱུང་བ་དང་སམྦུ་ཊི་དང་ནག་པོ་པའི་དཔྱིད་ཐིག་རྣམས་ནས་འདི་སྐད་གསུངས་ཏེ། སྙིང་གའི་རྩ་ཆུ་སྐྱེས་ཀྱི་འདབ་མ་འདྲ་བའི་དབུས་སུ་སོན་པ་ཆུ་ཤིང་སྙེ་མའི་མེ་ཏོག་ལྟར་དྭངས་ཤིང་དཀར་དམར་རྒྱུ་བ་མེད་པས་ནང་སྟོང་པ། ཡར་སྣར་ཧཾ་ནི་མཐུར་དུ་
འཕྱང་ཞིང་མགོ་འོག་ཏུ་བལྟ་ལ་མར་སྣ་ཨ་ཐུང་ཏིལ་གྱི་མར་མེ་ལྟ་བུས་བརྒྱན་པ་དེའི་འོག་ཏུ་རྩ་ཐམས་ཅད་ནས་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་མཉམ་པར་འབབ་པའི་རྩ་འདི་ལ་ཨ་ཝ་དྷཱུ་ཏིར་ཤེས་པར་བྱ་སྟེ། དེ་ལས་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པའི་དགའ་བ་སྟེར་བར་བྱེད་པའོ་ཞེས་གསུངས་པའི་དོན་ནོ། །གསུམ་པ་ནི། མདོར་ན་ལུས་ཅན་སྲོག་རྩ་ཡིན། །མདོར་ན་སོགས་རྐང་པ་གཅིག་སྟེ། མདོར་བསྡུ་ན་ལུས་ཅན་གྱི་སྲོག་རྩ་དང་དབྱེར་མི་ཕྱེད་པར་གནས་པ་ཡིན་ནོ། །འདིར་རྩ་དབུ་མའི་ངོས་འཛིན་སྐབས་ཁ་ཅིག་སྒོམ་པའི་དབུ་མ་དང་གནས་པའི་དབུ་མ་གཉིས་ལས། སྔ་མ་རྣལ་འབྱོར་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་སྤྱོད་ཡུལ་ཡིན་ལ། ཕྱི་མ་སྐྱེས་ནས་མ་ཤིའི་བར་དུ་ལུས་ཀྱི་དབུས་སུ་གནས་ལ་ཤི་དུས་ཡལ་བར་འདོད་པ་དང་། ལ་ལ་གཞུངས་པར་འདོད་པ་དང་། གཞན་དག་གཞུངས་པའི་དབུས་ན་རྟ་རྔ་ཙམ་ཡོད་པར་འདོད་པ་དང་། དོན་ལ་མེད་པར་འདོད་པ་སོགས་ནི་དཔྱད་གསུམ་དག་པའི་རྒྱུད་ལུང་དང་མི་མཐུན་པས་རང་བཟོ་ཡིན་པ་རྗེ་བདུན་པ་ཡབ་སྲས་ཀྱིས་གསུངས་པ་ལྟར་ལ། ཀུན་མཁྱེན་རང་བྱུང་ཞབས་ཀྱི་བཞེད་པའི་སྙིང་པོ་ནི།
ལུས་ཀྱི་དབུས་ཀྱི་ཆ་ལ་གནས་ཤིང་གཟུང་བ་དང་འཛིན་པ་གཉིས་སུ་མེད་པས་ཐབས་དང་ཤེས་རབ་དབྱེར་མི་ཕྱེད་པ། རྩའི་འཁོར་ལོ་དྲུག་གིས་བརྒྱན་ཞིང་སྤྱི་བོའི་དབུས་ན་ཧཾ་དང་ལྟེ་འོག་གི་རྩ་གསུམ་འདུས་མདོར། ཨ་ཤད་ཀྱིས་ཀྱང་མཛེས་པ། སྟོད་དུ་ནི་ཚངས་པའི་བུ་ག་དང་ཁྲོ་བོ་རྣམས་ཀྱི་སྤྱན་དབུས་མ་མཚོན་ལ། སྨད་དུ་ནི་སྐྱེས་པའི་རྡོ་རྗེ་ནོར་བུའི་རྩེ་མོ་དང་བུད་མེད་ཀྱི་པདྨའི་ཟེའུ་འབྲུ་ལ་གནས་སོ།

 །དེའང་སྔར་ལུས་གྲུབ་ཚུལ་གྱི་སྐབས་སུ་བཤད་པའི་དབུ་མ་སྲོག་རླུང་བཅས་པ་དེ་ནི་གཙུག་ཏོར་ནས་གསང་གནས་ཀྱི་འཁོར་ལོའི་བར་འཁོར་ལོ་དྲུག་གི་དབུས་ན་ནི་དྲང་པོར་གནས་ཤིང་འཁོར་ལོ་དྲུག་སོ་སོའི་བར་ཐག་རང་གི་སོར་བཅུ་གཉིས་ཕྱེད་དང་བཅས་པ་སྟེ་སོར་ཕྱེད་དང་བཅུ་གསུམ་རེ་ཡོད་ལ་དེའི་མར་སྣ་གསང་བའི་གནས་དང་ཡར་སྣ་སྤྱི་གཙུག་གི་བར་དུ་འབྲེལ་བ། ཡར་སྣར་ཧཾ་གི་རང་བཞིན་མགོ་ཐུར་དུ་བལྟ་བའི་དབྱིབས་ཅན་ཕ་ལས་ཐོབ་པའི་དཀར་ཆའི་དྭངས་མ་ཡུངས་དཀར་ཙམ་གྱིས་བཀག་པའི་ཚུལ་དང་མར་སྣ་ལྟེ་བའི་འོག་ཏུ་མ་ལས་ཐོབ་པའི་ཐིག་ལེ་དམར་ཆའི་དྭངས་མ་ཁྲག་གི་རང་བཞིན་ཏེ་ཨ་ཐུང་གི་དབྱིབས་སུ་བརྗོད་ལ། ཨ་ཧཾ་དེ་གཉིས་ཀྱི་བར་ན་ཀུན་གཞིའི་རྟེན་སྲོག་
ཆེན་པོའི་རླུང་གིས་གང་ནས་གནས་པ་སྟེ་ཁ་དོག་མེད་པའི་ཁ་དོག་ཅན་ནམ་མཁའ་དང་འདྲ་བ་ཡིན་ནོ། །ལྟེ་བའི་འོག་རྩ་གསུམ་འདུས་མདོ་མན་ཆད་ཀྱི་དབུ་མ་ལ་དུང་ཅན་མ་ཞེས་བྱ་སྟེ། རྩ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དཀར་ཆའི་རྒྱུན་གཅིག་ཏུ་འདྲིལ་ནས་འབབ་ཅིང་ལྷན་སྐྱེས་ཀྱི་བདེ་བ་བསྐྱེད་པར་བྱེད་པ་ཡིན་པས་དེ་སྐད་ཅེས་བྱ་སྟེ། དགྱེས་རྡོར་ལས། ཤེས་རབ་ཟླ་བ་འབབས་བཤད་པ། །དེ་ནི་ཀུན་འདར་མར་རབ་གྲགས། །ཞེས་སོ། །གཉིས་པ་ནི། འདི་ནི་སྡོམ་པ་འབྱུང་བ་ནས། །སྙིང་གའི་ཆུ་སྐྱེས་དབུས་སོན་པ། །ཆུ་ཤིང་མེ་ཏོག་ལྟར་སྟོང་པ། །ཧཾ་ནི་འཕྱང་ཞིང་འོག་ཏུ་ལྟ། །མར་སྣ་མར་མེ་ལྟ་བུས་བརྒྱན། །དེ་འོག་བྱང་སེམས་མཉམ་འབབ་པ། །ཨ་བ་དྷཱུ་ཏཱིར་ཤེས་བྱ་སྟེ། །ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་སྟེར་བྱེད་པའོ། །ཞེས་གསུངས་ཏེ། རྩ་དབུ་མའི་གནས་ཚུལ་འདི་ནི་བདེ་མཆོག་སྡོམ་པ་འབྱུང་བ་དང་སམྦུ་ཊི་དང་ནག་པོ་པའི་དཔྱིད་ཐིག་རྣམས་ནས་འདི་སྐད་གསུངས་ཏེ། སྙིང་གའི་རྩ་ཆུ་སྐྱེས་ཀྱི་འདབ་མ་འདྲ་བའི་དབུས་སུ་སོན་པ་ཆུ་ཤིང་སྙེ་མའི་མེ་ཏོག་ལྟར་དྭངས་ཤིང་དཀར་དམར་རྒྱུ་བ་མེད་པས་ནང་སྟོང་པ། ཡར་སྣར་ཧཾ་ནི་མཐུར་དུ་
འཕྱང་ཞིང་མགོ་འོག་ཏུ་བལྟ་ལ་མར་སྣ་ཨ་ཐུང་ཏིལ་གྱི་མར་མེ་ལྟ་བུས་བརྒྱན་པ་དེའི་འོག་ཏུ་རྩ་ཐམས་ཅད་ནས་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་མཉམ་པར་འབབ་པའི་རྩ་འདི་ལ་ཨ་ཝ་དྷཱུ་ཏིར་ཤེས་པར་བྱ་སྟེ། དེ་ལས་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པའི་དགའ་བ་སྟེར་བར་བྱེད་པའོ་ཞེས་གསུངས་པའི་དོན་ནོ། །གསུམ་པ་ནི། མདོར་ན་ལུས་ཅན་སྲོག་རྩ་ཡིན། །མདོར་ན་སོགས་རྐང་པ་གཅིག་སྟེ། མདོར་བསྡུ་ན་ལུས་ཅན་གྱི་སྲོག་རྩ་དང་དབྱེར་མི་ཕྱེད་པར་གནས་པ་ཡིན་ནོ། །འདིར་རྩ་དབུ་མའི་ངོས་འཛིན་སྐབས་ཁ་ཅིག་སྒོམ་པའི་དབུ་མ་དང་གནས་པའི་དབུ་མ་གཉིས་ལས། སྔ་མ་རྣལ་འབྱོར་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་སྤྱོད་ཡུལ་ཡིན་ལ། ཕྱི་མ་སྐྱེས་ནས་མ་ཤིའི་བར་དུ་ལུས་ཀྱི་དབུས་སུ་གནས་ལ་ཤི་དུས་ཡལ་བར་འདོད་པ་དང་། ལ་ལ་གཞུངས་པར་འདོད་པ་དང་། གཞན་དག་གཞུངས་པའི་དབུས་ན་རྟ་རྔ་ཙམ་ཡོད་པར་འདོད་པ་དང་། དོན་ལ་མེད་པར་འདོད་པ་སོགས་ནི་དཔྱད་གསུམ་དག་པའི་རྒྱུད་ལུང་དང་མི་མཐུན་པས་རང་བཟོ་ཡིན་པ་རྗེ་བདུན་པ་ཡབ་སྲས་ཀྱིས་གསུངས་པ་ལྟར་ལ། ཀུན་མཁྱེན་རང་བྱུང་ཞབས་ཀྱི་བཞེད་པའི་སྙིང་པོ་ནི།
ལུས་ཀྱི་དབུས་ཀྱི་ཆ་ལ་གནས་ཤིང་གཟུང་བ་དང་འཛིན་པ་གཉིས་སུ་མེད་པས་ཐབས་དང་ཤེས་རབ་དབྱེར་མི་ཕྱེད་པ། རྩའི་འཁོར་ལོ་དྲུག་གིས་བརྒྱན་ཞིང་སྤྱི་བོའི་དབུས་ན་ཧཾ་དང་ལྟེ་འོག་གི་རྩ་གསུམ་འདུས་མདོར། ཨ་ཤད་ཀྱིས་ཀྱང་མཛེས་པ། སྟོད་དུ་ནི་ཚངས་པའི་བུ་ག་དང་ཁྲོ་བོ་རྣམས་ཀྱི་སྤྱན་དབུས་མ་མཚོན་ལ། སྨད་དུ་ནི་སྐྱེས་པའི་རྡོ་རྗེ་ནོར་བུའི་རྩེ་མོ་དང་བུད་མེད་ཀྱི་པདྨའི་ཟེའུ་འབྲུ་ལ་གནས་སོ།


#### 注意此处是断点重试开始位置，可能需要清理此位置之前的一次翻译 ####
这些是用于人类学和语言学术用途的译文：
那么，如前所述在论述身体形成方式时所说的中脉及其具有的生命气，从顶髻到秘密轮之间的六个轮之中央呈直线状存在，六个轮之间的距离各有十二指半，即十二个半指的距离。其下端连接秘密处，上端连接头顶。上端有一倒置的"吽"字本质，呈头向下形态，其中含有从父亲所得的白精华，其大小如同白芥子；下端在脐下，含有从母亲所得的红精华，具有血的本质，形状如短"阿"字。这两个字"阿"和"吽"之间，由阿赖耶识的依靠——大生命气充满，其色如虚空，无色而有色。
从脐下三脉交汇点以下的中脉被称为"具贝壳者"，所有脉中的白精华汇聚成一股流下，能产生俱生喜乐，因此得此名称。如《喜金刚》中所说："智慧月亮流下来，这被广称为普遍震颤者。"
第二点是："此是从《三昧生》中，至心轮莲花中央，如水木花朵般空，吽字悬挂向下看，下端如灯般装饰，下方菩提心平流，此知为阿瓦都提，能够赐予俱生喜。"这是说，关于中脉的状况，《胜乐三昧生》、《三部合集》和那若巴的《春点》中这样说道：进入心轮脉如莲花瓣般的中央，如同水木花朵般明净，内部空无红白流动，上端有一"吽"字向下垂悬，头朝下看，下端以短"阿"字如芝麻灯般装饰，在此之下，所有脉中的菩提心平等流下的脉应知为阿瓦都提（梵文：Avadhūtī，意为中脉），能赐予俱生喜乐，这就是经文的意义。
第三点是："总之，有情命脉也。"简言之，这就是有情众生不可分离的命脉。
在这里，关于中脉的认定，有些人区分修持的中脉和存在的中脉两种：前者是瑜伽士禅定的对象，后者从出生到死亡一直存在于身体中央，死亡时消失，这是他们的观点。有的认为它是中空的，有的认为中空内有马尾般粗细的实质，还有的认为实际上它不存在。这些都与经过三种检验的续部经典不相符，如七世噶玛巴父子所说，这些都是自创之见。根据全知让炯巴的精要见解：
中脉位于身体中央，不二于所取与能取，方便与智慧不可分离，由六个脉轮所庄严，顶部有"吽"字，脐下三脉交汇处有阿字加上一个垂线装饰。上端通向梵穴和忿怒尊的中央眼，下端位于男性金刚珠顶端和女性莲花花蕊处。


 །ལྟེ་བ་ཡན་ཆད་རླུང་གིས་གང་ཞིང་ལྟེ་འོག་རྩ་གསུམ་འདུས་མདོ་མན་ཆད་ཤེས་རབ་མའི་རང་བཞིན་ཟླ་བ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ཀྱིས་གང་བས། དུས་འཁོར་ལས། སྟེང་སྒྲ་གཅན། འོག་དུས་མེ། ཞེས་མགོ་མཇུག་ཏུ་བཤད་ལ། བྱེད་ལས་ནི་མར་སྣས་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་འབབ་ཅིང་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པའི་དགའ་བ་སྟེར་བར་བྱེད་པས་ཀུན་འདར་མར་གྲགས་ཤིང་སྟེང་དུ་ནི་ཨ་ཧཾ་གི་བར་ན་སྒྲ་ཅན་གྱི་རླུང་ངམ། ལུས་ཅན་གྱི་སྲོག་རླུང་གནས་པས་དོན་ལ་ལས་དང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རླུང་ཐམས་ཅད་རྩ་དབུ་མ་དེ་ལ་བརྟེན་པའི་ཕྱིར་ལུས་ཅན་གནས་པར་བྱེད་པའི་སྲོག་རྩ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་ཡེ་ཤེས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྩ་བ་ཀུན་གཞིའི་ཡེ་ཤེས་དང་།
རྣམ་ཤེས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྩ་བ་ཀུན་གཞིའི་རྣམ་ཤེས་ཡིན་པས། དེ་གཉིས་ཐ་མི་དད་པ་ཐ་མལ་གྱི་ཤེས་པ་ལ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་རྒྱུ་བྱེད་པའི་ཆ་ནས་བདེ་གཤེགས་སྙིང་པོར་འབོད་པ་བཞིན་དུ། ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རྩ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྩ་བ་དབུ་མ་དང་། འཁོར་བའི་རྩ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྩ་བ་སྲོག་རྩ་ཡིན་པས་དེ་གཉིས་མི་ཕྱེད་པ་སྒྲ་གཅན་གྱི་རྩ་ལ་སྲོག་བརྟེན་པའི་ཆ་ནས་སྲོག་རྩ་ཞེས་འབོད་པ་རིགས་ཏེ། ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རླུང་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྩ་བ་མི་ཤིགས་པའི་རླུང་དང་ལས་རླུང་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྩ་བ་སྲོག་ཆེན་པོའི་རླུང་ཡིན་པས། དེ་གཉིས་ཆུ་དང་འོ་མ་ལྟར་འདྲེས་པ་སྒྲ་གཅན་གྱི་རླུང་ལ་ཡང་སྲོག་འཛིན་པའི་ཆ་ནས་སྲོག་རླུང་ཞེས་འབོད་པ་འཐད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་གཞི་དུས་སུ་རྩ་དབུ་མ་དང་སྲོག་རྩ་མི་ཕྱེད་པ་དེ་ལ་གནད་དུ་བསྣུན་པའི་ལམ་སྒོམ་པས་འབྲས་དུས་སུ་རྩ་ཐམས་ཅད་རྣམ་པར་དག་ནས་དབུ་མ་འབའ་ཞིག་ཏུ་འགྱུར་བ་ངེས་དོན་གྱི་ཆོས་སྐད་ཀྱི་སྲོག་དང་སྙིང་ལྟ་བུ་ཡིན་ནོ། །འདིའི་མིང་གི་རྣམས་གྲངས། ཨ་བ་དྷུ་ཏི་སྟེ་ཀུན་འདར་མ། ཕྲ་མོའི་གཟུགས། སུ་མ་ན། ནང་གི་ཤིང་གཅིག །ཚངས་པའི་དབྱུགས་པ་སོགས་དུ་མ་
འབྱུང་ངོ་། །རྗེ་མི་བསྐྱོད་ཡབ་སྲས་ཀྱིས། གཞི་ལམ་འབྲས་བུའི་དབུ་མ་གསུམ་དུ་རྣམ་པར་བཞག་སྟེ། གཞིའི་རྩ་དབུ་མ་ནི། མ་དག་པ་ལུས་ཀྱི་རྩ་དབུ་མའམ་སྲོག་རྩར་དག་པ་འབྲས་དུས་ཀྱི་དབུ་མའི་རིགས་སམ་རྒྱུའམ་དབྱིངས་ཀྱིས་ཁྱབ་པར་བསྟན། ལམ་གྱི་རྩ་དབུ་མ་ནི། སོར་སྡུད་སོགས་བསྒོམ་པས་ནང་གི་དབུ་མའི་སྒོར་རླུང་སེམས་ཅུང་ཟད་ཚུད་པ་ལ་བརྟེན་ནས་ཕྱི་རོལ་ཏུ་སྟོང་གཟུགས་ལྟར་འཆར་བ་སྟེ། དུས་ཀྱི་རྩ་དང་རེ་ཁཱ་ཞེས་བོད་སྐད་རི་མོའི་རྣམ་པ་ནག་པོ་སྐྲ་ཡི་ཚད་ཙམ་དྲི་མ་མེད་པའི་འོད་ཟེར་འཕྲོ་བ་དེ་ཡིན་ལ། འབྲས་དུས་ཀྱི་རྩ་དབུ་མ་ནི་གཞན་མཆོག་སྐུ་རྡོ་རྗེ་ལ་གནས་པ་སྒྲིབ་བྲལ་གྱི་རང་བཞིན་ནོ། །གཉིས་པ་རོ་རྐྱང་གཉིས་བཤད་པ་ལ་གཉིས། དངོས་དང་། དེ་ཤེས་བྱེད་ཀྱི་ལུང་དང་སྦྱར་བའོ།

这些是用于人类学和语言学术用途的译文：
从脐部以上充满气，而脐下三脉交汇点以下充满具有智慧女性本质的月亮菩提心。因此，《时轮》中说："上为罗睺（司掌日月蚀的行星），下为时火。"这是对上下两端的描述。其功用是：下端使菩提心流下，赐予俱生喜，故名"普遍震颤者"；上端则在"阿"与"吽"之间住有声音之气，或称有情生命气。实际上，所有业气和智慧气都依靠这中脉，因此它是维持有情生命的命脉。
因此，一切智慧的根本是阿赖耶智慧，一切意识的根本是阿赖耶识。正如这两者无法区分，从普通意识作为成佛之因的角度称之为如来藏一样，智慧之脉的根本是中脉，轮回之脉的根本是命脉，这两者不可分离，从罗睺脉依赖生命的角度称为命脉是合理的。正如智慧气的根本是不坏气，而一切业气的根本是大生命气，这两者如水乳交融，从罗睺气维持生命的角度称为生命气是合理的。
因此，在基础阶段，中脉和命脉不可分离，通过针对这一要点修持道路，在果位时所有脉完全清净，唯独成为中脉，这是了义法语的生命和精髓。此脉的异名有：阿瓦度提（Avadhūtī，意为普遍震颤者）、微细形态、苏摩那（Sumanā，意为妙意）、内部唯一树、梵天杖等多种称呼。
不动金刚父子（即米沃多杰）将中脉分为基、道、果三种：基础的中脉是指未净化的身体中脉或命脉，它遍及清净果位中脉的种类、因或界；道的中脉是指通过修持收摄等使内中脉气心稍入，依此在外显现如空性形象，即所谓的"时脉"和"线"——藏语意为如黑发般细微的无垢光线形象；果位的中脉是指住于他胜身金刚中，无障碍的本性。
第二，解释左右二脉分两部分：首先是直接解释，然后是结合经证。


 །དང་པོ་ནི། གཡས་གཡོན་རོ་རྐྱང་གཉིས་པོ་ནི། །ལྟེ་བ་ནས་གྱེས་མཁལ་མར་འབྲེལ། །དེ་ནས་སྙིང་གར་ཅུང་ཟད་འདུས། །མཆན་འོག་བརྒྱུད་ནས་མགྲིན་པར་སྟེ། །རྩེ་ཆུང་ནས་ནི་སྤྱི་བོར་འབྲེལ། །སྣ་བུག་གཉིས་སུ་ཡར་སྣ་འབྱུང་། །འོག་ཏུ་གསུམ་འདུས་ནས་གྱེས་ཏེ། །ཁྲག་དང་དྲི་ཆེན་འབྱིན་སྡོམ་གྱི། །ལས་ནི་
གཡས་པ་རོ་མས་བྱེད། །གཡོན་ནས་རྐྱང་མས་དྲི་ཆུ་ཡི། །འབྱིན་སྡོམ་བྱེད་པར་བཤད་པ་ཡིན། །ལྟེ་སྟེང་ཡན་ཆད་རླུང་རྒྱུ་སྟེ། །ལྟེ་བར་རྩ་ནི་དྲུག་ཅུ་བཞི། །ཕྱི་ནང་རླུང་ཀུན་གསོ་བསྐྱེད་བྱེད། །ཅེས་གསུངས་ཏེ། གཡས་རོ་མ་དང་གཡོན་རྐྱང་མ་གཉིས་པོ་དེ་ནི་ལྟེ་བའི་འོག་སོར་བཞིའི་ཐད་ནས་གྱེས་ཤིང་ལྟེ་བར་འདུས་ནས་གྱེས་ཏེ་མཁལ་མར་རྩ་ཆེན་པོ་ལ་འབྲེལ་ལ་དེ་ནས་སླར་ཡང་སྙིང་གར་གཡས་ཀྱི་སེར་སྐྱ་དང་གཡོན་གྱི་ཨི་ཌ་ལ་འབྲེལ་བར་ཅུང་ཟད་འདུས་ཤིང་དེ་ཡང་མཆན་འོག་གི་རྩ་ཆེན་པོ་སྙིང་རྩ་རྡུལ་འདུལ་བརྒྱུད་ནས་མགྲིན་པར་འདུས་ཏེ། རྩེའུ་ཆུང་དུ་གྱུར་ནས་ནི་རྣ་བའི་འོག་ནས་ཕུག་ཅིང་ལྗོན་ཤིང་གི་རྩ་ཤེས་པ་ཀླད་པ་ལ་སོང་སྟེ། སྤྱི་བོར་ཚངས་བུག་དང་འབྲེལ་པས་དབང་པོའི་སྒོ་ཐམས་ཅད་དུ་ཁྱབ་ཅིང་། བྱེ་བྲག་ཏུ་སྣ་བུག་གཉིས་སུ་ཡར་སྣ་གཉིས་འབྱུང་ངོ་། །འོག་ཏུ་རྩ་གསུམ་འདུས་མདོ་ནས་གྱེས་ཏེ་བུད་མེད་ཀྱི་མངལ་ཁྲག་དང་སྐྱེས་པ་བུད་མེད་གཉིས་ཀའི་དྲི་ཆེན་འབྱིན་སྡོམ་གྱི་ལས་ནི་གཡས་པ་རོ་མའི་མར་སྣས་བྱེད་ཅིང་། གཡོན་པ་རྐྱང་མའི་མར་སྣས་སྐྱེས་པ་བུད་མེད་གཉིས་ཀའི་དྲི་ཆུ་
འབྱིན་པ་དང་སྡོམ་པར་བྱེད་པར་བཤད་པ་ཡིན་ཏེ། ཀྱེ་རྡོ་རྗེ་ལས། རྐྱང་མ་མི་སྐྱོད་འབབ་པ་སྟེ། །རོ་མ་དེ་བཞིན་ཁྲག་འབབ་ཅིང་། །ཞེས་སོགས་གསུངས་པས་སོ། །རོ་རྐྱང་གི་ལྟེ་བའི་སྟེང་ཡན་ཆད་དུ་ཉི་ཟླའི་རླུང་རྒྱུ་བ་ཡིན་ཏེ། ལྟེ་བར་རྩ་གསུམ་པོ་ནང་གཅིག་ཏུ་གྱུར་པ་ལས་ནི་དུས་སྦྱོར་གྱི་རྩ་དྲུག་ཅུ་རྩ་བཞིའམ། ཕུང་པོ་སོ་དྲུག་དང་ཁམས་སོ་དྲུག་སྟེ་དུས་སྦྱོར་གྱི་སྐོར་གྱི་རྩ་བདུན་ཅུ་རྩ་གཉིས་སུ་གྱེས་ཤིང་རླུང་རྒྱུ་བས། ཕྱི་རོལ་སྟེང་འོག་གི་སྒོ་སོགས་དང་། ནང་སྲོག་ཆེན་པོའི་རླུང་ལ་སོགས་པ་ཀུན་གསོ་ཞིང་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །གཉིས་པ་ནི། འདི་ནི་དང་པོའི་སངས་རྒྱས་ལས། །དེ་ནི་ཐུར་དུ་རྩེ་གསུམ་སྟེ། །དེ་བཞིན་གྱེན་དུའང་རྩེ་གསུམ་མོ། །སྒྲ་གཅན་རྩེ་མོ་དབུས་ན་གནས། །ཉི་མའི་རྩེ་མོ་གཡས་པའོ། །ཟླ་བའི་རྩེ་མོ་གཡོན་པའོ། །ཆུ་དང་མེ་དང་ནམ་མཁའ་རྒྱུ། །གཡས་གཡོན་དབུ་མའི་མར་སྣ་ནས། །བཤང་བ་གཅི་བ་ཁུ་བ་རྒྱུ། །ལྕགས་སྒྲོག་བཅིངས་པ་ལྟ་བུའི་རྩ། །སྲོག་དང་ཐུར་སེལ་ལམ་གསུམ་ཉིད། །ཅེས་གསུངས་ཏེ། རྩ་གསུམ་གྱི་གནས་ཚུལ་འདི་ནི་དང་པོའི་སངས་རྒྱས་དུས་འཁོར་རྩ་རྒྱུད་ལས། རྩ་ཡི་གཙོ་མོ་
གསུམ་པོ་དེ་ནི་ཐུར་དུ་བཤང་གཅི་ཁུ་བ་འབབ་པའི་རྩའི་རྩེ་མོ་གསུམ་སྟེ། དེ་བཞིན་དུ་གྱེན་དུའང་རྩེ་མོ་གསུམ་མོ། །རྩེ་གསུམ་པོ་དེ་ཡང་སྒྲ་གཅན་ཏེ་དབུ་མའི་རྩེ་མོ་དབུས་ན་གནས་ཤིང་། ཉི་མ་སྟེ་རོ་མའི་རྩེ་མོ་གཡས་པ་ལའོ། །ཟླ་བ་སྟེ་རྐྱང་མའི་རྩེ་མོ་གཡོན་པ་ལའོ། །དེ་ཡང་རྐྱང་མ་ལས་ཆུ་རླུང་དང་། རོ་མ་ལས་མེ་རླུང་དང་། དབུ་མ་ལས་ནམ་མཁའི་རླུང་རྒྱུ་ཞིང་། གཡས་གཡོན་དབུ་མ་གསུམ་པོ་ཡི་མར་སྣ་ནས་རིམ་པ་བཞིན་བཤང་བ་གཅི་བ་ཁུ་བ་རྣམས་རྒྱུ་ལ། འཁོར་ལོ་སོ་སོའི་ལྟེ་བ་ལྕགས་སྒྲོག་བཅིངས་པ་ལྟ་བུར་རྩ་རྣམས་མདུད་ཅིང་གྱེས་པའི་རྩ་བར་གནས་སོ། །རྩ་གསུམ་པོ་དེའི་ལྟེ་བ་ཡན་ཉི་ཟླ་སྒྲ་གཅན་གྱི་སྲོག་གསུམ་གྱི་ལམ་དང་ལྟེ་འོག་མན་བཤང་གཅི་ཁུ་བ་ཐུར་སེལ་གསུམ་གྱི་ལམ་ཡིན་ནོ། །གསུམ་པ་རྩའི་གཙོ་མོ་བཤད་པ་ལ་གསུམ། སྤྱིར་བསྟན་པ། རྩ་ཉེར་བཞི་པོ་ངོས་བཟུང་བ། སྦས་པའི་རྩ་ལྔ་བཤད་པའོ།

这些是用于人类学和语言学术用途的译文：
首先：
右左罗楠二脉者，
脐下分出连肾脏，
再至心间略汇聚，
经由腋下至咽喉，
自小尖处达顶端，
上端伸出两鼻孔，
下方三脉交处分，
血液大便排泄摄，
此乃右侧罗脉作，
左侧楠脉小便之，
排出收摄为功用，
脐上部分气流行，
脐轮具有六十四，
内外气脉皆滋养。
如是所说，右侧罗脉和左侧楠脉二者从脐下四指处分出，在脐轮汇聚后再分，连接至肾脏大脉，然后再次在心轮处略微汇聚，右侧连接黄色脉，左侧连接伊达脉，经由腋下大脉、心脉和调尘脉后至咽喉汇集，变成小尖端，从耳下穿过，进入树根脉和了知脉，到达大脑，在顶轮与梵穴相连，遍及所有感官之门，特别在两个鼻孔处有两个上端伸出。在下方，从三脉交汇处分开，女性经血和男女二者大便的排出和收摄功能是由右侧罗脉的下端完成的，而左侧楠脉的下端则执行男女二者小便的排出和收摄功能，如《喜金刚》中所说："楠脉流下不动尊，罗脉同样血液流"等。
罗脉和楠脉在脐轮以上部分是日月之气流行的地方。在脐轮，这三条脉内部合为一体，再分出时轮六十四脉，或三十六蕴和三十六界，即时轮系统的七十二脉，气在其中流动，能够恢复和产生外在上下门等以及内在大生命气等一切气息。
第二点是：
此从《原始佛》中：
"彼向下方有三尖，
同样向上也三尖，
罗睺尖端居中央，
太阳尖端在右边，
月亮尖端在左边，
水火与空气流行，
右左中脉下端处，
大小便与精液行，
如同铁锁束缚脉，
命气下行三道也。"
这是说，关于三脉的状况，《原始佛时轮根本续》中说：三条主要脉向下有导引大便、小便、精液流下的三个尖端，同样向上也有三个尖端。这三个尖端中，罗睺即中脉的尖端位于中央，太阳即罗脉的尖端在右侧，月亮即楠脉的尖端在左侧。其中楠脉中流动水气，罗脉中流动火气，中脉中流动空气，从右左中三脉的下端分别流动大便、小便和精液。在各个轮的中心如铁锁束缚般，诸脉缠结和分散的根部安住。这三条脉在脐轮以上是日月罗睺三命气的通道，脐下则是大小便精液三下行气的通道。
第三，解释主要脉分三部分：总体阐述，辨明二十四脉，解释五种隐脉。


 །དང་པོ་ནི། འདི་ལས་གྱེས་པའི་རྩ་ཆེན་པོ། །ཉི་ཤུ་བཞི་སྟེ་སྙིང་ག་ཡི། །ཡན་ལག་རླུང་ནི་བརྟེན་པའི་རྩ། །ལྔ་དང་གཙོ་མོ་གསུམ་བཅས་པས། །སུམ་ཅུ་གཉིས་ཏེ་རྩ་བ་ཡི། །རླུང་བརྟེན་རྩ་
བཅས་སུམ་ཅུ་བདུན། །ཞེས་གསུངས་ཏེ། རྩའི་གཙོ་མོ་གསུམ་པོ་འདི་ལས་གྱེས་པའི་ཡུལ་ཉི་ཤུ་རྩ་བཞིའི་རྩ་ཆེན་པོ་ཉི་ཤུ་རྩ་བཞི་ཡོད་དེ། དེ་ནི་ཕྱི་རོལ་དུ་ཡུལ་ཆེན་ཉི་ཤུ་རྩ་བཞི། གཞན་དུ་ཐུགས་གསུང་སྐུའི་འཁོར་ལོའི་རྣལ་འབྱོར་མའི་རང་བཞིན་ཡིན་ལ། དེའི་ཐོག་ཏུ་སྙིང་གའི་ཡན་ལག་གི་རླུང་ནི་བརྟེན་པའི་རྩ་ལྔ་དང་། རྩའི་གཙོ་མོ་གསུམ་བསྣན་པ་དང་བཅས་པས་རྩ་སུམ་ཅུ་རྩ་གཉིས་སུ་སམྦུཊི་ལས་གསུངས་ཤིང་། སོ་གཉིས་པ་དེ་ལས་བཅུ་དྲུག་པའི་ཆ་ལ་དཀར་ནག་གཉིས་ལས། དབུ་མའི་མར་སྣ་དུང་ཅན་མར་བདེ་བ་འཕེལ་བས་དཀར་ཕྱོགས་དང་མཐུན་ལ་བདུད་བྲལ་ལས་དཀར་ཆ་གྱེན་ལ་འདྲེན་པས་ནག་ཕྱོགས་དང་མཐུན་པའི་དབང་གིས་དེ་གཉིས་དོར་བའི་ལྷག་མ་རྩ་སུམ་ཅུ་པོ་ནི་ཚེས་བཅོ་ལྔ་ལ་དཀར་ནག་གི་ཆ་གཉིས་སུ་ཕྱེ་བའི་དག་པ་བདག་མེད་མ་ལྷ་མོ་བཅོ་ལྔའི་རང་བཞིན་ཡིན་ཞིང་སུམ་ཅུ་རྩ་གཉིས་ཀྱི་ཐོག་ཏུ་རྩ་བ་ཡི་རླུང་ལྔ་བརྟེན་པའི་རྩ་ལྔ་དང་བཅས་པས་སུམ་ཅུ་རྩ་བདུན་ནི་རྩའི་གཙོ་མོ་སོ་བདུན་ཡིན་ནོ། །རྩ་བའི་རླུང་ལྔའི་རྟེན་གྱི་ངོ་བོ་ནི། ལྟེ་འོག་མན་ནི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཁམས་ཐུར་སེལ་འབབ་པའི་རྩ་དུང་
ཅན་མ་དང་། ལྟེ་བ་ཡན་ནམ་མཁའི་ཁམས་སྲོག་གི་རྟེན་བྱེད་པའི་རྩ་ཡིད་བཟང་མ་དང་། སྙིང་གའི་མདུན་ན་མེ་མཉམ་རྒྱུ་བའི་རྩ་སྣར་མ་དང་། མེ་མཚམས་ནས་གྱེན་རྒྱུའི་རྟེན་གླང་ཆེན་ལྕེ་དང་། ལྷོ་ནས་ཁྱབ་བྱེད་ཀྱི་རྟེན་སེར་སྐྱ་སྟེ། དེ་ལྟར་གཞི་ལ་ཕུང་ཁམས་སོ་དྲུག །ཁྱབ་བྱེད་བསམ་དུ་མེད་པའི་ཐུགས་རྡོ་རྗེ་དང་སོ་བདུན། ལམ་དུ་བྱང་ཕྱོགས་སོ་བདུན། འབྲས་བུ་ལ་འབྲས་དུས་ཀྱི་བྱང་ཕྱོགས་སོ་བདུན་དུ་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ། །གཉིས་པ་རྩ་ཉི་ཤུ་རྩ་བཞི་པོ་ངོས་བཟུང་བ་ལ་གསུམ། རྐྱང་མ་ལས་སྐྱེས་པའི་རྩ་བཅུ་བཞི་དང་། རོ་མ་ལས་སྐྱེས་པ་བཅུ་བཤད། དོན་བསྡུ་བའོ། །དང་པོ་ནི། འདི་ཡི་གཡོན་པའི་ཆར་སྐྱེས་པ། །མི་ཕྱེད་མ་ནི་འཚོགས་མར་གནས། །ཕྲ་གཟུགས་མ་ནི་སྤྱི་གཙུག་འབྲེལ། །རྩེ་བ་མ་ནི་རྣ་གཡས་ཏེ། །གཡོན་པ་མ་ནི་ལྟག་རྩའོ། །ཐུང་ངུ་ཞེས་བྱ་རྣ་བ་གཡོན། །རུས་སྦལ་སྐྱེས་མ་སྨིན་དབུས་ཏེ། །མིག་གི་ཕྱི་རོལ་སྒོམ་པ་མོ། །དབང་མ་ཕྲག་པ་གཉིས་ཀྱི་རྩ། །སྐྱོན་མ་མཆན་ཁུང་རྩ་ཡིན་ཏེ། །མཇུག་མ་ཞེས་བྱ་ནུ་མའི་རྩ། །མ་མོ་ལྟེ་བའི་རྩ་ཡིན་ཏེ། །སྣ་རྩེར་ཟུག་པ་མཚན་མོའོ། །ཁ་ལ་གནས་པའི་
བསིལ་སྦྱིན་མ། །མགྲིན་དབུས་ཚ་བ་མ་གནས་སོ། །རྐྱང་མ་དེ་དག་ཀུན་བརྟེན་པའོ། །འདི་རྣམས་ཤེས་རབ་རང་བཞིན་ནོ། །ཞེས་གསུངས་ཏེ། རྩ་གསུམ་པོ་འདི་ཡི་གཡོན་པ་རྐྱང་མའི་ཆར་སྐྱེས་པ་བཅུ་བཞི་ནི། རྡོ་རྗེ་གསུམ་མི་ཕྱེད་པས་ན་མི་ཕྱེད་མ་སྟེ་དེ་ནི་ལུས་ཀྱི་འཚོགས་མར་གནས་པའི་རྩའོ། །རྣམ་རྟོག་ཕྲ་མོར་བྱེད་པས་སམ་ཤིན་ཏུ་ཕྲ་བར་སྐྱེས་པས་སམ་སྐྲ་རྩེ་ལ་སོགས་པའི་དབྱེ་བས་བེམ་པོ་བསྡུས་པས་ན་ཕྲ་གཟུགས་མ་ཏེ་དེ་ནི་ལུས་ཀྱི་སྤྱི་གཙུག་ཏུ་འབྲེལ་བའི་རྩའོ། །དགའ་བར་བྱེད་པས་སམ་ཡིད་དུ་འོང་བས་རྩེ་བ་མའམ་དགའ་བ་མ་སྟེ་དེ་ནི་ལུས་ཀྱི་རྣ་བ་གཡས་པ་ལ་གནས་པའི་རྩའོ། །གཡོན་ཕྱོགས་བརྟེན་པས་གཡོན་པ་མ་སྟེ་དེ་ནི་ལུས་ཀྱི་ལྟག་པའི་རྩའོ། །ཟླུམ་པོ་ཉིད་ཀྱིས་ན་ཐུང་ངུ་མ་ཞེས་བྱ་སྟེ་ལུས་ཀྱི་རྣ་བ་གཡོན་པ་ལ་གནས་པའི་རྩའོ། །རུས་སྦལ་སྐྱེས་མ་ནི་རུས་སྦལ་གྱི་གཟུགས་འདྲ་བས་ན་རུས་སྦལ་སྐྱེས་མ་སྟེ་ལུས་ཀྱི་སྨིན་མའི་དབུས་ན་གནས་པའི་རྩའོ། །སྲིད་པ་སྒོམ་པས་ན་སྒོམ་པ་མོ་སྟེ་ལུས་ཀྱི་མིག་གི་ཕྱི་རོལ་དུ་གནས་པའི་རྩའོ། །དབང་བསྐུར་སྦྱིན་པར་བྱེད་པས་ན་དབང་བསྐུར་མ་སྟེ་ལུས་ཀྱི་ཕྲག་པ་
གཉིས་ཀྱི་རྩའོ།

这些是用于人类学和语言学术用途的译文：
首先：
从此分出大脉络，
二十四支心轮之，
支分之气所依脉，
五与三主脉合计，
共三十二根本之，
气依脉共三十七。
如是所说，从这三条主要脉分出的大脉有二十四条，它们对应于外在的二十四大地，或在他处说是意语身轮瑜伽母的本性。此外，再加上心轮支分气所依靠的五条脉以及三条主要脉，总共有三十二条脉，这是《三昧耶合集》中所说的。在这三十二条脉中，关于第十六分的白黑二者，中脉下端的具贝壳者由于增长喜乐，故与白分相顺，而脱魔脉则将白分向上牵引，故与黑分相顺，因此去除这两条，剩余的三十条脉对应于十五日白黑两分所分的清净无我母十五位天女的本性。三十二条脉再加上基本气所依的五条脉，总共三十七条，这是三十七条主要脉。
基本气五种所依脉的本体是：脐下具有智慧界下行气的具贝壳脉；脐上具有空界命气依据的善意母脉；心轮前具有火平行气的鼻母脉；从火角向上运行所依的象舌脉；以及从南方遍行气所依的黄脉。这样，在基础层面有三十六蕴界，加上不可思议遍行的意金刚为三十七；在道位上是三十七菩提道品；在果位上转变为果位时的三十七菩提道品。
第二，辨明二十四条脉分三部分：首先解释从楠脉产生的十四条脉，然后解释从罗脉产生的十条脉，最后总结。
第一部分：
此中左部分生者，
不二母住于髋部，
细形母连于顶髻，
嬉戏母在右耳处，
左方母是后脑脉，
短小称名左耳处，
龟生母在眉心间，
眼睛外部修行母，
灌顶母是双肩脉，
过失母为腋窝脉，
尾巴称名乳房脉，
母母乃是脐轮脉，
插入鼻尖名夜母，
口中安住清凉母，
咽喉中央热母住，
楠脉是彼诸依处，
这些皆为智慧性。
如是所说，在这三条脉中，左侧楠脉分支所生的十四条脉是：由于三金刚不可分离，故名"不二母"，这是位于身体髋部的脉。由于使分别念微细，或生得极为微细，或因头发尖端等区分摄集物质而称为"细形母"，这是连接身体顶髻的脉。由于令人喜悦或可爱而称为"嬉戏母"或"喜母"，这是位于身体右耳的脉。依靠左方而称为"左方母"，这是身体后脑的脉。因其圆形而称为"短小母"，这是位于身体左耳的脉。"龟生母"因形状似龟而得名，这是位于身体眉心的脉。因修持有情世间而称为"修行母"，这是位于身体眼外的脉。因赐予灌顶而称为"灌顶母"，这是身体两肩的脉。由于赐予过失而称为"过失母"，这是位于身体腋窝的脉。
;


 །ཉོན་མོངས་པ་སུན་འབྱིན་པར་བྱེད་པས་ན་སྐྱོན་མའམ་མཚན་མོ་ཅན་ཏེ་ལུས་ཀྱི་མཆན་ཁུང་གཉིས་ཀྱི་རྩ་ཡིན་ནོ། །ལུས་སྐྱོང་བར་བྱེད་པས་ན་མཇུག་མའམ་བཤང་ཆེན་མ་ཞེས་བྱ་སྟེ་ལུས་ཀྱི་ནུ་མའི་རྩའོ། །སྐྱེད་པར་བྱེད་པས་ན་མ་མོ་སྟེ་ལུས་ཀྱི་ལྟེ་བའི་རྩའོ། །ཐམས་ཅད་དུ་འོངས་པས་ན་མཚན་མོ་ཞེས་བྱ་སྟེ་ལུས་ཀྱི་སྣ་རྩེར་ཟུག་པའི་རྩའོ། །ཞི་བས་ན་བསིལ་སྟེར་མ་སྟེ་ལུས་ཀྱི་ཁའི་མཐའ་སྐོར་ལ་གནས་པའི་རྩའོ། །དྲོ་བར་བྱེད་པས་ཚ་བ་མའམ་དྲོད་མ་སྟེ་ལུས་ཀྱི་མགྲིན་པའི་དབུས་ན་གནས་པའི་རྩའོ། །འདི་རྣམས་ཤེས་རབ་ཀྱི་རང་བཞིན་ཟླ་བའི་ཁམས་འབབ་པར་བྱེད་པ་སྟེ། གཙོ་མོ་རྐྱང་མ་ལ་དེ་དག་ཀུན་བརྟེན་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་རྣམས་བསམ་པའི་སྒོ་ནས་ཤེས་རབ་དང་ལུས་ཀྱི་སྒོ་ནས་ཐབས་ཀྱི་རང་བཞིན་ཟླ་བ་ཡར་ངོའི་ཆ་རྣམ་པར་དག་པའོ། །གཉིས་པ་ནི། རོ་མ་ལ་བརྟེན་ཐབས་ཀྱི་ཆ། །གཞོལ་མ་བྲང་གི་གཞུང་དུ་གནས། །རངས་མ་ལྒང་པར་འབྲེལ་བ་སྟེ། །ཤིན་ཏུ་གཟུགས་ཅན་མཚན་མར་གནས། །སྤྱི་མ་འོག་སྒོར་འབྲེལ་བ་སྟེ། །རྒྱུ་སྦྱིན་བརླ་ཡི་རྩ་ཆེན་ཡིན། །སྦྱོར་བྲལ་མ་ནི་བྱིན་པར་
གནས། །སྡུ་གུ་རྐང་པའི་སོར་མོར་འབྲེལ། །གྲུབ་མ་བོལ་གོང་རྩ་ཡིན་ཏེ། །འཚེད་མ་རྐང་མཐེབ་སྤུ་འཁྱིལ་རྩ། །ཡིད་བཟང་པུས་མོའི་གཉེན་གོང་གནས། །ཞེས་གསུངས་ཏེ། རོ་མ་ལ་བརྟེན་པ་ཐབས་ཀྱི་ཆ་ཤས་སུ་གྱུར་པའི་རྩ་བཅུ་ནི། ཟླ་བ་ལྟ་བུས་ན་མཚན་མའམ་གཞོལ་མ་སྟེ་ལུས་ཀྱི་བྲང་གི་གཞུང་དུ་གནས་པའི་རྩའོ། །མུན་པ་ཆེན་པོ་ལྟ་བུས་ན་ནག་མོའམ་རངས་མ་སྟེ་ལུས་ཀྱི་ལྒངས་པར་འབྲེལ་བའོ། །བེམས་པོས་བསྡུས་པས་ན་ཤིན་ཏུ་གཟུགས་ཅན་མ་སྟེ་ལུས་ཀྱི་མཚན་མར་གནས་པའི་རྩའོ། །མཉམ་པའི་དངོས་པོས་ན་སྤྱི་མ་ཞེས་བྱ་སྟེ་ལུས་ཀྱི་འོག་སྒོ་དང་འབྲེལ་བའི་རྩའོ། །རྒྱུ་ཐམས་ཅད་སྟེར་བས་རྒྱུ་སྦྱིན་མ་སྟེ་ལུས་ཀྱི་བརླའི་རྩ་ཆེན་པོ་ཡིན་ནོ། །སྦྱོར་བ་ཐམས་ཅད་མེད་པས་ན་སྦྱོར་བྲལ་མ་སྟེ་ལུས་ཀྱི་བྱིན་པར་གནས་པའི་རྩའོ། །དགའ་བ་བསྡུས་པས་ན་དགའ་བྱེད་མའམ་སྡུ་གུ་མ་སྟེ་ལུས་ཀྱི་རྐང་པའི་སོར་མོ་དང་འབྲེལ་བའི་རྩའོ། །དངོས་གྲུབ་སྦྱིན་པས་ན་གྲུབ་མ་སྟེ་ལུས་ཀྱི་རྐང་པའི་བོལ་གོང་གི་རྩའོ། །ཉོན་མོངས་སྲེག་པས་ན་འཚེད་མ་སྟེ་ལུས་ཀྱི་རྐང་པའི་མཐེ་བོའི་སྤུ་འཁྱིལ་བའི་རྩའོ། །ཤེས་རབ་ཀྱི་ལྷ་མོ་ཡིན་
པས་ན་ཡིད་བཟང་མ་སྟེ་ལུས་ཀྱི་པུས་མོའི་གཉེན་གོང་ན་གནས་པའི་རྩའོ། །འདི་རྣམས་བསམ་པའི་སྒོ་ནས་ཐབས་དང་། ལུས་ཀྱི་སྒོ་ནས་ཤེས་རབ་ཟླ་བ་མར་གྱི་ངོ་རྣམ་པར་དག་པའོ། །གསུམ་པ་ནི། དེ་ལྟར་ལུས་ཀྱི་གནས་སུ་འདོད། །ཅེས་རྐང་པ་གཅིག་སྟེ། དེ་ལྟར་ན་རོ་རྐྱང་ལ་བརྟེན་པའི་རྩ་ཉི་ཤུ་རྩ་བཞི་པོ་དེ་ནི་ཕྱི་རོལ་གྱི་ཡུལ་ཉི་ཤུ་རྩ་བཞིའི་རང་བཞིན་ཡིན་པས་རྡོ་རྗེའི་ལུས་ཀྱི་ནང་གི་གནས་སུ་འདོད་པ་ཡིན་ནོ། །གསུམ་པ་སྦས་པའི་རྩ་ལྔ་ནི། སུམ་སྐོར་འདོད་མ་ཁྱིམ་མ་དང་། །གཏུམ་མོ་ཞེས་བྱ་རྩ་བཞི་ནི། །མིག་དང་རྣ་བ་སྣ་དང་ལྕེར། །སྙིང་དབུས་ནས་འབྲེལ་རླུང་རྒྱུའི་རྩ། །བདུད་བྲལ་ལྕེ་ཆུང་དབུས་སུ་ཟུག །འདིར་ནི་ལུས་ཀྱི་སྙིང་དབུས་སུ། །རྩ་ལྔ་པོ་ནི་ཡང་དག་གནས། །སྲོག་ནི་ཨ་བ་དྷཱུ་ཏཱི་སྟེ། །གཞན་ནི་རྩ་བའི་རླུང་རྒྱུའི་གནས། །ཞེས་གསུངས་ཏེ། རྣམ་པ་གསུམ་གྱིས་འཇུག་པས་ན་སུམ་སྐོར་མ་སྟེ་སྙིང་གའི་དབུས་ནས་མིག་ལ་འབྲེལ་ཏེ་རླུང་རྒྱུ་ཞིང་གཟུགས་འབབ་པ་དང་། འདོད་པའི་ཡོན་ཏན་ཐམས་ཅད་དང་ལྡན་པས་འདོད་མ་སྟེ་སྙིང་གའི་དབུས་ནས་རྣ་བ་ལ་འབྲེལ་ཏེ་རླུང་རྒྱུ་ཞིང་སྒྲ་འབབ་པ་
དང་། ཁྱིམ་གྱི་བདག་མོ་ཡིན་པས་ན་ཁྱིམ་མ་སྟེ་སྙིང་གའི་དབུས་ནས་སྣ་ལ་འབྲེལ་ཏེ་རླུང་རྒྱུ་ཞིང་དྲི་འབབ་པར་བྱེད་ལ། གཏུམ་པའི་ལས་བྱེད་པས་ན་གཏུམ་མོ་ཞེས་བྱ་བའི་རྩ་སྟེ་སྙིང་གའི་དབུས་ནས་ལྕེ་ལ་འབྲེལ་ཏེ་རླུང་རྒྱུ་ཞིང་རོ་འབབ་པར་བྱེད་དོ།

 །ཉོན་མོངས་པ་སུན་འབྱིན་པར་བྱེད་པས་ན་སྐྱོན་མའམ་མཚན་མོ་ཅན་ཏེ་ལུས་ཀྱི་མཆན་ཁུང་གཉིས་ཀྱི་རྩ་ཡིན་ནོ། །ལུས་སྐྱོང་བར་བྱེད་པས་ན་མཇུག་མའམ་བཤང་ཆེན་མ་ཞེས་བྱ་སྟེ་ལུས་ཀྱི་ནུ་མའི་རྩའོ། །སྐྱེད་པར་བྱེད་པས་ན་མ་མོ་སྟེ་ལུས་ཀྱི་ལྟེ་བའི་རྩའོ། །ཐམས་ཅད་དུ་འོངས་པས་ན་མཚན་མོ་ཞེས་བྱ་སྟེ་ལུས་ཀྱི་སྣ་རྩེར་ཟུག་པའི་རྩའོ། །ཞི་བས་ན་བསིལ་སྟེར་མ་སྟེ་ལུས་ཀྱི་ཁའི་མཐའ་སྐོར་ལ་གནས་པའི་རྩའོ། །དྲོ་བར་བྱེད་པས་ཚ་བ་མའམ་དྲོད་མ་སྟེ་ལུས་ཀྱི་མགྲིན་པའི་དབུས་ན་གནས་པའི་རྩའོ། །འདི་རྣམས་ཤེས་རབ་ཀྱི་རང་བཞིན་ཟླ་བའི་ཁམས་འབབ་པར་བྱེད་པ་སྟེ། གཙོ་མོ་རྐྱང་མ་ལ་དེ་དག་ཀུན་བརྟེན་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་རྣམས་བསམ་པའི་སྒོ་ནས་ཤེས་རབ་དང་ལུས་ཀྱི་སྒོ་ནས་ཐབས་ཀྱི་རང་བཞིན་ཟླ་བ་ཡར་ངོའི་ཆ་རྣམ་པར་དག་པའོ། །གཉིས་པ་ནི། རོ་མ་ལ་བརྟེན་ཐབས་ཀྱི་ཆ། །གཞོལ་མ་བྲང་གི་གཞུང་དུ་གནས། །རངས་མ་ལྒང་པར་འབྲེལ་བ་སྟེ། །ཤིན་ཏུ་གཟུགས་ཅན་མཚན་མར་གནས། །སྤྱི་མ་འོག་སྒོར་འབྲེལ་བ་སྟེ། །རྒྱུ་སྦྱིན་བརླ་ཡི་རྩ་ཆེན་ཡིན། །སྦྱོར་བྲལ་མ་ནི་བྱིན་པར་
གནས། །སྡུ་གུ་རྐང་པའི་སོར་མོར་འབྲེལ། །གྲུབ་མ་བོལ་གོང་རྩ་ཡིན་ཏེ། །འཚེད་མ་རྐང་མཐེབ་སྤུ་འཁྱིལ་རྩ། །ཡིད་བཟང་པུས་མོའི་གཉེན་གོང་གནས། །ཞེས་གསུངས་ཏེ། རོ་མ་ལ་བརྟེན་པ་ཐབས་ཀྱི་ཆ་ཤས་སུ་གྱུར་པའི་རྩ་བཅུ་ནི། ཟླ་བ་ལྟ་བུས་ན་མཚན་མའམ་གཞོལ་མ་སྟེ་ལུས་ཀྱི་བྲང་གི་གཞུང་དུ་གནས་པའི་རྩའོ། །མུན་པ་ཆེན་པོ་ལྟ་བུས་ན་ནག་མོའམ་རངས་མ་སྟེ་ལུས་ཀྱི་ལྒངས་པར་འབྲེལ་བའོ། །བེམས་པོས་བསྡུས་པས་ན་ཤིན་ཏུ་གཟུགས་ཅན་མ་སྟེ་ལུས་ཀྱི་མཚན་མར་གནས་པའི་རྩའོ། །མཉམ་པའི་དངོས་པོས་ན་སྤྱི་མ་ཞེས་བྱ་སྟེ་ལུས་ཀྱི་འོག་སྒོ་དང་འབྲེལ་བའི་རྩའོ། །རྒྱུ་ཐམས་ཅད་སྟེར་བས་རྒྱུ་སྦྱིན་མ་སྟེ་ལུས་ཀྱི་བརླའི་རྩ་ཆེན་པོ་ཡིན་ནོ། །སྦྱོར་བ་ཐམས་ཅད་མེད་པས་ན་སྦྱོར་བྲལ་མ་སྟེ་ལུས་ཀྱི་བྱིན་པར་གནས་པའི་རྩའོ། །དགའ་བ་བསྡུས་པས་ན་དགའ་བྱེད་མའམ་སྡུ་གུ་མ་སྟེ་ལུས་ཀྱི་རྐང་པའི་སོར་མོ་དང་འབྲེལ་བའི་རྩའོ། །དངོས་གྲུབ་སྦྱིན་པས་ན་གྲུབ་མ་སྟེ་ལུས་ཀྱི་རྐང་པའི་བོལ་གོང་གི་རྩའོ། །ཉོན་མོངས་སྲེག་པས་ན་འཚེད་མ་སྟེ་ལུས་ཀྱི་རྐང་པའི་མཐེ་བོའི་སྤུ་འཁྱིལ་བའི་རྩའོ། །ཤེས་རབ་ཀྱི་ལྷ་མོ་ཡིན་
པས་ན་ཡིད་བཟང་མ་སྟེ་ལུས་ཀྱི་པུས་མོའི་གཉེན་གོང་ན་གནས་པའི་རྩའོ། །འདི་རྣམས་བསམ་པའི་སྒོ་ནས་ཐབས་དང་། ལུས་ཀྱི་སྒོ་ནས་ཤེས་རབ་ཟླ་བ་མར་གྱི་ངོ་རྣམ་པར་དག་པའོ། །གསུམ་པ་ནི། དེ་ལྟར་ལུས་ཀྱི་གནས་སུ་འདོད། །ཅེས་རྐང་པ་གཅིག་སྟེ། དེ་ལྟར་ན་རོ་རྐྱང་ལ་བརྟེན་པའི་རྩ་ཉི་ཤུ་རྩ་བཞི་པོ་དེ་ནི་ཕྱི་རོལ་གྱི་ཡུལ་ཉི་ཤུ་རྩ་བཞིའི་རང་བཞིན་ཡིན་པས་རྡོ་རྗེའི་ལུས་ཀྱི་ནང་གི་གནས་སུ་འདོད་པ་ཡིན་ནོ། །གསུམ་པ་སྦས་པའི་རྩ་ལྔ་ནི། སུམ་སྐོར་འདོད་མ་ཁྱིམ་མ་དང་། །གཏུམ་མོ་ཞེས་བྱ་རྩ་བཞི་ནི། །མིག་དང་རྣ་བ་སྣ་དང་ལྕེར། །སྙིང་དབུས་ནས་འབྲེལ་རླུང་རྒྱུའི་རྩ། །བདུད་བྲལ་ལྕེ་ཆུང་དབུས་སུ་ཟུག །འདིར་ནི་ལུས་ཀྱི་སྙིང་དབུས་སུ། །རྩ་ལྔ་པོ་ནི་ཡང་དག་གནས། །སྲོག་ནི་ཨ་བ་དྷཱུ་ཏཱི་སྟེ། །གཞན་ནི་རྩ་བའི་རླུང་རྒྱུའི་གནས། །ཞེས་གསུངས་ཏེ། རྣམ་པ་གསུམ་གྱིས་འཇུག་པས་ན་སུམ་སྐོར་མ་སྟེ་སྙིང་གའི་དབུས་ནས་མིག་ལ་འབྲེལ་ཏེ་རླུང་རྒྱུ་ཞིང་གཟུགས་འབབ་པ་དང་། འདོད་པའི་ཡོན་ཏན་ཐམས་ཅད་དང་ལྡན་པས་འདོད་མ་སྟེ་སྙིང་གའི་དབུས་ནས་རྣ་བ་ལ་འབྲེལ་ཏེ་རླུང་རྒྱུ་ཞིང་སྒྲ་འབབ་པ་
དང་། ཁྱིམ་གྱི་བདག་མོ་ཡིན་པས་ན་ཁྱིམ་མ་སྟེ་སྙིང་གའི་དབུས་ནས་སྣ་ལ་འབྲེལ་ཏེ་རླུང་རྒྱུ་ཞིང་དྲི་འབབ་པར་བྱེད་ལ། གཏུམ་པའི་ལས་བྱེད་པས་ན་གཏུམ་མོ་ཞེས་བྱ་བའི་རྩ་སྟེ་སྙིང་གའི་དབུས་ནས་ལྕེ་ལ་འབྲེལ་ཏེ་རླུང་རྒྱུ་ཞིང་རོ་འབབ་པར་བྱེད་དོ།


#### 注意此处是断点重试开始位置，可能需要清理此位置之前的一次翻译 ####
这些是用于人类学和语言学术用途的直译：
།ཉོན་མོངས་པ་སུན་འབྱིན་པར་བྱེད་པས་ན་སྐྱོན་མའམ་མཚན་མོ་ཅན་ཏེ་ལུས་ཀྱི་མཆན་ཁུང་གཉིས་ཀྱི་རྩ་ཡིན་ནོ།
因为能够使烦恼厌离，所以称为"有过失者"或"夜之女"，即身体两腋下的脉。
།ལུས་སྐྱོང་བར་བྱེད་པས་ན་མཇུག་མའམ་བཤང་ཆེན་མ་ཞེས་བྱ་སྟེ་ལུས་ཀྱི་ནུ་མའི་རྩའོ།
因为能够保护身体，所以称为"尾巴"或"大便女"，即身体乳房的脉。
།སྐྱེད་པར་བྱེད་པས་ན་མ་མོ་སྟེ་ལུས་ཀྱི་ལྟེ་བའི་རྩའོ།
因为能够生产，所以称为"母亲"，即身体脐部的脉。
།ཐམས་ཅད་དུ་འོངས་པས་ན་མཚན་མོ་ཞེས་བྱ་སྟེ་ལུས་ཀྱི་སྣ་རྩེར་ཟུག་པའི་རྩའོ།
因为遍及一切，所以称为"夜晚"，即插入身体鼻尖的脉。
།ཞི་བས་ན་བསིལ་སྟེར་མ་སྟེ་ལུས་ཀྱི་ཁའི་མཐའ་སྐོར་ལ་གནས་པའི་རྩའོ།
因为寂静，所以称为"施凉者"，即身体口周围的脉。
།དྲོ་བར་བྱེད་པས་ཚ་བ་མའམ་དྲོད་མ་སྟེ་ལུས་ཀྱི་མགྲིན་པའི་དབུས་ན་གནས་པའི་རྩའོ།
因为能够温暖，所以称为"热女"或"暖女"，即身体喉咙中间的脉。
།འདི་རྣམས་ཤེས་རབ་ཀྱི་རང་བཞིན་ཟླ་བའི་ཁམས་འབབ་པར་བྱེད་པ་སྟེ། གཙོ་མོ་རྐྱང་མ་ལ་དེ་དག་ཀུན་བརྟེན་པ་ཡིན་ནོ།
这些都是智慧本性、使月亮界下降的脉，它们都依靠主要的左脉（拉提）。
།དེ་རྣམས་བསམ་པའི་སྒོ་ནས་ཤེས་རབ་དང་ལུས་ཀྱི་སྒོ་ནས་ཐབས་ཀྱི་རང་བཞིན་ཟླ་བ་ཡར་ངོའི་ཆ་རྣམ་པར་དག་པའོ།
这些从意念方面是智慧，从身体方面是方便的本性，是月亮上弦相的清净部分。
།གཉིས་པ་ནི། རོ་མ་ལ་བརྟེན་ཐབས་ཀྱི་ཆ། །གཞོལ་མ་བྲང་གི་གཞུང་དུ་གནས། །རངས་མ་ལྒང་པར་འབྲེལ་བ་སྟེ། །ཤིན་ཏུ་གཟུགས་ཅན་མཚན་མར་གནས། །སྤྱི་མ་འོག་སྒོར་འབྲེལ་བ་སྟེ། །རྒྱུ་སྦྱིན་བརླ་ཡི་རྩ་ཆེན་ཡིན། །སྦྱོར་བྲལ་མ་ནི་བྱིན་པར་གནས། །སྡུ་གུ་རྐང་པའི་སོར་མོར་འབྲེལ། །གྲུབ་མ་བོལ་གོང་རྩ་ཡིན་ཏེ། །འཚེད་མ་རྐང་མཐེབ་སྤུ་འཁྱིལ་རྩ། །ཡིད་བཟང་པུས་མོའི་གཉེན་གོང་གནས། །
第二，依靠右脉的方便部分，下降女居住在胸部中央，黑女与膀胱相连，极具形体者居于生殖器，共同女与下门相连，施因女是大腿的大脉，离合女居于小腿，收集女与脚趾相连，成就女是脚掌上方的脉，燃烧女是脚拇指毛旋处的脉，善意女居于膝盖上部。
ཞེས་གསུངས་ཏེ། རོ་མ་ལ་བརྟེན་པ་ཐབས་ཀྱི་ཆ་ཤས་སུ་གྱུར་པའི་རྩ་བཅུ་ནི། ཟླ་བ་ལྟ་བུས་ན་མཚན་མའམ་གཞོལ་མ་སྟེ་ལུས་ཀྱི་བྲང་གི་གཞུང་དུ་གནས་པའི་རྩའོ།
如是所说，依靠右脉成为方便部分的十条脉是：因为如同月亮，所以称为"标志"或"下降女"，即身体胸部中央的脉。
།མུན་པ་ཆེན་པོ་ལྟ་བུས་ན་ནག་མོའམ་རངས་མ་སྟེ་ལུས་ཀྱི་ལྒངས་པར་འབྲེལ་བའོ།
因为如同大黑暗，所以称为"黑女"或"喜悦女"，即与身体膀胱相连的脉。
།བེམས་པོས་བསྡུས་པས་ན་ཤིན་ཏུ་གཟུགས་ཅན་མ་སྟེ་ལུས་ཀྱི་མཚན་མར་གནས་པའི་རྩའོ།
因为摄于物质，所以称为"极具形体女"，即位于身体生殖器的脉。
།མཉམ་པའི་དངོས་པོས་ན་སྤྱི་མ་ཞེས་བྱ་སྟེ་ལུས་ཀྱི་འོག་སྒོ་དང་འབྲེལ་བའི་རྩའོ།
因为平等实有，所以称为"共同女"，即与身体下门相连的脉。
།རྒྱུ་ཐམས་ཅད་སྟེར་བས་རྒྱུ་སྦྱིན་མ་སྟེ་ལུས་ཀྱི་བརླའི་རྩ་ཆེན་པོ་ཡིན་ནོ།
因为给予一切因，所以称为"施因女"，即身体大腿的大脉。
།སྦྱོར་བ་ཐམས་ཅད་མེད་པས་ན་སྦྱོར་བྲལ་མ་སྟེ་ལུས་ཀྱི་བྱིན་པར་གནས་པའི་རྩའོ།
因为无一切联系，所以称为"离合女"，即居于身体小腿的脉。
།དགའ་བ་བསྡུས་པས་ན་དགའ་བྱེད་མའམ་སྡུ་གུ་མ་སྟེ་ལུས་ཀྱི་རྐང་པའི་སོར་མོ་དང་འབྲེལ་བའི་རྩའོ།
因为收集喜乐，所以称为"作乐女"或"收集女"，即与身体脚趾相连的脉。
།དངོས་གྲུབ་སྦྱིན་པས་ན་གྲུབ་མ་སྟེ་ལུས་ཀྱི་རྐང་པའི་བོལ་གོང་གི་རྩའོ།
因为施予成就，所以称为"成就女"，即身体脚掌上部的脉。
།ཉོན་མོངས་སྲེག་པས་ན་འཚེད་མ་སྟེ་ལུས་ཀྱི་རྐང་པའི་མཐེ་བོའི་སྤུ་འཁྱིལ་བའི་རྩའོ།
因为烧毁烦恼，所以称为"燃烧女"，即身体脚拇指毛旋处的脉。
།ཤེས་རབ་ཀྱི་ལྷ་མོ་ཡིན་པས་ན་ཡིད་བཟང་མ་སྟེ་ལུས་ཀྱི་པུས་མོའི་གཉེན་གོང་ན་གནས་པའི་རྩའོ།
因为是智慧女神，所以称为"善意女"，即居于身体膝盖上部的脉。
།འདི་རྣམས་བསམ་པའི་སྒོ་ནས་ཐབས་དང་། ལུས་ཀྱི་སྒོ་ནས་ཤེས་རབ་ཟླ་བ་མར་གྱི་ངོ་རྣམ་པར་དག་པའོ།
这些从意念方面是方便，从身体方面是智慧，是月亮下弦相的清净部分。
།གསུམ་པ་ནི། དེ་ལྟར་ལུས་ཀྱི་གནས་སུ་འདོད། །ཅེས་རྐང་པ་གཅིག་སྟེ། དེ་ལྟར་ན་རོ་རྐྱང་ལ་བརྟེན་པའི་རྩ་ཉི་ཤུ་རྩ་བཞི་པོ་དེ་ནི་ཕྱི་རོལ་གྱི་ཡུལ་ཉི་ཤུ་རྩ་བཞིའི་རང་བཞིན་ཡིན་པས་རྡོ་རྗེའི་ལུས་ཀྱི་ནང་གི་གནས་སུ་འདོད་པ་ཡིན་ནོ།
第三，如是愿居于身体中，这一句是说，如是依靠左右脉的二十四条脉，因为是外部二十四处的本性，所以被认为是金刚身体内部的住处。
།གསུམ་པ་སྦས་པའི་རྩ་ལྔ་ནི། སུམ་སྐོར་འདོད་མ་ཁྱིམ་མ་དང་། །གཏུམ་མོ་ཞེས་བྱ་རྩ་བཞི་ནི། །མིག་དང་རྣ་བ་སྣ་དང་ལྕེར། །སྙིང་དབུས་ནས་འབྲེལ་རླུང་རྒྱུའི་རྩ། །བདུད་བྲལ་ལྕེ་ཆུང་དབུས་སུ་ཟུག །འདིར་ནི་ལུས་ཀྱི་སྙིང་དབུས་སུ། །རྩ་ལྔ་པོ་ནི་ཡང་དག་གནས། །སྲོག་ནི་ཨ་བ་དྷཱུ་ཏཱི་སྟེ། །གཞན་ནི་རྩ་བའི་རླུང་རྒྱུའི་གནས། །
第三，隐藏的五条脉是：三周女、欲女、家女和猛女这四条脉，从心中央连接到眼、耳、鼻和舌，是气流通过的脉；离魔女插入小舌中央。在此，在身体心中央，五条脉真实存在。生命是中脉（阿瓦杜提），其他是基本气流通过的处所。
ཞེས་གསུངས་ཏེ། རྣམ་པ་གསུམ་གྱིས་འཇུག་པས་ན་སུམ་སྐོར་མ་སྟེ་སྙིང་གའི་དབུས་ནས་མིག་ལ་འབྲེལ་ཏེ་རླུང་རྒྱུ་ཞིང་གཟུགས་འབབ་པ་དང་།
如是所说，因为以三种方式进入，所以称为"三周女"，即从心中央连接到眼睛，气流通过并且色相下降。
འདོད་པའི་ཡོན་ཏན་ཐམས་ཅད་དང་ལྡན་པས་འདོད་མ་སྟེ་སྙིང་གའི་དབུས་ནས་རྣ་བ་ལ་འབྲེལ་ཏེ་རླུང་རྒྱུ་ཞིང་སྒྲ་འབབ་པ་དང་།
因为具有一切欲望功德，所以称为"欲女"，即从心中央连接到耳朵，气流通过并且声音下降。
ཁྱིམ་གྱི་བདག་མོ་ཡིན་པས་ན་ཁྱིམ་མ་སྟེ་སྙིང་གའི་དབུས་ནས་སྣ་ལ་འབྲེལ་ཏེ་རླུང་རྒྱུ་ཞིང་དྲི་འབབ་པར་བྱེད་ལ།
因为是家的主人，所以称为"家女"，即从心中央连接到鼻子，气流通过并且气味下降。
གཏུམ་པའི་ལས་བྱེད་པས་ན་གཏུམ་མོ་ཞེས་བྱ་བའི་རྩ་སྟེ་སྙིང་གའི་དབུས་ནས་ལྕེ་ལ་འབྲེལ་ཏེ་རླུང་རྒྱུ་ཞིང་རོ་འབབ་པར་བྱེད་དོ།
因为做猛烈的事业，所以称为"猛女"的脉，即从心中央连接到舌头，气流通过并且味道下降。


 །དབང་པོ་དེ་དག་ཀྱང་རྩ་དེ་རྣམས་དེའི་ནང་དུ་རྒྱུ་བའི་རླུང་། དེ་དང་ལྷན་ཅིག་འབྱུང་བའི་ཐིག་ལེ་ལས་བྱུང་བ་ཡིན་ལ། བདུད་འཇོམས་པར་བྱེད་པས་ན་བདུད་བྲལ་ཏེ་སྙིང་གའི་དབུས་ནས་རྩེ་མོ་གཅིག་ལ་ལྕེའུ་ཆུང་གི་དབུས་སུ་ཟུགས་ནས་ཁམས་དཀར་ཆ་གྱེན་ལ་འབབ་པར་བྱེད་ཅིང་། རྩེ་མོ་གཞན་ལུས་ཀྱི་སྟོད་སྨད་ཐམས་ཅད་དུ་ཁྱབ་ནས་བྱེད་ལས་ཕྱོགས་གཅིག་གིས་རེག་བྱ་འབབ་པར་བྱེད་དོ། །སྦས་པའི་རྩ་ལྔ་འཆད་པའི་སྐབས་འདིར་ནི་ལུས་ཀྱི་སྙིང་གའི་དབུས་སུ་སྦས་པའི་རྩ་ལྔ་པོ་ནི་ཡང་དག་པར་གནས་པར་གསུངས་པ་ལས། སྲོག་ཆེན་པོའི་རླུང་རྒྱུ་བའི་གནས་ནི་ཨ་བ་དྷཱུ་ཏིའི་ཡར་སྣ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལས་གཞན་པའི་རྩ་བའི་རླུང་བཞི་རྒྱུ་བའི་གནས་ཡིན་ལ་དེ་ཡང་ཐུར་སེལ་གྱི་རླུང་གི་གནས་ཨ་བ་དྷཱུ་ཏཱིའི་མར་སྣ་དང་། གྱེན་རྒྱུའི་གནས་གླང་པོ་ཆེའི་ལྕེ་དང་། ཁྱབ་བྱེད་ཀྱི་
གནས་སེར་སྐྱ་དང་། མེ་མཉམ་ཀྱི་གནས་སྣར་མའི་རྩ་རྣམས་ཡིན་ནོ། །འདིར་སྦས་པའི་རྩ་ལ་ངོས་འཛིན་དང་འཆད་ཚུལ་མང་ཡང་། ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་བདུན་པའི་ཞལ་སྔ་ནས། རྗེ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་གསུང་སྒྲོས་ལྟར། རྩ་བའི་རླུང་ལྔ་རྒྱུ་བའི་རྩ་ལྔ་ཁོ་ན་སྦས་པའི་རྩ་ལྔ་ཡིན་ལ། སྦས་པ་ཞེས་པའི་དོན་ནི། བདེ་དགྱེས་གཉིས་ཀར་སྦས་ནས། དུས་འཁོར་དུ་གསལ་བར་གསུངས་པ་དང་། བྱ་བ་སྦས་པ་གཉིས་ཀའི་སྒོ་ནས་སྦས་པར་བཤད་ལ། ཀྱཻ་རྡོར་དུ་རྩའི་གཙོ་མོ་སུམ་ཅུ་རྩ་བདུན་ཞེས་བཤད་ཀྱང་། རྩ་བའི་རླུང་རྒྱུ་བའི་རྩ་འདབ་ལྔ་པོ་འདིའི་ངོས་འཛིན་གསལ་པོར་མ་མཛད་པས། ཀྱཻ་རྡོར་དུའང་སྦས་པའི་ཚུལ་དུ་གསུངས་ཏེ། ཀྱཻ་རྡོར་གྱི་འགྲེལ་པ་མང་པོར་སྦས་པ་རྩ་ལྔ་ཞེས་འབྱུང་བས་སོ། །འདིར་སུམ་སྐོར་མ་ནས་རྩ་བའི་རླུང་རྒྱུའི་གནས། ཞེས་པའི་བར་རྩ་འདབ་བཅུ་ཀ་བསྡོམ་པ་ལ། སྦས་པའི་རྩ་ལྔར་བཤད་པ་ནི། ཞེས་མི་གསལ་བའི་ཚུལ་དུ་ས་བཅད་པ་དང་། འོག་ཏུ་བྱེ་བྲག་ཅེས་སོགས་གསུངས་པ་ནི་དགོངས་པ་ཅན་ཡིན། ཅེས་གསུངས་ཏེ་ས་སྐྱ་པའི་བདག་མེད་བསྟོད་འགྲེལ་དང་། རྒྱལ་བ་ཡང་
དགོན་པ་རྣམས་དང་བཞེད་པ་མཐུན་ནོ། །དྭགས་རམ་པས། ཡན་ལག་གི་རྟེན་ལ་སྦས་པའི་རྩར་འཇོག་པ་ནི་ཡོན་ཏན་གྱི་སྒོ་ནས་བཞག་ཅིང་། རྩ་བའི་རླུང་ལྔའི་རྟེན་ལ་སྦས་པའི་རྩར་འཇོག་པ་ནི་ཁམས་ལྔའི་སྒོ་ནས་བཞག་པ་ཡིན་ནོ། །ཞེས་དང་། རྗེ་དཀོན་མཆོག་ཡན་ལག་གིས། དབུ་མ་དང་འབྲེལ་བའི་རྩ་བཅུ་པ་སྦས་པའི་རྩ་ཞེས་བསྟན་པའི་དོན་ནི་སྙིང་གའི་འོད་གསལ་མི་ཤིགས་པ་ལས་ལངས་ནས་གཟུགས་སོགས་ཡུལ་ལ་འཇུག་པ་དང་། ལམ་དུས་སུ་དེ་རྣམས་ཀྱི་བྱེད་པ་བཅིངས་པས་རྟགས་བཅུ་འཆར་བའི་རྩ་བར་གྱུར་པས་སྦས་པ་སྟེ་ས་བོན་ནམ་གཏེར་སྦས་པ་ལྟ་བུའོ། །དེ་ལ་བཅུར་ཡོད་ཀྱང་ལྔར་བཞག་པ་ནི་ཤིང་ལོ་མ་བདུན་པར་བརྗོད་པ་དང་འདྲ། ཞེས་སོགས་གསུངས་ཏེ་མཚུར་ཕུ་འཇམ་དབྱངས་ཆེན་པོ་སོགས་དང་བཞེད་པ་མཐུན་ནོ། །བཞི་པ་རྩའི་འཁོར་ལོ་བཤད་པ་ལ་གཉིས། མདོར་བསྟན། རྒྱས་བཤད་དོ། །དང་པོ་ནི། དེ་ནས་འཁོར་ལོ་བཞི་དང་དྲུག །བཅོ་བརྒྱད་ལ་སོགས་དབྱེ་བ་ནི། །ཞེས་གསུངས་ཏེ། རྩའི་གཙོ་མོ་རྣམས་བཤད་པའི་རྗེས་དེ་ནས་འཁོར་ལོའི་རྩ་རྣམས་འཆད་དོ། །དེ་ཡང་ལྟེ་སྙིང་མགྲིན་
སྤྱིའི་འཁོར་ལོ་བཞི་དང་། དེའི་སྟེང་དུ་གསང་གཙུག་གི་འཁོར་ལོ་བསྣན་པས་དྲུག་དང་། ཚིགས་ཆེན་གྱི་འཁོར་ལོ་བཅུ་གཉིས་བསྣན་པས་བཅོ་བརྒྱད་དོ། །ལ་སོགས་པས་ཚིགས་ཕྲན་གྱི་འཁོར་ལོ་དྲུག་ཅུ་སྟེ། རྩའི་འཁོར་ལོ་རྣམས་ཀྱི་དབྱེ་བ་ནི་རྒྱུད་འགྲེལ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་འོག་ནས་འཆད་པར་འགྱུར་རོ། །འདིར་རྩའི་འཁོར་ལོ་ཞེས་གསུངས་པའི་སྒྲ་དོན་ནི། རྩ་འདབ་ཀྱི་དབྱིབས་འཁོར་ལོ་ལྟ་བུར་ཡོད་པས་སམ་གནད་བཅིངས་ནས་དེ་ལ་གནད་དུ་བསྣུན་པས་གནས་སྐབས་བཞིའི་འཁྲུལ་པ་གཅོད་པས། འཁོར་ལོས་མི་མཐུན་ཕྱོགས་གཅོད་པ་དང་བྱེད་ལས་ཆོས་མཚུངས་པའི་དོན་གྱིས་འཁོར་ལོ་ཞེས་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ།

 །དབང་པོ་དེ་དག་ཀྱང་རྩ་དེ་རྣམས་དེའི་ནང་དུ་རྒྱུ་བའི་རླུང་། དེ་དང་ལྷན་ཅིག་འབྱུང་བའི་ཐིག་ལེ་ལས་བྱུང་བ་ཡིན་ལ། བདུད་འཇོམས་པར་བྱེད་པས་ན་བདུད་བྲལ་ཏེ་སྙིང་གའི་དབུས་ནས་རྩེ་མོ་གཅིག་ལ་ལྕེའུ་ཆུང་གི་དབུས་སུ་ཟུགས་ནས་ཁམས་དཀར་ཆ་གྱེན་ལ་འབབ་པར་བྱེད་ཅིང་། རྩེ་མོ་གཞན་ལུས་ཀྱི་སྟོད་སྨད་ཐམས་ཅད་དུ་ཁྱབ་ནས་བྱེད་ལས་ཕྱོགས་གཅིག་གིས་རེག་བྱ་འབབ་པར་བྱེད་དོ། །སྦས་པའི་རྩ་ལྔ་འཆད་པའི་སྐབས་འདིར་ནི་ལུས་ཀྱི་སྙིང་གའི་དབུས་སུ་སྦས་པའི་རྩ་ལྔ་པོ་ནི་ཡང་དག་པར་གནས་པར་གསུངས་པ་ལས། སྲོག་ཆེན་པོའི་རླུང་རྒྱུ་བའི་གནས་ནི་ཨ་བ་དྷཱུ་ཏིའི་ཡར་སྣ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལས་གཞན་པའི་རྩ་བའི་རླུང་བཞི་རྒྱུ་བའི་གནས་ཡིན་ལ་དེ་ཡང་ཐུར་སེལ་གྱི་རླུང་གི་གནས་ཨ་བ་དྷཱུ་ཏཱིའི་མར་སྣ་དང་། གྱེན་རྒྱུའི་གནས་གླང་པོ་ཆེའི་ལྕེ་དང་། ཁྱབ་བྱེད་ཀྱི་
གནས་སེར་སྐྱ་དང་། མེ་མཉམ་ཀྱི་གནས་སྣར་མའི་རྩ་རྣམས་ཡིན་ནོ། །འདིར་སྦས་པའི་རྩ་ལ་ངོས་འཛིན་དང་འཆད་ཚུལ་མང་ཡང་། ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་བདུན་པའི་ཞལ་སྔ་ནས། རྗེ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་གསུང་སྒྲོས་ལྟར། རྩ་བའི་རླུང་ལྔ་རྒྱུ་བའི་རྩ་ལྔ་ཁོ་ན་སྦས་པའི་རྩ་ལྔ་ཡིན་ལ། སྦས་པ་ཞེས་པའི་དོན་ནི། བདེ་དགྱེས་གཉིས་ཀར་སྦས་ནས། དུས་འཁོར་དུ་གསལ་བར་གསུངས་པ་དང་། བྱ་བ་སྦས་པ་གཉིས་ཀའི་སྒོ་ནས་སྦས་པར་བཤད་ལ། ཀྱཻ་རྡོར་དུ་རྩའི་གཙོ་མོ་སུམ་ཅུ་རྩ་བདུན་ཞེས་བཤད་ཀྱང་། རྩ་བའི་རླུང་རྒྱུ་བའི་རྩ་འདབ་ལྔ་པོ་འདིའི་ངོས་འཛིན་གསལ་པོར་མ་མཛད་པས། ཀྱཻ་རྡོར་དུའང་སྦས་པའི་ཚུལ་དུ་གསུངས་ཏེ། ཀྱཻ་རྡོར་གྱི་འགྲེལ་པ་མང་པོར་སྦས་པ་རྩ་ལྔ་ཞེས་འབྱུང་བས་སོ། །འདིར་སུམ་སྐོར་མ་ནས་རྩ་བའི་རླུང་རྒྱུའི་གནས། ཞེས་པའི་བར་རྩ་འདབ་བཅུ་ཀ་བསྡོམ་པ་ལ། སྦས་པའི་རྩ་ལྔར་བཤད་པ་ནི། ཞེས་མི་གསལ་བའི་ཚུལ་དུ་ས་བཅད་པ་དང་། འོག་ཏུ་བྱེ་བྲག་ཅེས་སོགས་གསུངས་པ་ནི་དགོངས་པ་ཅན་ཡིན། ཅེས་གསུངས་ཏེ་ས་སྐྱ་པའི་བདག་མེད་བསྟོད་འགྲེལ་དང་། རྒྱལ་བ་ཡང་
དགོན་པ་རྣམས་དང་བཞེད་པ་མཐུན་ནོ། །དྭགས་རམ་པས། ཡན་ལག་གི་རྟེན་ལ་སྦས་པའི་རྩར་འཇོག་པ་ནི་ཡོན་ཏན་གྱི་སྒོ་ནས་བཞག་ཅིང་། རྩ་བའི་རླུང་ལྔའི་རྟེན་ལ་སྦས་པའི་རྩར་འཇོག་པ་ནི་ཁམས་ལྔའི་སྒོ་ནས་བཞག་པ་ཡིན་ནོ། །ཞེས་དང་། རྗེ་དཀོན་མཆོག་ཡན་ལག་གིས། དབུ་མ་དང་འབྲེལ་བའི་རྩ་བཅུ་པ་སྦས་པའི་རྩ་ཞེས་བསྟན་པའི་དོན་ནི་སྙིང་གའི་འོད་གསལ་མི་ཤིགས་པ་ལས་ལངས་ནས་གཟུགས་སོགས་ཡུལ་ལ་འཇུག་པ་དང་། ལམ་དུས་སུ་དེ་རྣམས་ཀྱི་བྱེད་པ་བཅིངས་པས་རྟགས་བཅུ་འཆར་བའི་རྩ་བར་གྱུར་པས་སྦས་པ་སྟེ་ས་བོན་ནམ་གཏེར་སྦས་པ་ལྟ་བུའོ། །དེ་ལ་བཅུར་ཡོད་ཀྱང་ལྔར་བཞག་པ་ནི་ཤིང་ལོ་མ་བདུན་པར་བརྗོད་པ་དང་འདྲ། ཞེས་སོགས་གསུངས་ཏེ་མཚུར་ཕུ་འཇམ་དབྱངས་ཆེན་པོ་སོགས་དང་བཞེད་པ་མཐུན་ནོ། །བཞི་པ་རྩའི་འཁོར་ལོ་བཤད་པ་ལ་གཉིས། མདོར་བསྟན། རྒྱས་བཤད་དོ། །དང་པོ་ནི། དེ་ནས་འཁོར་ལོ་བཞི་དང་དྲུག །བཅོ་བརྒྱད་ལ་སོགས་དབྱེ་བ་ནི། །ཞེས་གསུངས་ཏེ། རྩའི་གཙོ་མོ་རྣམས་བཤད་པའི་རྗེས་དེ་ནས་འཁོར་ལོའི་རྩ་རྣམས་འཆད་དོ། །དེ་ཡང་ལྟེ་སྙིང་མགྲིན་
སྤྱིའི་འཁོར་ལོ་བཞི་དང་། དེའི་སྟེང་དུ་གསང་གཙུག་གི་འཁོར་ལོ་བསྣན་པས་དྲུག་དང་། ཚིགས་ཆེན་གྱི་འཁོར་ལོ་བཅུ་གཉིས་བསྣན་པས་བཅོ་བརྒྱད་དོ། །ལ་སོགས་པས་ཚིགས་ཕྲན་གྱི་འཁོར་ལོ་དྲུག་ཅུ་སྟེ། རྩའི་འཁོར་ལོ་རྣམས་ཀྱི་དབྱེ་བ་ནི་རྒྱུད་འགྲེལ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་འོག་ནས་འཆད་པར་འགྱུར་རོ། །འདིར་རྩའི་འཁོར་ལོ་ཞེས་གསུངས་པའི་སྒྲ་དོན་ནི། རྩ་འདབ་ཀྱི་དབྱིབས་འཁོར་ལོ་ལྟ་བུར་ཡོད་པས་སམ་གནད་བཅིངས་ནས་དེ་ལ་གནད་དུ་བསྣུན་པས་གནས་སྐབས་བཞིའི་འཁྲུལ་པ་གཅོད་པས། འཁོར་ལོས་མི་མཐུན་ཕྱོགས་གཅོད་པ་དང་བྱེད་ལས་ཆོས་མཚུངས་པའི་དོན་གྱིས་འཁོར་ལོ་ཞེས་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ།


#### 注意此处是断点重试开始位置，可能需要清理此位置之前的一次翻译 ####
这些肢体和感官也是从脉中流动的风，以及与之同生的明点所产生的。因为能降服魔障，所以称为"超越魔障"，从心间中央，其一端插入小舌中央，使白种向上流动，另一端遍布身体的上下各部分，功能之一是使触感传递。
在这解释隐秘五脉的部分中，说明了身体心间中央的五种隐秘脉的确实存在。其中，大命风流动的处所是中脉(阿瓦杜提)的上端，这也是其余四种根本风流动的地方，即：下行风的处所是中脉的下端，上行风的处所是象舌脉，遍行风的处所是黄白脉，平等风的处所是星脉。
虽然关于隐秘脉的辨识和解释方法很多，但七世全知者说，根据如来尊者的教言，只有五种根本风所流动的五脉才是隐秘五脉。"隐秘"一词的含义是，在喜乐和欢喜两部[密续]中被隐藏，而在时轮[密续]中才明确阐述，还有从隐藏行为两方面来解释。在[密续]《喜金刚》中虽然说有三十七条主脉，但没有明确指出这五条根本风流动的支脉，因此《喜金刚》中也是以隐秘方式提及，因为在许多《喜金刚》注释中都提到"隐秘五脉"。
这里从"三轮脉"到"根本风流动之处所"这段文字中，将全部十个支脉合在一起解释为隐秘五脉，这是以不明确的方式做区分，下文所说的"特别"等词是有深意的。这与萨迦派的《无我赞释》和嘉华扬贡巴的见解一致。
达绕巴说："以肢体之所依为隐秘脉是从功德方面安立的，以五种根本风之所依为隐秘脉是从五大种方面安立的。"
贡却央拉说："教示与中脉相连的十脉为隐秘脉的含义是，从心间光明不灭中起，进入色等境界；在修道时，束缚它们的功能，使十种征兆显现，因此是隐秘的，如种子或埋藏的宝藏。虽然有十条，但安立为五条，就像称七叶树为'七叶'一样。"这与楚布绛央钦波等人的见解一致。
第四，解释脉轮分两部分：概述和详述。
第一，概述："然后轮分四或六，十八等各分类。"这是说，在讲述主脉之后，接着解释脉轮。这包括脐、心、喉、顶四轮，再加上密处和头顶轮成为六轮，再加上十二大关节这些是用于人类学和语言学术用途的藏文译文：
这些感官器官也是从在这些脉管中流动的风和与之一起产生的明点中产生的。由于能够降伏魔障，所以称为"离魔"，从心轮中心有一端深入小舌中心使白分上升，另一端遍及身体上下各部，其作用之一是传导触感。在论述隐脉五支这一部分中，说身体心轮中心有五条隐藏的脉管，关于这五脉，大生命风流动的部位是中脉上端，其余四种根本风的流动部位为：下行风的部位是中脉下端，上行风的部位是"象舌"脉，遍行风的部位是"黄白"脉，等同之风的部位是"星流"脉。
这里对于隐脉的辨识和解释方式虽然很多，但是全知七世（达赖喇嘛七世）说，据如来所传，仅五种根本风流动的五条脉是隐脉五支。"隐藏"的含义是，在《喜乐金刚》和《胜乐金刚》两部中被隐藏，而在《时轮金刚》中被明确提及，并解释为从行为和隐藏两方面而言是隐藏的。虽然在《喜金刚》中提到"三十七主要脉管"，但未明确指出这五种根本风流动的五支脉，因此在《喜金刚》中也是以隐藏方式提及，在《喜金刚》的许多注释中都出现"五隐脉"的说法。
这里从"环绕脉"到"根本风流动的位置"之间的十个脉支合起来被解释为五隐脉，以这种不明确的方式分段，下面提到的"区别"等说法是有深意的。这与萨迦派的《无我赞释》和胜者杨贡巴的观点一致。达仓巴说："将支分的依托视为隐脉是从功德角度安立的，而将五根本风的依托视为隐脉是从五大种角度安立的。"
尊者贡却扬拉说："将与中脉相连的十脉称为隐脉的意义是，从心轮的不灭明光中起身后进入色等境，在修道时由于束缚这些脉的作用而显现十种征象，它们是根本，因此称为'隐藏'，如同种子或埋藏的宝藏。虽然有十条，但安立为五条，这就像将有七片叶子的树称为'七叶树'一样。"这与楚布蒋扬钦波等的观点一致。
第四，解释脉轮，分两部分：总说和详解。首先总说："然后四轮和六轮，十八轮等分类"。在解释主要脉管之后，接着解释脉轮。其中，脐、心、喉、顶的四轮，加上密处和顶髻轮成为六轮，再加十二大关节轮成为十八轮。"等"字包括六十个小关节轮。对于这些脉轮的分类，将按照续部和注释的原文在下文详解。
这里所说"脉轮"的字面意思是：因为脉支的形状如同轮子，或者因为通过束缚要点并对其加以刺激，能够断除四种状态的迷乱，如同轮子能切断对立面，由于作用相似，所以称为"轮"。


 །གཉིས་པ་ལ་གསུམ། རྩ་བའི་འཁོར་ལོ་བཞི་བཤད་པ། དྲུག་བཤད་པ། ཚིགས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་བཤད་པའོ། །དང་པོ་ལ་ལྔ། ལྟེ་བ། སྙིང་ག །མགྲིན་པ། སྤྱི་བོའི་འཁོར་ལོ་བཤད་པ། ཐུན་མོང་གི་དོན་བསྡུ་བའོ། །དང་པོ་ལ་གཉིས། སྤྱིར་བསྟན་པ། རྩ་འདབ་ཀྱི་མིང་རྡོ་རྗེ་ཕྲེང་བའི་ལུང་དང་སྦྱར་ནས་མཇུག་བསྡུ་བའོ། །དང་པོ་ནི། ལྟེ་བ་སྤྲུལ་པའི་འཁོར་ལོ་ནི། །དབུ་མ་ལས་གྱེས་རྩ་བཞི་ལ། །འཕོ་བ་
བཅུ་གཉིས་རིམ་པ་ཡིས། །ལྔ་ཚན་དུ་གྱེས་དྲུག་ཅུ་སྟེ། །གཡས་དང་གཡོན་པའི་འཕོ་བ་བརྟེན། །བཞི་པོ་དབུ་མའི་འཕོ་བ་ཡིན། །ཅེས་གསུངས་ཏེ། ལུས་ཀྱི་ལྟེ་བའི་ཐད་ན་གནས་ཤིང་། ལུས་བསྐྱེད་ཅིང་སྤྲུལ་པ་དང་། རྩའི་དབྱིབས་འཁོར་ལོ་ལྟ་བུར་ཡོད་པས་སམ། རྩ་དེ་ལ་གནད་དུ་བསྣུན་པས་སད་པའི་གནས་སྐབས་སྤྲུལ་པའི་སྐུའི་དགོངས་པར་འཆར་ཞིང་། སྤང་བྱ་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་འཇོམས་པར་བྱེད་པས་འཁོར་ལོ་སྟེ་དེ་ནི་དབུ་མ་ལས་གྱེས་པའི་རྩ་འདབ་སྟོང་པ་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཁམས་བཞི་ལ། གསུམ་ཚན་དུ་གྱེས་པའི་འཕོ་བ་ཆེན་པོ་བཅུ་གཉིས་རིམ་པར་རྒྱུ་བའི་རྩ་བཅུ་གཉིས་ལ་འཕོ་ཆུང་གི་རིམ་པ་ཡིས་ལྔ་ཚན་དུ་གྱེས་པས་དྲུག་ཅུ་སྟེ་དེ་རྣམས་ལས་གཡས་ཀྱི་རྩ་སུམ་ཅུ་ནི་རོ་མ་དང་འབྲེལ་བ་གླང་ལ་སོགས་པའི་མཉམ་པའི་དུས་སྦྱོར་དང་གཡོན་པའི་རྩ་སུམ་ཅུ་ནི་རྐྱང་མ་དང་འབྲེལ་བ་ལུག་སོགས་མི་མཉམ་པའི་དུས་སྦྱོར་གྱི་འཕོ་བ་རྣམས་བརྟེན་ཅིང་། སྟོང་པའི་རྩ་བཞི་པོ་ལ་དབུ་མའི་འཕོ་བ་བརྟེན་པ་ཡིན་ནོ། །སྐབས་འདིར་ཁོ་བོ་ཅག་གི་བླ་མ་ལྷ་ལུང་པས་ནི། རྩ་གཉིས་རེ་ཟུང་དུ་བསྡེབས་པའི་དབང་གིས་གཡས་མཉམ་ཁྱིམ་
དང་གཡོན་མི་མཉམ་པའི་ཁྱིམ་སྟེ། དཔེར་ན་མདུན་དྲང་པོར་ཡོད་པའི་རྩ་དེ་ལུག་ཁྱིམ་མི་མཉམ་པ། དེའི་གཡས་སུ་ཡོད་པ་དེ་གླང་ཁྱིམ་མཉམ་པའི་རྩ་སོགས་སུ་བཞེད་པ་སྟེ་སྡུད་རིམ་སྐབས་སོགས་ལ་འགྲིགས་བདེ་བ་ཡིན་གསུང་ངོ་། །གཉིས་པ་ནི། མིང་ནི་རྡོ་རྗེ་ཕྲེང་བ་ལས། །ཡང་དག་ཤུགས་དང་ཤིན་ཏུ་ཤུགས། །ཤིན་ཏུ་བཟང་དང་བཟང་པོར་འགྲོ། །སྟོབས་ཆེན་དང་ནི་མི་ཟད་ཆེ། །མཛེས་ཆེན་མདུན་དུ་སྐྱེས་པ་ཆེ། །རྒྱགས་པའི་རྟགས་དང་རྒྱགས་པའི་ཆ། །རྒྱགས་པའི་ཆུ་དང་རྒྱགས་སྨྱོ་བྱེད། །རྒྱགས་དང་རྒྱགས་པའི་རྒྱུ་མཐུན་དང་། །རྒྱགས་པའི་རླན་དང་རྒྱགས་པ་འཆང་། །རྩུབ་དང་ཁ་ཆུ་གླང་པོ་དང་། །དབུགས་མི་བདེ་དང་གཡའ་ཁ་འགྲོ། །འདབ་ཆགས་ཡན་ལག་ཁྲ་ཡི་གདོང་། །ཟ་ཕོད་མི་བཟད་སྒྲ་སྒྲོགས་དང་། །དྲི་ལྡན་བརྡེགས་དང་བརྟུལ་བ་དང་། །དབྱངས་དང་དབྱངས་སྐྱེས་དང་ནི་སྤྲིན། །ཆུ་བ་མཐོ་དང་རྒྱ་ལྟར་སྔོ། །ཡུད་ཙམ་གཙོ་བོ་ཡུད་ཙམ་སྐྱེས། །རྒྱབ་ཏུ་ཁ་བལྟས་དབྱུག་པ་དང་། །དབྱུག་སྙོམས་དང་ནི་རྙིང་པ་དང་། །ཚིགས་ཀྱི་ལྷ་དང་ཚིགས་ཀྱི་ཚིགས། །ཚིགས་ཀྱི་ཚད་དང་བརྟུལ་བ་དང་། །
ཚིགས་ཀྱི་གནས་དང་ཚིགས་ཀྱི་གདོང་། །ཚིགས་འོད་ཚིགས་ཀྱི་ལུ་གུ་རྒྱུད། །དུལ་བྱེད་དུལ་འགྲོ་གཟི་བརྗིད་དང་། །དྲི་མེད་དུལ་བ་བསྙེམས་མ་དང་། །ཆུན་འཕྱང་ལྟོ་དང་ཆགས་པ་ཆགས། །ཆུན་འཕྱང་ཆུན་འཕྱང་ཕྱེད་སྦྲང་བུ། །ཕྲུ་གུ་ཕྲུ་གུ་སྟེར་འགྲོ་བ། །ལོ་མ་ལོ་མའི་མགྲིན་པ་དང་། །རབ་མཆོག་མ་དང་རབ་གསལ་ཏེ། །དེ་ལྟར་དྲུག་ཅུ་རྩ་བཞིའོ། །ཞེས་གསུངས་ཏེ། ལྟེ་བའི་རྩ་འདབ་དྲུག་ཅུ་རྩ་བཞི་ལས་རྩ་བའི་རྩ་འདབ་བཞིའི་མིང་ནི་རྒྱུད་རྡོ་རྗེ་ཕྲེང་བ་ལས་ཡང་དག་ཤུགས་དང་ཤིན་ཏུ་ཤུགས་དང་ཤིན་ཏུ་བཟང་དང་བཟང་པོར་འགྲོ་བ་ཞེས་གསུངས་པ་ནི་རོ་རྐྱང་ལས་དབུ་མར་འཇུག་པའི་རྩ་བཞི་ཡིན་ལ། སྔ་མ་གཉིས་རླུང་དབུ་མར་འཇུག་པའི་སྟོབས་ཤུགས་དང་ལྡན་པ་དང་། ཕྱི་མ་གཉིས་སྲོག་དབུ་མར་འཛིན་པས་བཟང་པོར་བྱེད་པའི་དོན་ཏེ། རྩ་ལྷག་མའི་མིང་རྣམས་ཀྱང་བྱེད་ལས་ལས་བཏགས་པར་གསལ་ལོ།

第二部分包括三个方面：解释四种基本脉轮、解释六种脉轮、解释关节脉轮。
第一部分分为五个部分：脐轮、心轮、喉轮、头顶轮的解释，以及总结共同要点。
第一部分又分为两个方面：总体介绍和根据《金刚鬘》经典引用脉支名称并总结。
首先，总体介绍："脐部变化轮，从中脉分出四脉，十二大脉流动，再分五组共六十，左右流动依靠，四者是中脉流动。"这是说，位于身体脐部的位置，能够生成身体和变化，或因脉的形状像轮子，或者因为对这些脉施加关键点压力可以唤醒清醒状态中变化身的智慧，并能摧毁对立面的障碍，所以称为"轮"。这是从中脉分出的代表四种空性智慧元素的脉支，通过三组分出的十二大脉依次流动，再以五组方式分出共六十支脉。其中右侧三十支脉与右脉相连，对应牛等平均时段；左侧三十支脉与左脉相连，对应羊等不平均时段的流动。而四支空性脉依靠中脉流动。
在这一部分，我们的上师拉隆巴认为：每两条脉组成一对，右侧对应平均宫，左侧对应不平均宫。例如，正前方的脉对应羊宫（不平均），其右侧的脉对应牛宫（平均）等等。他说这种理解在收摄阶段等修习中更容易操作。
第二部分："名称在《金刚鬘》中：'正确力和极大力，极善与善行，大力与不竭大，大美与前生大，傲慢相和傲慢分，傲慢水与傲狂作，傲慢与傲慢随顺，傲慢湿与傲慢持，粗糙与口水象，呼吸不畅与痒痛走，羽翼肢节鹰脸，饥饿难忍响声发，有香击打与克制，声音声生与云，水高与似蓝色，刹那主与刹那生，背向后看棍杖与，棍均匀与陈旧，关节神与关节节，关节量与克服，关节处与关节面，关节光关节连结，调服调行与威严，无垢调服骄傲女，串垂腹与贪着贪，串垂串垂半蜂，婴儿婴儿施行走，叶子叶喉与，最胜女与明亮，如是六十四支。'"
这是说，脐轮六十四支脉中，四条主要脉支的名称在《金刚鬘》经中被称为"正确力"、"极大力"、"极善"和"善行"，这四条是从左右脉进入中脉的脉管。前两者具有将气引入中脉的强力，后两者能够将生命保持在中脉中，具有使之良好的作用。其余脉的名称也都是根据各自功能而命名的。


 །རྩེ་མོའི་འདབ་མ་དྲུག་ཅུ་ནི་འཕོ་ཆེན་ནམ་དུས་སྦྱོར་བཅུ་གཉིས་ལ་བརྟེན་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལ་དང་པོ་ལུག་གི་དུས་སྦྱོར་གྱི་འཕོ་བ་བརྟེན་པའི་རྩ་འདབ་ལྔའི་མིང་ནི། ཡང་དག་པའི་སྟོབས་དང་ལྡན་པས་སྟོབས་ཆེན་དང་།
ཤོག་ལྷེབ་ ༡༠༡ ནས་ ༢༠༠ བར།

六十个叶脉依靠大流动或十二时轮，其中第一个羊时轮的流动所依靠的五个脉支名称为：因具有正确力量故名"大力"，
[页101至200]


 ཡང་དག་པའི་སྟོབས་དང་ལྡན་པས་སྟོབས་ཆེན་དང་།
ཤོག་ལྷེབ་ ༡༠༡ ནས་ ༢༠༠ བར།

因具有正确力量故名"大力"，
[页101至200]
Computer: 这些是用于人类学和语言学术用途，请完整直译成简体中文，不要意译缩略，如果文件中有重复的部分也照译不要省略，藏文不要对照输出; 遇到原文是对仗诗歌体时译文也请尽量对仗; 如遇种子字和咒语，以（藏文，梵文拟音，梵文天城体，梵文泰卢固体，汉语字面意义，汉语拟音）六种形式按照紧凑而不省略的长句排列显示： །སྤྱི་བོའི་བདེ་ཆེན་འཁོར་ལོ་ནི། །རྩ་འདབ་སུམ་ཅུ་རྩ་གཉིས་ཏེ། །དེ་ལ་དབུས་ཀྱི་རྩ་འདབ་ནི། །ཐབས་དང་ཤེས་རབ་འདུས་པ་ཡི། །རྩ་བརྒྱད་ཕྲེང་བ་ལས་གསུངས་སོ། །ཕྱི་རོལ་རྩ་འདབ་བཞི་བཅུ་ནི། །ཡེ་ཤེས་གསུམ་ཚན་གསུམ་གྱི་རྩ། །དགུ་དང་དབུས་ཡན་ལག་གི་རྩ། །གསུམ་སྟེ་ལྷག་མ་དྲུག་ཅུ་བཞི། །རྣམས་ནི་ཚང་བར་གྱུར་པའོ། །ཁྱད་པར་གྱི་རྩ་བཞི་ལ་ནི། ། བདེ་བ་ཆེན་པོ་བཞི་ཀུན་ཏུ། །རྒྱུ་བས་ཀུན་རྫོབ་ལས་གྱུར་ཏེ། ། དེ་དག་ཐིག་ལེ་སྤྲོ་བསྡུ་ནི། །འབར་འཛག་བྱེད་པའི་རྩ་ཡིན་ནོ། །


